Special-Ops.pl

Zaawansowane wyszukiwanie

Jedyne supermocarstwo

Michał Piekarski | 2013-07-04
Fot. USAF

Fot. USAF

4 lipca w Polsce kojarzony jest przede wszystkim z katastrofą gibraltarską, w której śmierć poniósł generał Władysław Sikorski. Tego samego dnia Stany Zjednoczone Ameryki Północnej obchodzą swoje święto niepodległości. Wydarzenia Drugiej Wojny Światowej, także losy Polski oraz historia USA, i ich droga do statusu supermocarstwa w szczególny sposób się łączą.

Zobacz także

Michał Piekarski Kilka kolejnych słów o tradycji i „Czerwonych Beretach”

Kilka kolejnych słów o tradycji i „Czerwonych Beretach” Kilka kolejnych słów o tradycji i „Czerwonych Beretach”

Mimo że głównym tematem wiadomości dotyczących elitarnych jednostek Wojska Polskiego pozostają informacje dotyczące programów modernizacji technicznej lub bieżących działań szkoleniowych lub działań poza...

Mimo że głównym tematem wiadomości dotyczących elitarnych jednostek Wojska Polskiego pozostają informacje dotyczące programów modernizacji technicznej lub bieżących działań szkoleniowych lub działań poza granicami państwa, co jakiś czas niestety powracają kwestie dotyczące historii i tradycji.

Michał Piekarski Anatomia Zamachu

Anatomia Zamachu Anatomia Zamachu

Na polskim rynku od kilkunastu lat wydano już wiele książek traktujących o tematyce terroryzmu. W tym morzu pozycji czasem trudno zauważyć te które niosą ze sobą najbardziej merytoryczny przekaz.

Na polskim rynku od kilkunastu lat wydano już wiele książek traktujących o tematyce terroryzmu. W tym morzu pozycji czasem trudno zauważyć te które niosą ze sobą najbardziej merytoryczny przekaz.

Michał Piekarski Scenariusz Chaosu

Scenariusz Chaosu Scenariusz Chaosu

Siły specjalne i gry wywiadów są jednymi z ulubionych tematów po jakie sięgają autorzy książek z gatunku military fiction. Tak jest także w przypadku najnowszej powieści Piotra Langenfelda, wydanej przez...

Siły specjalne i gry wywiadów są jednymi z ulubionych tematów po jakie sięgają autorzy książek z gatunku military fiction. Tak jest także w przypadku najnowszej powieści Piotra Langenfelda, wydanej przez wydawnictwo WarBook.

Nie chodzi tu, o jakże moden w różnych kręgach spiskowe teorie, także te dotyczące katastrofy z roku 1943. Mowa tu o tym, w jaki sposób Stany Zjednoczone z państwa ważnego, ale izolującego się przez prawie dwieście lat od wydarzeń europejskich, skoncentrowane na rozszerzaniu stref wpływów w Ameryce Łacińskiej oraz na Oceanie Spokojnym stały się graczem tak potężnym, że jako jedno z niewielu państw w historii ludzkości, w pewnym okresie swojego istnienia nie miało i do dziś nie ma równego sobie przeciwnika.

Wejście Stanów Zjednoczonych do wojny, wraz z uderzeniem Niemiec na Związek Radziecki w 1941 roku, zmieniło oblicze tego konfliktu. Od tego roku problemem nie było już to czy nowo utworzona koalicja wygra wojnę, ale kiedy. Oczywiście, jest to duży skrót myślowy. Można wyobrazić sobie alternatywne scenariusze konfliktów na wschodzie Europy i na Pacyfiku, jednak nie mogą one pominąć znaczenia potencjału przemysłowego Stanów Zjednoczonych i Związku Radzieckiego.

Amerykański przemysł, szybko przestawiony na tory wojenne, pozwolił wygrać aliantom wojnę mocą masowej produkcji. Wkład samych środków transportu od Jeepów i ciężarówek po masowo budowane w stoczniach statki typu Liberty ( ponad dwa tysiące jednostek) był tak istotny, że sam w sobie był przesądzający o zwycięstwie, zgodnie z wyrażaną wielokrotnie i przypisywaną różnym autorom (głównie generałom amerykańskiej piechoty morskiej) zasadą że „amatorzy studiują taktykę, a zawodowcy logistykę”. Bez tak silnego zaplecza przemysłowego i możliwości logistycznych, przeprowadzenie decydujących o wyniku wojny kampanii, byłoby niewykonalne. Dotyczy to także działań prowadzonych na froncie wschodnim, gdyż Armia Czerwona na szeroką skalę wykorzystywała sprzęt dostarczany przez Amerykanów.

