Special-Ops.pl

Zaawansowane wyszukiwanie

Decyzyjność i adaptacja

Michał Piekarski | 2013-08-23
Fot. FBI

Fot. FBI

Zajścia różnego rodzaju, do jakich dochodzi przy okazji imprez masowych, a zwłaszcza meczów piłki nożnej, nie są niczym nowym, ani rzadkim w Polsce. Niczym nowym nie jest też dyskusja dotycząca postępowania osób i instytucji odpowiedzialnych za organizację i bezpieczeństwo tych imprez. Jednakże fala krytyki jaka spadła na Policję po niedawnych zajściach w Gdyni, ma szerszy niż „okołostadionowy” wymiar.

Zobacz także

Michał Piekarski Kilka kolejnych słów o tradycji i „Czerwonych Beretach”

Kilka kolejnych słów o tradycji i „Czerwonych Beretach” Kilka kolejnych słów o tradycji i „Czerwonych Beretach”

Mimo że głównym tematem wiadomości dotyczących elitarnych jednostek Wojska Polskiego pozostają informacje dotyczące programów modernizacji technicznej lub bieżących działań szkoleniowych lub działań poza...

Mimo że głównym tematem wiadomości dotyczących elitarnych jednostek Wojska Polskiego pozostają informacje dotyczące programów modernizacji technicznej lub bieżących działań szkoleniowych lub działań poza granicami państwa, co jakiś czas niestety powracają kwestie dotyczące historii i tradycji.

Michał Piekarski Anatomia Zamachu

Anatomia Zamachu Anatomia Zamachu

Na polskim rynku od kilkunastu lat wydano już wiele książek traktujących o tematyce terroryzmu. W tym morzu pozycji czasem trudno zauważyć te które niosą ze sobą najbardziej merytoryczny przekaz.

Na polskim rynku od kilkunastu lat wydano już wiele książek traktujących o tematyce terroryzmu. W tym morzu pozycji czasem trudno zauważyć te które niosą ze sobą najbardziej merytoryczny przekaz.

Michał Piekarski Scenariusz Chaosu

Scenariusz Chaosu Scenariusz Chaosu

Siły specjalne i gry wywiadów są jednymi z ulubionych tematów po jakie sięgają autorzy książek z gatunku military fiction. Tak jest także w przypadku najnowszej powieści Piotra Langenfelda, wydanej przez...

Siły specjalne i gry wywiadów są jednymi z ulubionych tematów po jakie sięgają autorzy książek z gatunku military fiction. Tak jest także w przypadku najnowszej powieści Piotra Langenfelda, wydanej przez wydawnictwo WarBook.

Fakty dotyczące tych zajść są już znane, przynajmniej w tej sferze, która dotyczy działań policyjnych. Zarzuty dotyczące biernej postawy i spóźnionej reakcji na sytuację jaka wytworzyła się na gdyńskiej plaży, i która zakończyła się ostatecznie rozruchami, częściowo potwierdziła już sama Policja. Komendant Główny Policji nakazał w poniedziałek odwołanie ze stanowiska funkcjonariusza, który dowodził wówczas działaniami (był to Zastępca Komendanta Miejskiego Policji w Gdyni. Trzeba przy tym pamiętać, że do tych zajść doszło przy okazji meczu piłki nożnej, a zabezpieczenie tego typu imprez jest tak często wykonywanym przez Policję zadaniem, że trudno traktować je jako szczególne wyzwanie.

Niestety, sytuacja ta okazała się jednak wyzwaniem. Nie rozwijała się dynamicznie, potencjalne zagrożenie było widoczne przez kilka godzin. Większe siły policyjne zareagowały dopiero gdy sytuacja przybrała bardzo niekorzystny obrót. Charakterystyczne jest, że na razie obserwować można swoisty ciąg przerzucania się winą. Po stronie Policji są szybkie decyzje personalne. Jednocześnie władze samorządowe, którym podlega Straż Miejska, umywają ręce i przerzucają całkowity ciężar odpowiedzialności na Policję. Znamienne jest to, że od początku swojego istnienia formacje samorządowe w coraz większym stopniu chciałyby uzyskać – i uzyskują – cześć uprawnień Policji, ale w przypadku wydarzeń w Gdyni, nadzwyczajnej aktywności tej formacji nie było widać. Warto przypomnieć że do jej ustawowych zadań należy między innymi „ochrona spokoju i porządku w miejscach publicznych”.

