Special-Ops.pl

Zaawansowane wyszukiwanie

Do czego ma służyć armia?

Michał Piekarski | 2012-12-23
Fot. US Navy

Fot. US Navy

Ogłoszona w mijającym tygodniu zapowiedź utworzenia na bazie istniejących jednostek wojsk inżynieryjnych Wojskowych Jednostek Odbudowy, mających wspomagać działania ratownicze w razie klęsk żywiołowych i innych sytuacji kryzysowych, jest kolejną okazją do przyjrzenia się jaka jest i może być rola armii we współczesnym państwie.

Zobacz także

Michał Piekarski Kilka kolejnych słów o tradycji i „Czerwonych Beretach”

Kilka kolejnych słów o tradycji i „Czerwonych Beretach” Kilka kolejnych słów o tradycji i „Czerwonych Beretach”

Mimo że głównym tematem wiadomości dotyczących elitarnych jednostek Wojska Polskiego pozostają informacje dotyczące programów modernizacji technicznej lub bieżących działań szkoleniowych lub działań poza...

Mimo że głównym tematem wiadomości dotyczących elitarnych jednostek Wojska Polskiego pozostają informacje dotyczące programów modernizacji technicznej lub bieżących działań szkoleniowych lub działań poza granicami państwa, co jakiś czas niestety powracają kwestie dotyczące historii i tradycji.

Michał Piekarski Anatomia Zamachu

Anatomia Zamachu Anatomia Zamachu

Na polskim rynku od kilkunastu lat wydano już wiele książek traktujących o tematyce terroryzmu. W tym morzu pozycji czasem trudno zauważyć te które niosą ze sobą najbardziej merytoryczny przekaz.

Na polskim rynku od kilkunastu lat wydano już wiele książek traktujących o tematyce terroryzmu. W tym morzu pozycji czasem trudno zauważyć te które niosą ze sobą najbardziej merytoryczny przekaz.

Michał Piekarski Scenariusz Chaosu

Scenariusz Chaosu Scenariusz Chaosu

Siły specjalne i gry wywiadów są jednymi z ulubionych tematów po jakie sięgają autorzy książek z gatunku military fiction. Tak jest także w przypadku najnowszej powieści Piotra Langenfelda, wydanej przez...

Siły specjalne i gry wywiadów są jednymi z ulubionych tematów po jakie sięgają autorzy książek z gatunku military fiction. Tak jest także w przypadku najnowszej powieści Piotra Langenfelda, wydanej przez wydawnictwo WarBook.

Siły zbrojne w państwie, od zawsze służyły jednemu, zasadniczemu celowi a więc walce zbrojnej z innymi, podobnymi siłami (konflikt regularny vel symetryczny) ewentualnie walce z partyzantami lub innym asymetrycznym przeciwnikiem. Często spotykaną uboczną rolą armii było tłumienie zamieszek lub walka z innymi zagrożeniami, jak choćby w przypadku ostatnich pięćdziesięciu lat walka z terrorystami, prowadzona w różny sposób, także przez specjalne jednostki wojskowe.

Zadania medyczne, inżynieryjne i ratownicze, jakie wykonują siły zbrojne w różnych państwach, są pochodną zadań bojowych. Wojsko stworzyło szpitale polowe i inne struktury medyczne na własny użytek, dla opieki nad rannymi w walce zbrojnej.

Podobnie formacje inżynieryjne, w tym budujące i remontujące drogi, mosty, linie kolejowe i inną infrastrukturę powstały aby zapewnić wojsku odpowiednią mobilność i zdolność do wykonywania zadań w warunkach konfliktu zbrojnego. Stąd też także w Polsce istniały rozbudowane siły wojsk inżynieryjnych, mających zapewnić przepustowość szlaków komunikacyjnych, nawet w wypadku zmasowanych uderzeń przeciwnika. Ćwiczono nawet budowę kolejowych mostów pontonowych.