Zimna Wojna i rywalizacja na skalę globalną, tylko podkreśliły znaczenie Stanów Zjednoczonych jako potęgi przemysłowej. Bez ich programu atomowego, bez dostaw uzbrojenia do państw europejskich, bez potencjału logistycznego, NATO nie przetrwałoby jako wiarygodny sojusz nawet roku. Pierwsze zwycięstwo w zimnej wojnie, przezwyciężenie lądowej blokady Berlina Zachodniego, zostało odniesione dzięki setkom amerykańskich samolotów transportowych.

Gdy spojrzeć na NATO w latach 1949-89, przez pryzmat geografii, stanie się jasne, na czym faktycznie polegał ów sojusz. Państwa europejskie stanowiły front, Ameryka Północna zaplecze, a szlaki żeglugowe biegnące przez Północny Atlantyk byłyby dla tego sojuszu, w razie wojny dosłownie liniami życia.

Zimnowojenna rywalizacja rozpoczęła się jako gra dwóch ówcześnie największych potęg przemysłowych o strategiczne dla nich zasoby, zwłaszcza surowce, w tym energetyczne. To dla stref wpływów, dostępu do złóż, szlaków komunikacyjnych podejmowane były – bezpośrednio lub pośrednio – działania polityczne, a gdy nie wystarczyły, sięgano po siłę zbrojną. Jednak jej koniec był już inny.

Wyścig gospodarczy, przeniósł się także na pole naukowe. Rosnące znaczenie zaawansowanych technicznie systemów uzbrojenia, zwłaszcza lotniczych i morskich, zbrojenia atomowe, programy rakietowe – to wszystko wymuszało coraz większe inwestycje w naukę. Miliardy dolarów przeznaczane na badania podstawowe, na prace nad nowymi rozwiązaniami technicznymi, nad programami lotniczymi i kosmicznymi, ale także na edukację, doprowadziły do rewolucyjnych przemian nie tylko w wojskowości i gospodarce, ale w całych społeczeństwach.

Tworząca się w Stanach Zjednoczonych, a z czasem w innych państwach zachodnich gospodarka oparta na informacji, gdzie fundamentalne znaczenie miała i ma jakość produkcji i usług, a nie ilość. To oczywiście wymagało nakładów finansowych ale także sprzyjającego otoczenia społecznego i politycznego. W gospodarce centralnie sterowanej, opartej wręcz na samooszukiwaniu się propagandą, gdzie decydujący głos miały potężne grupy interesów, w tym z poszczególnych gałęzi przemysłu, było to wręcz niewykonalne. Dość wspomnieć, że pod koniec lat siedemdziesiątych w Polsce szumnie rozpoczynała działalność Huta Katowice, mająca rocznie produkować cztery miliony ton stali, i dla potrzeb której zbudowano linię szerokotorową od granicy z ZSRR. W tym samym czasie w USA komputery osobiste pojawiły się w sprzedaży a ośrodki naukowe łączyła już sieć ARPANET, zalążek Internetu.

Wydarzenia lat osiemdziesiątych, pogłębiający się kryzys gospodarek państw bloku wschodniego, nowy wyścig zbrojeń, którego ostatecznym skutkiem było zmuszenie Moskwy do jeszcze większego wyżyłowania gospodarki, a więc faktycznie pogłębienia kryzysu, po raz kolejny wykazały jak istotne są ekonomiczne fundamenty bezpieczeństwa. Stany Zjednoczone, wychodząc z zimnej wojny jako triumfator, były przede wszystkim zwycięzcami ekonomicznymi. To na wzorcach zachodnich, liberalnych a wręcz neoliberalnych, bazowano transformację gospodarek byłych państw socjalistycznych. I pomimo znacznych cięć, już po roku 1989, budżety wojskowe USA wciąż oscylowały w okolicach sumy czterystu miliardów dolarów i pozostawały jedną trzecią wszystkich światowych wydatków na obronę. Do dziś USA wydają na wojsko siedem razy więcej niż Rosja i cztery razy więcej niż Chiny. I trzeba przypomnieć, że od kilku lat w kontekście gospodarki, najczęściej używanym słowem jest „kryzys”.