System bezpieczeństwa państwa, tak jak jego cześć jaką jest Policja i jej aparat dowodzenia ma reagować na całe spektrum zagrożeń. Od przestępczości pospolitej po zamachy terrorystyczne. Trzeba pamiętać przy tym, że zasadnicze decyzje podejmują w tych przypadkach ci sami funkcjonariusze, ulokowani na określonych stanowiskach kierowniczych, zmieniają się jedynie wykorzystywane siły i środki.

Widząc problemy jakie najwyraźniej zaszły w procesie podejmowania decyzji, podczas zajść na gdyńskiej plaży, nie można nie zadać pytania, jak sytuacja wyglądałaby w przypadku innego, gorszego scenariusza. Nietrudno wyobrazić sobie inny przypadek niż mecz piłki nożnej, którego termin i okoliczności znane są z dużym wyprzedzeniem. Sytuacja kryzysowa, w rodzaju ataku „aktywnego strzelca”lub sytuacji zakładniczej jest dostatecznie dużym wyzwaniem dla każdego systemu bezpieczeństwa i każdej formacji policyjnej, by bezlitośnie obnażyć każdą słabość w procesie reagowania i dowodzenia.

Co więcej, problemy z podejmowaniem decyzji w polskich służbach mają szerszy wymiar. Nie dotyczą tylko działań sił prewencji, czy sytuacji w których do działań włączane są jednostki antyterrorystyczne. Wyraźne problemy sprawia także prowadzenie złożonych spraw kryminalnych, i czasami doprowadza to do spektakularnych klęsk Policji i prokuratury.

Zamach terrorystyczny na duża skalę, czy to w formie zamachu bombowego, sytuacji zakładniczej, czy jeszcze innego zdarzenia (na przykład „ataku fedainów”) od dawna jest jednym z najczarniejszych scenariuszy jakie mogą spotkać polskie służby odpowiedzialne za bezpieczeństwo państwa. Wiąże się to nie tylko z ciężarem gatunkowym takiego kryzysu, zwłaszcza gdy w grę wchodziłyby czynniki natury politycznej, ale także ilością zaangażowanych służb.

Już ten drugi element, pozornie oczywisty, jest problematyczny. Łatwo jest przedstawić płynne współdziałanie sił podczas ćwiczeń czy pokazów. Jednak w sytuacji realnego zagrożenia, gdzie w grę wchodzi odpowiedzialność poszczególnych decydentów, gdzie każda ich decyzja będzie i tak mniej lub bardziej skrupulatnie oceniana post factum przez przełożonych, organy kontrolne, wreszcie media, może się okazać że obawa przed porażką i odpowiedzialnością za nią, sprawi ze decyzje będą spóźnione i reakcja będzie zbyt bierna, lub przeciwnie – przesadzona, nadmierna i przedwczesna. W przypadku Polski, takim zachowaniom sprzyja to, że po różnego rodzaju porażkach i tragediach, szuka się najczęściej nie przyczyny, ale winnych.

Obawa przed odpowiedzialnością karną i dyscyplinarną jest tylko jednym z powodów takich zachowań. Drugim jest obawa przed zmianą utartego sposobu działania czy zachowań. Zmieniające się zagrożenia czy warunki wymuszają adaptację. Wydaje się to oczywiste, cztery miliardy lat ewolucji organizmów żywych dostarczają aż nadto przykładów, jednak nie dla hierarchicznych, biurokratycznych instytucji.

Dla nich zmiana zawsze jest problemem, wymusza bowiem zmianę utartych schematów funkcjonowania, procedur, metod szkolenia, przesunięcia kadrowe, czasem drastyczną reorganizację i zmianę zadań. Zjawisko „betonu” doskonale znane w polskich służbach mundurowych, nie jest i nie było w skali historii wojska czy policji wyjątkiem. Przykładów dostarcza historia jednostek specjalnych, bardzo długo w wielu armiach traktowanych przez generalicję jako swoiste „zło konieczne”.