Oczywiście, jest możliwe, i w niektórych sytuacjach konieczne – jak w właśnie w czasie klęsk żywiołowych i katastrof – wykorzystanie wyposażenia i umiejętności wojskowych do prac ratowniczych, ale jest to z zasady wtórne zadanie wobec misji zasadniczej.

Tak samo było z innymi zadaniami ratowniczymi. W wielu państwach, śmigłowce i samoloty wojskowe niosą pomoc ofiarom wypadków na morzu i niekiedy na lądzie. Jednak nawet tam, gdzie taka działalność jest prowadzona stale – jak w Polsce przez śmigłowce Marynarki Wojennej – jest to zadanie pochodne wobec zadań bojowych. Wojsko było po prostu tą formacją, które dysponowało lotnictwem i całą jego infrastrukturą – od szkół lotniczych po lotniska – i mogło wykonywać dodatkowe zadania. To też nie jest zawsze regułą. W wielu państwach, wojskowe służby ratownicze nastawione są przede wszystkim na wsparcie operacji wojskowych, a ratowanie cywilów prowadzone jest w jeszcze bardziej pobocznej formie, wraz z siłami cywilnych struktur ratowniczych, nierzadko także dysponujących własnym lotnictwem.

Przeczytaj także: Rok 2013: prognozy

Współczesne środowisko bezpieczeństwa jest złożone. Siły zbrojne państw zachodnich zaangażowane są w zadania inne niż przygotowanie się do konwencjonalnego konfliktu zbrojnego na skalę znacznie większą niż w w ostatnich stu latach. Nakład sił i środków na operacje stabilizacyjne, wymuszania i utrzymywania pokoju, walki z ugrupowaniami terrorystycznymi i przestępczymi jest tak duży, że konwencjonalne, ciężkie siły ulegają drastycznym redukcjom, rozwijane są natomiast siły zdolne do prowadzenia działań o szerokim spektrum, takie jak wojska specjalne, strategicznie mobilne siły piechoty, lotnictwo (w tym transportowe, rozpoznawcze i wsparcia sił specjalnych) wreszcie siły morskie. Zacierają się granice pomiędzy armią a siłami policyjnymi.

Wiele zadań nie wynika już z potrzeby ochrony interesów jednego państwa. Tak jak jest z działaniami na morzu, w ochronie strategicznych szlaków handlowych (Zatoka Adeńska, Morze Śródziemne). Chroniony interes jest bowiem interesem całego ugrupowania państw (sojuszu), którego członkowie wydzielają siły do tych operacji. Stąd także pozornie egzotyczne kontyngenty wojskowe, choćby obecne w Afganistanie a wcześniej w Iraku czy państwach afrykańskich.

Przeczytaj także: Rok 2012: podsumowanie

Zarazem ta, nietradycyjna aktywność wojskowa jest cały czas związana z zasadniczym zadaniem sił zbrojnych, a więc walką zbrojną. Wymuszanie pokoju odbywa się przez stosowanie siły (a przynajmniej groźbę jej użycia). Walka z terrorystami, piratami, handlarzami narkotyków prowadzona jest zbrojnie. Działania stabilizacyjne wiążą się z aktywną walką z przeciwnikami nieregularnymi i zbrojną ochroną procesu odbudowy. Nawet operacje humanitarne, prowadzone w niestabilnych regionach (a czasem na własnym terytorium – casus Nowego Orleanu po przejściu huraganu „Katrina”) wymagają dysponowania siłami zdolnymi do utrzymania elementarnego bezpieczeństwa.

Fakt, że siły zbrojne dysponują dużą liczbą żołnierzy, zorganizowanych i podległych szczególnemu rygorowi dyscyplinarnemu, jak również zasobami sprzętowymi, sprawia że w określonych sytuacjach, mogą być one doraźnie używane do zadań typowo niezbrojnych, jak choćby eksponowane medialne przy każdej powodzi układanie worków z piaskiem. Podobnie wojskowy samolot może przetransportować organ do transplantacji (zdarzało się – w USA – że był to bombowiec strategiczny) lub pilnie potrzebne leki, ale wciąż jest to niezwykle cenna, humanitarna, ale doraźna i uboczna działalność.

