Special-Ops.pl

Zaawansowane wyszukiwanie

Dwie wojny

Michał Piekarski | 2013-01-09
AC-130, wciąż używany w operacjach specjalnych samolot którego koncepcja powstała podczas wojny wietnamskiej Fot. USAF

AC-130, wciąż używany w operacjach specjalnych samolot którego koncepcja powstała podczas wojny wietnamskiej Fot. USAF

Wojna w Wietnamie stała się powodem jednej z największych, jeśli nie największej traumy w amerykańskiej polityce bezpieczeństwa. Interwencja „ograniczonego kontyngentu” w Afganistanie, nazywana czasem „radzieckim Wietnamem” była jednym z gwoździ do trumny Związku Radzieckiego. Te dwa konflikty wiele łączy, a wnioski z nich płynące są wciąż aktualne dla rozważań o skuteczności działań nieregularnych.

Zobacz także

Michał Piekarski Kilka kolejnych słów o tradycji i „Czerwonych Beretach”

Kilka kolejnych słów o tradycji i „Czerwonych Beretach” Kilka kolejnych słów o tradycji i „Czerwonych Beretach”

Mimo że głównym tematem wiadomości dotyczących elitarnych jednostek Wojska Polskiego pozostają informacje dotyczące programów modernizacji technicznej lub bieżących działań szkoleniowych lub działań poza...

Mimo że głównym tematem wiadomości dotyczących elitarnych jednostek Wojska Polskiego pozostają informacje dotyczące programów modernizacji technicznej lub bieżących działań szkoleniowych lub działań poza granicami państwa, co jakiś czas niestety powracają kwestie dotyczące historii i tradycji.

Michał Piekarski Anatomia Zamachu

Anatomia Zamachu Anatomia Zamachu

Na polskim rynku od kilkunastu lat wydano już wiele książek traktujących o tematyce terroryzmu. W tym morzu pozycji czasem trudno zauważyć te które niosą ze sobą najbardziej merytoryczny przekaz.

Na polskim rynku od kilkunastu lat wydano już wiele książek traktujących o tematyce terroryzmu. W tym morzu pozycji czasem trudno zauważyć te które niosą ze sobą najbardziej merytoryczny przekaz.

Michał Piekarski Scenariusz Chaosu

Scenariusz Chaosu Scenariusz Chaosu

Siły specjalne i gry wywiadów są jednymi z ulubionych tematów po jakie sięgają autorzy książek z gatunku military fiction. Tak jest także w przypadku najnowszej powieści Piotra Langenfelda, wydanej przez...

Siły specjalne i gry wywiadów są jednymi z ulubionych tematów po jakie sięgają autorzy książek z gatunku military fiction. Tak jest także w przypadku najnowszej powieści Piotra Langenfelda, wydanej przez wydawnictwo WarBook.

W obu przypadkach po jednej ze stron występowało supermocarstwo, wykorzystujące swoje ogromne zasoby militarne w celu osiągnięcia swoich celów politycznych. Do Wietnamu i Afganistanu wysłano duże liczebnie siły lądowe, w tym zmechanizowane. Wojska te wspierane były przez artylerię, śmigłowce i samoloty szturmowe. Zdarzało się że do nalotów wykorzystywano samoloty bombowe, pierwotnie mające służyć jako nosiciele broni jądrowej.

Zarówno USA jak i ZSRR użyły sił przewidzianych do innej wojny, wyposażonych i wyszkolonych do starć konwencjonalnych z innymi, regularnymi i nasyconymi sprzętem ciężkim armiami. Faktem jest jednak, że sukcesywnie modernizowały i adaptowały swój arsenał do wymagań jakie wiązały się z walką z partyzantami.