Te fakty mają dwojakie konsekwencje. Po pierwsze, oznaczają one, że szaleństwem byłaby budowa potencjału symetrycznego wobec Stanów Zjednoczonych, trudno wskazać gospodarkę i społeczeństwo zdolne udźwignąć taki wysiłek. Trzeba przy tym pamiętać, że do suchych liczb należy dodać aspekty kulturowe. To właśnie z tych powodów, Amerykanie jako społeczeństwo akceptują wysokie wydatki na zbrojenia, ale już spory budzą sprawy opieki zdrowotnej czy edukacji.

Problematyczne jest, czy gospodarka chińska podołałaby takim obciążeniom, zwłaszcza że konfrontacja ze Stanami Zjednoczonymi i państwami europejskimi doprowadziłaby ją do ruiny, bo to właśnie na eksporcie tanich towarów zbudowana została jej obecna siła. Ponadto, zauważalne problemy społeczne, związane z dysproporcjami w rozwoju poszczególnych regionów, mogą w długoterminowej perspektywie wymusić reorientację wydatków, by uniknąć niepokojów wewnętrznych.

Po drugie, tak jak dzieje się to już od lat, potencjalni i aktualni przeciwnicy będą szukać asymetrycznych strategii, tak jak uczynili to terroryści z Al-Kaidy. Podobnie mogą – i zachowują się – państwa, dążące do wypracowywania jedynie sektorowej siły, użytecznej z powodów politycznych. Stąd też wyraźna kontynuacja rosyjskich programów zbrojeń strategicznych, będących atrybutem siły mocarstwa, a bardzo problematycznie i powolnie przebiegają zmiany w siłach konwencjonalnych.

Żadne mocarstwo nie jest wieczne, a zwłaszcza supermocarstwo. Trudno wskazać jednak, by potencjał amerykański w dającej się przewidzieć przyszłości, czyli w perspektywie około trzech dekad, uległ znaczącej degradacji, lub państwo to utraciło swoją pozycję na rzecz kogoś innego. Nie można jednak wykluczyć, że dalsze przemiany środowiska międzynarodowego, sprawą że kategorie którymi dziś opisujemy zjawiska w sferze polityki i bezpieczeństwa, ulegną poważnym redefinicjom.

Ma to także ważne konsekwencje dla bezpieczeństwa Polski. Kurs proeuropejski i proamerykański, obrany po 1989, okazał się dla Polski korzystny. Wśród owoców sojuszniczej współpracy w szczególności, niezwykle pozytywnie wyróżnia się współpraca w zakresie wojsk specjalnych, zapoczątkowana przy tworzeniu jednostki GROM. W interesie Polski leży utrzymywanie tych więzi, gdyż nawet przy niskim prawdopodobieństwie konwencjonalnych konfliktów zbrojnych w naszej części Europy, amerykański potencjał ma wciąż niezwykle duże znaczenie odstraszające, nawet w obliczu wycofania znacznej części sił lądowych USA z Europy.

Jednocześnie, należy pamiętać, że w polityce międzynarodowej nie ma przyjaciół ani sentymentów, są jedynie interesy, które są fundamentem sojuszy. W Polsce często spotyka się bezkrytyczne i emocjonalne podejście do relacji międzypaństwowych, co jest czynnikiem negatywnym dla skuteczności polityki zagranicznej i bezpieczeństwa.

Komentarze

Najnowsze produkty i technologie

BMF Centrum Specjalistycznego Sprzętu Mobilnego Profesjonalne rozwiązania dla służb od Winmate

Profesjonalne rozwiązania dla służb od Winmate Profesjonalne rozwiązania dla służb od Winmate

Firma BMF od 1998 roku dostarcza rozwiązania w dziedzinie specjalistycznego sprzętu mobilnego. To sprzęt dostosowany do pracy w trudnych i niekiedy bardzo wymagających warunkach. Od lat produkty oferowane...