Z tej perspektywy, każde użycie sił zbrojnych do innego celu musi być poprzedzone dokładnym rachunkiem zysków i strat. Każde odejście od zadań zasadniczych oznacza koszta : czas, materiały zasoby ludzkie, szkolenie. W polskich warunkach, akty normatywne traktują wojsko jako szczególny rodzaj odwodu, uruchamiany gdy siły innych struktur nie mogą – z różnych powodów – wykonać danego zadania.

Przeczytaj także: Dwanaście lat bezpieczeństwa Polski

Obecność w polskim systemie bezpieczeństwa i zarządzania kryzysowego szeregu podmiotów oznacza że należy w pierwszym rzędzie sięgać po środki służb cywilnych. Nic nie stoi na przeszkodzie aby doposażać w specjalistyczny sprzęt – jak amfibie, poduszkowce i inne rodzaje wyposażenia – choćby Straż Pożarną, zarówno zawodową jak i ochotniczą, czy wzmacniać zdolności reagowania kryzysowego Policji. Jest to w wielu przypadkach prostsze rozwiązanie (choćby wynikające z krótszego niż w przypadku wojska łańcucha decyzyjnego).

Wojsko ma szereg zasobów, które można wykorzystać w razie potrzeby. Nie można nie pomijać potencjału sił morskich, lotniczych i brzegowych (w tym chemicznych) Marynarki Wojennej, możliwości lotnictwa Sił Powietrznych i Wojsk Lądowych, zdolności Wojsk Specjalnych (zwłaszcza w zadaniach kontrterrorystycznych), wreszcie możliwości działania wojsk inżynieryjnych czy Żandarmerii Wojskowej.

Nie oznacza to jednak, że armię należy postrzegać jako narzędzie uniwersalne – przeciwnie, problem pokojowej roli wojska powinien być postrzegany przez pryzmat tych zdolności, których służby cywilne nie mają a ich stworzenie od podstaw lub przeniesienie byłoby zbyt kosztowne. Fundamentalną sprawą jest także dalsze uporządkowanie samych prawnych ram użycia sił zbrojnych, które obecnie są określane przez dużą liczbę ustaw, i może to negatywnie wpłynąć na efektywność i celowość użycia wojska w sytuacji kryzysowej, zwłaszcza szczególnie skomplikowanej.

Komentarze

Najnowsze produkty i technologie

BMF Centrum Specjalistycznego Sprzętu Mobilnego Profesjonalne rozwiązania dla służb od Winmate

Profesjonalne rozwiązania dla służb od Winmate Profesjonalne rozwiązania dla służb od Winmate

Firma BMF od 1998 roku dostarcza rozwiązania w dziedzinie specjalistycznego sprzętu mobilnego. To sprzęt dostosowany do pracy w trudnych i niekiedy bardzo wymagających warunkach. Od lat produkty oferowane...

Firma BMF od 1998 roku dostarcza rozwiązania w dziedzinie specjalistycznego sprzętu mobilnego. To sprzęt dostosowany do pracy w trudnych i niekiedy bardzo wymagających warunkach. Od lat produkty oferowane przez BMF trafiają m.in. do pojazdów wojskowych i specjalnych.

Radosław Tyślewicz MOSKITO TI - szwajcarska precyzja znowu w natarciu

MOSKITO TI - szwajcarska precyzja znowu w natarciu MOSKITO TI - szwajcarska precyzja znowu w natarciu

Francuski koncern zbrojeniowy Safran Defense po premierze swojego urządzenia na targach Eurosatory w Paryżu w 2014 r. oraz w Polsce podczas VII Międzynarodowych Targów Techniki i Wyposażenia Służb Policyjnych...