Przeczytaj także: Rok 2013: prognozy

Kto walczył po drugiej stronie? Utrwalona przez wojenną propagandę i kulturę masową wizja tych wojen jest prosta: po jednej stronie Goliat wielkiej armii regularnej, po drugiej Dawid partyzanckiej armii. Prości chłopi zmuszeni do walki w obronie swoich rodzin przeciwko zawodowym zabójcom na żołdzie szatańskiej ideologii – tak, oczywiście przejaskrawiając - można podsumować przekaz, jakim zasilano media w odniesieniu do Wietkongu i afgańskich mudżahedinów. Prawda, nawet pobieżna, jest znacznie bardziej skomplikowana. W propagandzie prawdziwe było głównie to, że zarówno w Wietnamie, jak i Afganistanie w społeczeństwie dominowała ludność wiejska. Natomiast przeciwnikiem nie byli jedynie kiepsko uzbrojeni partyzanci.

Zaopatrzenie partyzantów w uzbrojenie – z reguły relatywnie nowoczesne – było kolejnym wspólnym elementem tych konfliktów. Narodowy Front Wyzwolenia Wietnamu Południowego (Vietkong) otrzymywał dostawy z Wietnamu Północnego (a ten od ZSRR i jego sojuszników oraz z Chin), ugrupowania partyzantów afgańskich wspierane były materialnie przez USA, Pakistan, państwa Zatoki Perskiej i Chiny.

To pozwalało – wraz z odpowiednią taktyką działania – częściowo wyrównywać szanse w konfrontacji z regularną armią (najbardziej medialnym i znanym przykładem jest użycie przez mudżahedinów przenośnych wyrzutni pocisków przeciwlotniczych co ograniczyło możliwości działania radzieckiego lotnictwa). Jednak taktyczne sukcesy nie wygrywają wojen. W obu rozważanych tu konfliktach, partyzanci ponieśli także liczne porażki. Żadna ze stron nie odniosła jednak decydującego zwycięstwa.

Mimo to, strategiczny wynik konfliktów był podobny. Amerykanie wycofali swoje siły lądowe stopniowo, w latach 1969-72, podobnie – w latach 1988-89 uczynił to ZSRR. W Sajgonie i Kabulu pozostały sojusznicze rządy. Wietnam Południowy przetrwał do roku 1975, rząd Demokratycznej Republiki Afganistanu został obalony przez mudżahedinów w roku 1992. Decydujące zwycięstwo nastąpiło więc po wycofaniu sił interwentów.

Przeczytaj także: Rok 2012: podsumowanie

Duże znaczenie strategiczne miało to, że wojny nie były toczone jedynie przez partyzantów. W Wietnamie z czasem ciężar walki przejęły na siebie siły regularnej armii Wietnamu Północnego. To one ostatecznie podbiły południe. Sajgon upadł nie w wyniku działań partyzantów, ale ofensywy sił konwencjonalnych, piechoty wspartej czołgami, artylerią i lotnictwem. Sytuacja w Afganistanie po roku 1989 bliższa była raczej postapokaliptycznej anarchii, z siłami zbrojnymi zmienionymi w milicje lokalnych komendantów, w rękach których znalazła się broń dostarczana mudżahedinom ale także sprzęt armii rządowej.

Obie wojny miały charakter wojen wewnętrznych, nie było to starcie armii okupacyjnej i partyzantów. Kontyngentowi radzieckiemu towarzyszyły siły afgańskiej armii rządowej, siłom USA wietnamska armia i lokalne formacje paramilitarne. Sytuację komplikował fakt, że Afganistan i Wietnam to państwa wieloetniczne, i te podziały – podobnie jak struktury plemienne i klanowe – odgrywały dużą rolę.

Oba konflikty były umiędzynarodowione. Były częścią ogólnoświatowej rywalizacji, gorącymi punktami Zimnej Wojny. Było to nie tylko wsparcie militarne po obu stronach (choćby obecność w Wietnamie sił australijskich, czy zagraniczni instruktorzy, doradcy i ochotnicy wśród afgańskich mudżahedinów). Istniało zaplecze dla partyzantów – w przypadku Wietkongu Wietnam Północny , dla mudżahedinów taką rolę odgrywał Pakistan. Amerykanie atakowali północny Wietnam, ale dopiero uderzenia z roku 1972 (operacje „Linebacker” I i II) przyniosły widoczny efekt, wcześniejsze naloty sytuacji nie zmieniły. ZSRR nie mógł sobie pozwolić na taką eskalację konfliktu.

Przeczytaj także: Do czego ma służyć armia?