Trzecim czynnikiem jest rywalizacja pomiędzy służbami i formacjami. Każda służba państwowa jest grupą interesu. Każda dąży do uzasadnienia swojego istnienia i przydatności, jeśli jest ku temu sposobność, dąży do rozszerzenia swoich kompetencji (i powiększenia budżetu) a w idealnej sytuacji – najchętniej winą za porażki obarczyłaby inne struktury. To może sprawiać, że w sytuacji kryzysowej, nastąpi mechanizm ucieczki (skoro sytuacja jest ryzykowna, niech ryzykuje ktoś inny) albo nadmiernej reakcji (by odnieść sukces przed innymi).

Przenosząc te mechanizmy na jednostki specjalne, nietrudno dostrzec zjawiska i sytuacje, które już się zdarzały, zarówno w Polsce, jak i w innych państwach. W historii jednostek specjalnych, a zwłaszcza przeznaczonych do walki z terrorystami widoczne są konsekwencje takich zjawisk. Znane są przypadki w których nie podjęto działań, w tym operacji ratowania zakładników w obawie przed porażką (vide długa amerykańska trauma po katastrofie operacji „Eagle Claw”), znane są przypadki w których wymuszano podjęcie działań przez nieprzygotowane siły, lub jednostki lepiej przygotowane do określonego rodzaju operacji były, z powodu rywalizacji pomiędzy służbami, pomijane. Można tu przywołać ponownie operację w Iranie w roku 1980, tragedię w Monachium w roku 1972 czy katastrofy jakie dwukrotnie stały się udziałem egipskich sił specjalnych. W Polsce jak dotąd nie miał - na szczęście - miejsca tak tragiczny w skutkach kryzys.

Istnieje szereg sposobów, pozwalających na ograniczenie negatywnych zjawisk w systemie kierowania. Doświadczenia innych państw, zwłaszcza amerykańskie, pokazują że można stworzyć mechanizmy zachęcania a w razie potrzeby wymuszania współpracy. Nie jest niczym nowym prowadzenie wspólnych szkoleń, tworzenie faktycznie połączonych struktur i innych mechanizmów współpracy. Nie jest niczym niezwykłym promowanie inicjatywy w działaniu a nawet nagradzanie za działania efektywne ale ryzykowne, nawet łamiące dotychczasowe zasady. Jednak wszystko jest w ostatecznym rozrachunku, wynikiem panującej w danej służbie czy strukturze kultury organizacyjnej i właściwego, racjonalnego postrzegania ryzyka i inicjatywy przez przełożonych. To niestety, w Polsce zbyt często jest rzadkością.

Komentarze

Najnowsze produkty i technologie

trzypiora.pl Czym powinna cechować się kamizelka taktyczna dla ratownika medycznego?

Czym powinna cechować się kamizelka taktyczna dla ratownika medycznego? Czym powinna cechować się kamizelka taktyczna dla ratownika medycznego?

Jeśli zastanawiasz się nad optymalnym rozwiązaniem w kontekście swojego wyposażenia jako ratownika medycznego podczas akcji, z pewnością na myśl przychodzi Ci kamizelka taktyczna. Czego powinieneś od niej...

Jeśli zastanawiasz się nad optymalnym rozwiązaniem w kontekście swojego wyposażenia jako ratownika medycznego podczas akcji, z pewnością na myśl przychodzi Ci kamizelka taktyczna. Czego powinieneś od niej wymagać? Co najbardziej się przyda? Co jest koniecznością? Jaka kamizelka taktyczna spełni wszystkie stawiane jej wymagania?

Militaria.pl Linie oporządzenia - jak efektywnie zarządzać ekwipunkiem?

Linie oporządzenia - jak efektywnie zarządzać ekwipunkiem? Linie oporządzenia - jak efektywnie zarządzać ekwipunkiem?

Rozsądne rozłożenie ekwipunku może nie być łatwą sprawą, szczególnie kiedy bagażu jest sporo. Jednym z najlepszych sposobów na rozplanowanie umiejscowienia przedmiotów jest stosowanie się do zasad linii...