Francuski koncern zbrojeniowy Safran Defense po premierze swojego urządzenia na targach Eurosatory w Paryżu w 2014 r. oraz w Polsce podczas VII Międzynarodowych Targów Techniki i Wyposażenia Służb Policyjnych oraz Formacji Bezpieczeństwa Państwa Europoltech 2015, wprowadzał go w ostatnich latach na wyposażenie kolejnych armii świata. MOSKITO TI to produkt szwajcarskiej spółki Safran Vectronix AG, producenta specjalistycznego sprzętu optoelektronicznego – między innymi dalmierzy Vector (IV, 21, 23,...

trzypiora.pl Czym powinna cechować się kamizelka taktyczna dla ratownika medycznego?

Czym powinna cechować się kamizelka taktyczna dla ratownika medycznego? Czym powinna cechować się kamizelka taktyczna dla ratownika medycznego?

Jeśli zastanawiasz się nad optymalnym rozwiązaniem w kontekście swojego wyposażenia jako ratownika medycznego podczas akcji, z pewnością na myśl przychodzi Ci kamizelka taktyczna. Czego powinieneś od niej...

Jeśli zastanawiasz się nad optymalnym rozwiązaniem w kontekście swojego wyposażenia jako ratownika medycznego podczas akcji, z pewnością na myśl przychodzi Ci kamizelka taktyczna. Czego powinieneś od niej wymagać? Co najbardziej się przyda? Co jest koniecznością? Jaka kamizelka taktyczna spełni wszystkie stawiane jej wymagania?

Militaria.pl Linie oporządzenia - jak efektywnie zarządzać ekwipunkiem?

Linie oporządzenia - jak efektywnie zarządzać ekwipunkiem? Linie oporządzenia - jak efektywnie zarządzać ekwipunkiem?

Rozsądne rozłożenie ekwipunku może nie być łatwą sprawą, szczególnie kiedy bagażu jest sporo. Jednym z najlepszych sposobów na rozplanowanie umiejscowienia przedmiotów jest stosowanie się do zasad linii...

Rozsądne rozłożenie ekwipunku może nie być łatwą sprawą, szczególnie kiedy bagażu jest sporo. Jednym z najlepszych sposobów na rozplanowanie umiejscowienia przedmiotów jest stosowanie się do zasad linii oporządzenia.

Radosław Tyślewicz Buty Bates EO3882 GX X2 Tall Side Zip

Buty Bates EO3882 GX X2 Tall Side Zip Buty Bates EO3882 GX X2 Tall Side Zip

Buty Bates EO3882 GX X2 Tall Side Zip testowaliśmy już dla was w warunkach trekkingowo-desantowych na polskim wybrzeżu („SPECIAL OPS” 3/2023). Jest to obuwie taktyczne przeznaczone do pracy w klimacie...

Buty Bates EO3882 GX X2 Tall Side Zip testowaliśmy już dla was w warunkach trekkingowo-desantowych na polskim wybrzeżu („SPECIAL OPS” 3/2023). Jest to obuwie taktyczne przeznaczone do pracy w klimacie zimnym i wilgotnym, jaki panuje w Europie Środkowej i Północnej. Sprawdziły się przy zadaniach linowych oraz na portowych nabrzeżach i pokładach łodzi typu RIB. Nadszedł czas na weryfikację tego modelu w bardziej typowych dla Polski i całej niziny europejskiej warunkach, czyli w lesie i na niskich pagórkach.

Transactor Security Sp. z o.o. Zastosowanie bezzałogowych statków powietrznych kategorii VTOL w ochronie granic państwowych

Zastosowanie bezzałogowych statków powietrznych kategorii VTOL w ochronie granic państwowych Zastosowanie bezzałogowych statków powietrznych kategorii VTOL w ochronie granic państwowych

Ochrona granic stanowi jedną z podstawowych funkcji państwa. Ich nienaruszalność jest ważnym czynnikiem zapewnienia bytu narodowego i suwerenności kraju. Każde państwo dysponuje określoną organizacją do...

Ochrona granic stanowi jedną z podstawowych funkcji państwa. Ich nienaruszalność jest ważnym czynnikiem zapewnienia bytu narodowego i suwerenności kraju. Każde państwo dysponuje określoną organizacją do ochrony swoich granic, albowiem jest to jeden z najważniejszych czynników, które mają duży wpływ na bezpieczeństwo zewnętrzne i wewnętrzne.