Równie ważne było wsparcie polityczne i propagandowe, wreszcie, także sytuacja wewnętrzna i polityczna państw – interwentów była istotnym czynnikiem. Nie jest przypadkiem, że okres „wietnamizacji wojny” zbiegł się w czasie ze społecznymi napięciami w Stanach Zjednoczonych a odwrót ZSRR z Afganistanu to czas gdy Gorbaczow usiłował przez ograniczone reformy powstrzymać społeczny i gospodarczy kryzys który doprowadził ostatecznie do rozpadu ZSRR. W obydwu państwach, obciążenia wynikające z wyścigu zbrojeń strategicznych, problemy gospodarcze, polityczne, społeczne, wizerunek międzynarodowy pogorszony przez udział w konflikcie zbrojnym, wreszcie sam konflikt – bez widocznych perspektyw na wygraną, a pochłaniający ofiary.

Te problemy są aktualne do dziś, i zapewne będą aktualne bardzo długo. Każdy konflikt zbrojny jest – poza sferą ściśle taktyczno – techniczną – zjawiskiem politycznym i społecznym. Bez uwzględnienia kontekstu jaki tworzą społeczeństwo, kultura i polityka.

Można z tych dwóch epizodów historii wyciągnąć dwa zasadnicze wnioski. Zarówno w Afganistanie, jak i Wietnamie, siły specjalne, zdolne do bliskiej współpracy z lokalnymi społecznościami i formacjami nieregularnymi, oraz precyzyjnych akcji bezpośrednich, osiągały wyraźnie lepsze wyniki w walce z partyzantami niż siły konwencjonalne. Zarazem ich użycie wiąże się z mniejszymi kosztami (także politycznymi) i może pozwolić na osiągnięcie celów politycznych bez nadmiernej eskalacji konfliktu.

Jest to możliwe, pod warunkiem, że tego rodzaju działania – jak całość działań nieregularnych i specjalnych – będą traktowane jako jeden z elementów większej całości, na którą składają się działania polityczne i psychologiczne (propagandowe), a także wywiadowcze. Żadne działania zbrojne nie mają sensu, gdy analizę problemu przez pryzmat faktów zastępuje się ideologią, a elastyczność – eskalacją siły.

W polskim kontekście, te doświadczenia są równie ważne. Szereg rozważań dotyczących polityki obronnej, w tym ewentualnej roli działań nieregularnych w strategii obrony państwa, pomija czynniki społeczne i polityczne, czasem wręcz bezkrytycznie odnosząc doświadczenia i wnioski ze sfery taktycznej i technicznej do warunków panujących zupełnie odmiennej rzeczywistości.

Komentarze

Najnowsze produkty i technologie

BMF Centrum Specjalistycznego Sprzętu Mobilnego Profesjonalne rozwiązania dla służb od Winmate

Profesjonalne rozwiązania dla służb od Winmate Profesjonalne rozwiązania dla służb od Winmate

Firma BMF od 1998 roku dostarcza rozwiązania w dziedzinie specjalistycznego sprzętu mobilnego. To sprzęt dostosowany do pracy w trudnych i niekiedy bardzo wymagających warunkach. Od lat produkty oferowane...

Firma BMF od 1998 roku dostarcza rozwiązania w dziedzinie specjalistycznego sprzętu mobilnego. To sprzęt dostosowany do pracy w trudnych i niekiedy bardzo wymagających warunkach. Od lat produkty oferowane przez BMF trafiają m.in. do pojazdów wojskowych i specjalnych.

Radosław Tyślewicz MOSKITO TI - szwajcarska precyzja znowu w natarciu

MOSKITO TI - szwajcarska precyzja znowu w natarciu MOSKITO TI - szwajcarska precyzja znowu w natarciu

Francuski koncern zbrojeniowy Safran Defense po premierze swojego urządzenia na targach Eurosatory w Paryżu w 2014 r. oraz w Polsce podczas VII Międzynarodowych Targów Techniki i Wyposażenia Służb Policyjnych...