Rozsądne rozłożenie ekwipunku może nie być łatwą sprawą, szczególnie kiedy bagażu jest sporo. Jednym z najlepszych sposobów na rozplanowanie umiejscowienia przedmiotów jest stosowanie się do zasad linii oporządzenia.

Transactor Security Sp. z o.o. Zastosowanie bezzałogowych statków powietrznych kategorii VTOL w ochronie granic państwowych

Zastosowanie bezzałogowych statków powietrznych kategorii VTOL w ochronie granic państwowych Zastosowanie bezzałogowych statków powietrznych kategorii VTOL w ochronie granic państwowych

Ochrona granic stanowi jedną z podstawowych funkcji państwa. Ich nienaruszalność jest ważnym czynnikiem zapewnienia bytu narodowego i suwerenności kraju. Każde państwo dysponuje określoną organizacją do...

Ochrona granic stanowi jedną z podstawowych funkcji państwa. Ich nienaruszalność jest ważnym czynnikiem zapewnienia bytu narodowego i suwerenności kraju. Każde państwo dysponuje określoną organizacją do ochrony swoich granic, albowiem jest to jeden z najważniejszych czynników, które mają duży wpływ na bezpieczeństwo zewnętrzne i wewnętrzne.

Dariusz Leżała, Transactor Security Sp. z o.o. Przenośne systemy rentgenowskie w rozpoznaniu zagrożeń CBRN-E

Przenośne systemy rentgenowskie w rozpoznaniu zagrożeń CBRN-E Przenośne systemy rentgenowskie w rozpoznaniu zagrożeń CBRN-E

Rozpoznanie i neutralizacja zagrożeń CBRN-E, do których zaliczamy zagrożenia chemiczne, biologiczne, radiologiczne, nuklearne oraz zagrożenia związane z materiałami i urządzeniami wybuchowymi, wymaga ciągłego...

Rozpoznanie i neutralizacja zagrożeń CBRN-E, do których zaliczamy zagrożenia chemiczne, biologiczne, radiologiczne, nuklearne oraz zagrożenia związane z materiałami i urządzeniami wybuchowymi, wymaga ciągłego rozwoju sprzętu specjalistycznego umożliwiającego ich ujawnienie i identyfikację. Naprzeciw tym wymogom wychodzi firma Transactor Security Sp. z o.o., która w ofercie ma najnowsze rozwiązania sprzętowe firm VIDISCO Ltd. oraz Viken Detection.

Militaria.pl Potrzebny medyk! - taktyczne wyposażenie medyczne

Potrzebny medyk! - taktyczne wyposażenie medyczne Potrzebny medyk! - taktyczne wyposażenie medyczne

Wyposażenie medyczne w służbach mundurowych to kluczowy element ekwipunku taktycznego. Wyposażenie to obejmuje szeroki zakres narzędzi, sprzętu i środków, które służą do udzielenia pierwszej pomocy w warunkach...

Wyposażenie medyczne w służbach mundurowych to kluczowy element ekwipunku taktycznego. Wyposażenie to obejmuje szeroki zakres narzędzi, sprzętu i środków, które służą do udzielenia pierwszej pomocy w warunkach polowych, w tym także podczas sytuacji kryzysowych czy akcji ratunkowych. Bardzo ważne jest to, aby taktyczne wyposażenie medyczne było łatwe w transporcie i szybkie w użyciu. W tym artykule omawiamy najpotrzebniejsze wyposażenie medyczne, które warto mieć przy sobie.

Ha3o Okulary taktyczne najnowszej generacji Revision Military w technologii I-VIS

Okulary taktyczne najnowszej generacji Revision Military w technologii I-VIS Okulary taktyczne najnowszej generacji Revision Military w technologii I-VIS

Współcześnie wszechstronnie używane okulary taktyczne mają za zadanie chronić oczy operatora, jak również pozwolić na dokładną i precyzyjną obserwację otoczenia. Od ich jakości oraz możliwości dostosowania...