Dariusz Leżała, Transactor Security Sp. z o.o. Przenośne systemy rentgenowskie w rozpoznaniu zagrożeń CBRN-E

Przenośne systemy rentgenowskie w rozpoznaniu zagrożeń CBRN-E Przenośne systemy rentgenowskie w rozpoznaniu zagrożeń CBRN-E

Rozpoznanie i neutralizacja zagrożeń CBRN-E, do których zaliczamy zagrożenia chemiczne, biologiczne, radiologiczne, nuklearne oraz zagrożenia związane z materiałami i urządzeniami wybuchowymi, wymaga ciągłego...

Rozpoznanie i neutralizacja zagrożeń CBRN-E, do których zaliczamy zagrożenia chemiczne, biologiczne, radiologiczne, nuklearne oraz zagrożenia związane z materiałami i urządzeniami wybuchowymi, wymaga ciągłego rozwoju sprzętu specjalistycznego umożliwiającego ich ujawnienie i identyfikację. Naprzeciw tym wymogom wychodzi firma Transactor Security Sp. z o.o., która w ofercie ma najnowsze rozwiązania sprzętowe firm VIDISCO Ltd. oraz Viken Detection.

Militaria.pl Potrzebny medyk! - taktyczne wyposażenie medyczne

Potrzebny medyk! - taktyczne wyposażenie medyczne Potrzebny medyk! - taktyczne wyposażenie medyczne

Wyposażenie medyczne w służbach mundurowych to kluczowy element ekwipunku taktycznego. Wyposażenie to obejmuje szeroki zakres narzędzi, sprzętu i środków, które służą do udzielenia pierwszej pomocy w warunkach...

Wyposażenie medyczne w służbach mundurowych to kluczowy element ekwipunku taktycznego. Wyposażenie to obejmuje szeroki zakres narzędzi, sprzętu i środków, które służą do udzielenia pierwszej pomocy w warunkach polowych, w tym także podczas sytuacji kryzysowych czy akcji ratunkowych. Bardzo ważne jest to, aby taktyczne wyposażenie medyczne było łatwe w transporcie i szybkie w użyciu. W tym artykule omawiamy najpotrzebniejsze wyposażenie medyczne, które warto mieć przy sobie.

Ha3o Okulary taktyczne najnowszej generacji Revision Military w technologii I-VIS

Okulary taktyczne najnowszej generacji Revision Military w technologii I-VIS Okulary taktyczne najnowszej generacji Revision Military w technologii I-VIS

Współcześnie wszechstronnie używane okulary taktyczne mają za zadanie chronić oczy operatora, jak również pozwolić na dokładną i precyzyjną obserwację otoczenia. Od ich jakości oraz możliwości dostosowania...

Współcześnie wszechstronnie używane okulary taktyczne mają za zadanie chronić oczy operatora, jak również pozwolić na dokładną i precyzyjną obserwację otoczenia. Od ich jakości oraz możliwości dostosowania do warunków zależy jakość obserwacji przekładająca się na bezpieczeństwo indywidualne oraz powodzenie całego wykonanego zadania. I choć wydawać by się mogło, że obecne rozwiązania w zakresie optyki taktycznej oferują bardzo wiele, to okazuje się, że w tej materii można pójść jeszcze o krok dalej,...

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Special-Ops

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień przeglądarki dotyczących cookies. Nim Państwo zaczną korzystać z naszego serwisu prosimy o zapoznanie się z naszą polityką prywatności oraz Informacją o Cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności oraz Informacji o Cookies. Administratorem Państwa danych osobowych jest Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.K., nr KRS: 0000537655, z siedzibą w 04-112 Warszawa, ul. Karczewska 18, tel. +48 22 810-21-24, właściciel strony www.special-ops.pl. Twoje Dane Osobowe będą chronione zgodnie z wytycznymi polityki prywatności www.special-ops.pl oraz zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r i z Ustawą o ochronie danych osobowych Dz.U. 2018 poz. 1000 z dnia 10 maja 2018r.