Francuski koncern zbrojeniowy Safran Defense po premierze swojego urządzenia na targach Eurosatory w Paryżu w 2014 r. oraz w Polsce podczas VII Międzynarodowych Targów Techniki i Wyposażenia Służb Policyjnych oraz Formacji Bezpieczeństwa Państwa Europoltech 2015, wprowadzał go w ostatnich latach na wyposażenie kolejnych armii świata. MOSKITO TI to produkt szwajcarskiej spółki Safran Vectronix AG, producenta specjalistycznego sprzętu optoelektronicznego – między innymi dalmierzy Vector (IV, 21, 23,...

trzypiora.pl Czym powinna cechować się kamizelka taktyczna dla ratownika medycznego?

Czym powinna cechować się kamizelka taktyczna dla ratownika medycznego? Czym powinna cechować się kamizelka taktyczna dla ratownika medycznego?

Jeśli zastanawiasz się nad optymalnym rozwiązaniem w kontekście swojego wyposażenia jako ratownika medycznego podczas akcji, z pewnością na myśl przychodzi Ci kamizelka taktyczna. Czego powinieneś od niej...

Jeśli zastanawiasz się nad optymalnym rozwiązaniem w kontekście swojego wyposażenia jako ratownika medycznego podczas akcji, z pewnością na myśl przychodzi Ci kamizelka taktyczna. Czego powinieneś od niej wymagać? Co najbardziej się przyda? Co jest koniecznością? Jaka kamizelka taktyczna spełni wszystkie stawiane jej wymagania?

Militaria.pl Linie oporządzenia - jak efektywnie zarządzać ekwipunkiem?

Linie oporządzenia - jak efektywnie zarządzać ekwipunkiem? Linie oporządzenia - jak efektywnie zarządzać ekwipunkiem?

Rozsądne rozłożenie ekwipunku może nie być łatwą sprawą, szczególnie kiedy bagażu jest sporo. Jednym z najlepszych sposobów na rozplanowanie umiejscowienia przedmiotów jest stosowanie się do zasad linii...

Rozsądne rozłożenie ekwipunku może nie być łatwą sprawą, szczególnie kiedy bagażu jest sporo. Jednym z najlepszych sposobów na rozplanowanie umiejscowienia przedmiotów jest stosowanie się do zasad linii oporządzenia.

Radosław Tyślewicz Buty Bates EO3882 GX X2 Tall Side Zip

Buty Bates EO3882 GX X2 Tall Side Zip Buty Bates EO3882 GX X2 Tall Side Zip

Buty Bates EO3882 GX X2 Tall Side Zip testowaliśmy już dla was w warunkach trekkingowo-desantowych na polskim wybrzeżu („SPECIAL OPS” 3/2023). Jest to obuwie taktyczne przeznaczone do pracy w klimacie...

Buty Bates EO3882 GX X2 Tall Side Zip testowaliśmy już dla was w warunkach trekkingowo-desantowych na polskim wybrzeżu („SPECIAL OPS” 3/2023). Jest to obuwie taktyczne przeznaczone do pracy w klimacie zimnym i wilgotnym, jaki panuje w Europie Środkowej i Północnej. Sprawdziły się przy zadaniach linowych oraz na portowych nabrzeżach i pokładach łodzi typu RIB. Nadszedł czas na weryfikację tego modelu w bardziej typowych dla Polski i całej niziny europejskiej warunkach, czyli w lesie i na niskich pagórkach.

Transactor Security Sp. z o.o. Zastosowanie bezzałogowych statków powietrznych kategorii VTOL w ochronie granic państwowych

Zastosowanie bezzałogowych statków powietrznych kategorii VTOL w ochronie granic państwowych Zastosowanie bezzałogowych statków powietrznych kategorii VTOL w ochronie granic państwowych

Ochrona granic stanowi jedną z podstawowych funkcji państwa. Ich nienaruszalność jest ważnym czynnikiem zapewnienia bytu narodowego i suwerenności kraju. Każde państwo dysponuje określoną organizacją do...

Ochrona granic stanowi jedną z podstawowych funkcji państwa. Ich nienaruszalność jest ważnym czynnikiem zapewnienia bytu narodowego i suwerenności kraju. Każde państwo dysponuje określoną organizacją do ochrony swoich granic, albowiem jest to jeden z najważniejszych czynników, które mają duży wpływ na bezpieczeństwo zewnętrzne i wewnętrzne.