Współcześnie wszechstronnie używane okulary taktyczne mają za zadanie chronić oczy operatora, jak również pozwolić na dokładną i precyzyjną obserwację otoczenia. Od ich jakości oraz możliwości dostosowania do warunków zależy jakość obserwacji przekładająca się na bezpieczeństwo indywidualne oraz powodzenie całego wykonanego zadania. I choć wydawać by się mogło, że obecne rozwiązania w zakresie optyki taktycznej oferują bardzo wiele, to okazuje się, że w tej materii można pójść jeszcze o krok dalej,...

Militaria.pl Ekwipunek na wyprawę - czyli co zabrać na survival i bushraft

Ekwipunek na wyprawę - czyli co zabrać na survival i bushraft Ekwipunek na wyprawę - czyli co zabrać na survival i bushraft

Odpowiednio skompletowany ekwipunek to podstawa bezpieczeństwa i komfortu podczas survivalu czy bushraftu. Przekłada się on na skuteczność i satysfakcję z doświadczenia. Zarówno wytrawni weterani, jak...

Odpowiednio skompletowany ekwipunek to podstawa bezpieczeństwa i komfortu podczas survivalu czy bushraftu. Przekłada się on na skuteczność i satysfakcję z doświadczenia. Zarówno wytrawni weterani, jak i początkujący entuzjaści survivalu i bushcraftu docenią znaczenie starannie dobranego zestawu niezbędnych przedmiotów.

Griffin Group Defence Nowe funkcje w termowizyjnych urządzeniach obserwacyjnych

Nowe funkcje w termowizyjnych urządzeniach obserwacyjnych Nowe funkcje w termowizyjnych urządzeniach obserwacyjnych

Firma Griffin Group Defence posiada w swojej ofercie najwyższej klasy doręczne urządzenia termowizyjne, które umożliwiają obserwację w warunkach dziennych jak i nocnych. Dzięki wykorzystaniu termowizji,...

Firma Griffin Group Defence posiada w swojej ofercie najwyższej klasy doręczne urządzenia termowizyjne, które umożliwiają obserwację w warunkach dziennych jak i nocnych. Dzięki wykorzystaniu termowizji, pozwalają one na wykrycie nawet mało widocznych celów - w kamuflażu lub w otoczeniu, które utrudnia rozpoznanie.

Patryk Kościński Buty Wojskowe Prabos Grizzly 933 – zimowy test użytkowania

Buty Wojskowe Prabos Grizzly 933 – zimowy test użytkowania Buty Wojskowe Prabos Grizzly 933 – zimowy test użytkowania

Jak podaje producent, firma Prabos - Grizzly 933 to wytrzymałe zimowe buty wojskowe, skonstruowane z myślą o użyciu w skrajnie mroźnych warunkach. Przeznaczone są dla osób, które potrzebują wytrzymałego...

Jak podaje producent, firma Prabos - Grizzly 933 to wytrzymałe zimowe buty wojskowe, skonstruowane z myślą o użyciu w skrajnie mroźnych warunkach. Przeznaczone są dla osób, które potrzebują wytrzymałego i ciepłego obuwia na zimę. Polecane są dla żołnierzy, pracowników leśnych, służb mundurowych oraz osób, które lubią aktywnie spędzać czas na świeżym powietrzu w zimie. Wykonane są ze skóry i materiału izolacyjnego Gore-Tex THERMIUM, który zapewnia dobrą izolację termiczną. Dzięki temu w butach można...

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Special-Ops

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień przeglądarki dotyczących cookies. Nim Państwo zaczną korzystać z naszego serwisu prosimy o zapoznanie się z naszą polityką prywatności oraz Informacją o Cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności oraz Informacji o Cookies. Administratorem Państwa danych osobowych jest Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.K., nr KRS: 0000537655, z siedzibą w 04-112 Warszawa, ul. Karczewska 18, tel. +48 22 810-21-24, właściciel strony www.special-ops.pl. Twoje Dane Osobowe będą chronione zgodnie z wytycznymi polityki prywatności www.special-ops.pl oraz zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r i z Ustawą o ochronie danych osobowych Dz.U. 2018 poz. 1000 z dnia 10 maja 2018r.