Dariusz Leżała, Transactor Security Sp. z o.o. Przenośne systemy rentgenowskie w rozpoznaniu zagrożeń CBRN-E

Przenośne systemy rentgenowskie w rozpoznaniu zagrożeń CBRN-E Przenośne systemy rentgenowskie w rozpoznaniu zagrożeń CBRN-E

Rozpoznanie i neutralizacja zagrożeń CBRN-E, do których zaliczamy zagrożenia chemiczne, biologiczne, radiologiczne, nuklearne oraz zagrożenia związane z materiałami i urządzeniami wybuchowymi, wymaga ciągłego...

Rozpoznanie i neutralizacja zagrożeń CBRN-E, do których zaliczamy zagrożenia chemiczne, biologiczne, radiologiczne, nuklearne oraz zagrożenia związane z materiałami i urządzeniami wybuchowymi, wymaga ciągłego rozwoju sprzętu specjalistycznego umożliwiającego ich ujawnienie i identyfikację. Naprzeciw tym wymogom wychodzi firma Transactor Security Sp. z o.o., która w ofercie ma najnowsze rozwiązania sprzętowe firm VIDISCO Ltd. oraz Viken Detection.

Militaria.pl Potrzebny medyk! - taktyczne wyposażenie medyczne

Potrzebny medyk! - taktyczne wyposażenie medyczne Potrzebny medyk! - taktyczne wyposażenie medyczne

Wyposażenie medyczne w służbach mundurowych to kluczowy element ekwipunku taktycznego. Wyposażenie to obejmuje szeroki zakres narzędzi, sprzętu i środków, które służą do udzielenia pierwszej pomocy w warunkach...

Wyposażenie medyczne w służbach mundurowych to kluczowy element ekwipunku taktycznego. Wyposażenie to obejmuje szeroki zakres narzędzi, sprzętu i środków, które służą do udzielenia pierwszej pomocy w warunkach polowych, w tym także podczas sytuacji kryzysowych czy akcji ratunkowych. Bardzo ważne jest to, aby taktyczne wyposażenie medyczne było łatwe w transporcie i szybkie w użyciu. W tym artykule omawiamy najpotrzebniejsze wyposażenie medyczne, które warto mieć przy sobie.

Ha3o Okulary taktyczne najnowszej generacji Revision Military w technologii I-VIS

Okulary taktyczne najnowszej generacji Revision Military w technologii I-VIS Okulary taktyczne najnowszej generacji Revision Military w technologii I-VIS

Współcześnie wszechstronnie używane okulary taktyczne mają za zadanie chronić oczy operatora, jak również pozwolić na dokładną i precyzyjną obserwację otoczenia. Od ich jakości oraz możliwości dostosowania...

Współcześnie wszechstronnie używane okulary taktyczne mają za zadanie chronić oczy operatora, jak również pozwolić na dokładną i precyzyjną obserwację otoczenia. Od ich jakości oraz możliwości dostosowania do warunków zależy jakość obserwacji przekładająca się na bezpieczeństwo indywidualne oraz powodzenie całego wykonanego zadania. I choć wydawać by się mogło, że obecne rozwiązania w zakresie optyki taktycznej oferują bardzo wiele, to okazuje się, że w tej materii można pójść jeszcze o krok dalej,...

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Special-Ops

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień przeglądarki dotyczących cookies. Nim Państwo zaczną korzystać z naszego serwisu prosimy o zapoznanie się z naszą polityką prywatności oraz Informacją o Cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności oraz Informacji o Cookies. Administratorem Państwa danych osobowych jest Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.K., nr KRS: 0000537655, z siedzibą w 04-112 Warszawa, ul. Karczewska 18, tel. +48 22 810-21-24, właściciel strony www.special-ops.pl. Twoje Dane Osobowe będą chronione zgodnie z wytycznymi polityki prywatności www.special-ops.pl oraz zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r i z Ustawą o ochronie danych osobowych Dz.U. 2018 poz. 1000 z dnia 10 maja 2018r.