Firma BMF od 1998 roku dostarcza rozwiązania w dziedzinie specjalistycznego sprzętu mobilnego. To sprzęt dostosowany do pracy w trudnych i niekiedy bardzo wymagających warunkach. Od lat produkty oferowane przez BMF trafiają m.in. do pojazdów wojskowych i specjalnych.

Radosław Tyślewicz MOSKITO TI - szwajcarska precyzja znowu w natarciu

MOSKITO TI - szwajcarska precyzja znowu w natarciu MOSKITO TI - szwajcarska precyzja znowu w natarciu

Francuski koncern zbrojeniowy Safran Defense po premierze swojego urządzenia na targach Eurosatory w Paryżu w 2014 r. oraz w Polsce podczas VII Międzynarodowych Targów Techniki i Wyposażenia Służb Policyjnych...

Francuski koncern zbrojeniowy Safran Defense po premierze swojego urządzenia na targach Eurosatory w Paryżu w 2014 r. oraz w Polsce podczas VII Międzynarodowych Targów Techniki i Wyposażenia Służb Policyjnych oraz Formacji Bezpieczeństwa Państwa Europoltech 2015, wprowadzał go w ostatnich latach na wyposażenie kolejnych armii świata. MOSKITO TI to produkt szwajcarskiej spółki Safran Vectronix AG, producenta specjalistycznego sprzętu optoelektronicznego – między innymi dalmierzy Vector (IV, 21, 23,...

trzypiora.pl Czym powinna cechować się kamizelka taktyczna dla ratownika medycznego?

Czym powinna cechować się kamizelka taktyczna dla ratownika medycznego? Czym powinna cechować się kamizelka taktyczna dla ratownika medycznego?

Jeśli zastanawiasz się nad optymalnym rozwiązaniem w kontekście swojego wyposażenia jako ratownika medycznego podczas akcji, z pewnością na myśl przychodzi Ci kamizelka taktyczna. Czego powinieneś od niej...

Jeśli zastanawiasz się nad optymalnym rozwiązaniem w kontekście swojego wyposażenia jako ratownika medycznego podczas akcji, z pewnością na myśl przychodzi Ci kamizelka taktyczna. Czego powinieneś od niej wymagać? Co najbardziej się przyda? Co jest koniecznością? Jaka kamizelka taktyczna spełni wszystkie stawiane jej wymagania?

Militaria.pl Linie oporządzenia - jak efektywnie zarządzać ekwipunkiem?

Linie oporządzenia - jak efektywnie zarządzać ekwipunkiem? Linie oporządzenia - jak efektywnie zarządzać ekwipunkiem?

Rozsądne rozłożenie ekwipunku może nie być łatwą sprawą, szczególnie kiedy bagażu jest sporo. Jednym z najlepszych sposobów na rozplanowanie umiejscowienia przedmiotów jest stosowanie się do zasad linii...

Rozsądne rozłożenie ekwipunku może nie być łatwą sprawą, szczególnie kiedy bagażu jest sporo. Jednym z najlepszych sposobów na rozplanowanie umiejscowienia przedmiotów jest stosowanie się do zasad linii oporządzenia.

Transactor Security Sp. z o.o. Zastosowanie bezzałogowych statków powietrznych kategorii VTOL w ochronie granic państwowych

Zastosowanie bezzałogowych statków powietrznych kategorii VTOL w ochronie granic państwowych Zastosowanie bezzałogowych statków powietrznych kategorii VTOL w ochronie granic państwowych

Ochrona granic stanowi jedną z podstawowych funkcji państwa. Ich nienaruszalność jest ważnym czynnikiem zapewnienia bytu narodowego i suwerenności kraju. Każde państwo dysponuje określoną organizacją do...

Ochrona granic stanowi jedną z podstawowych funkcji państwa. Ich nienaruszalność jest ważnym czynnikiem zapewnienia bytu narodowego i suwerenności kraju. Każde państwo dysponuje określoną organizacją do ochrony swoich granic, albowiem jest to jeden z najważniejszych czynników, które mają duży wpływ na bezpieczeństwo zewnętrzne i wewnętrzne.

Dariusz Leżała, Transactor Security Sp. z o.o. Przenośne systemy rentgenowskie w rozpoznaniu zagrożeń CBRN-E

Przenośne systemy rentgenowskie w rozpoznaniu zagrożeń CBRN-E Przenośne systemy rentgenowskie w rozpoznaniu zagrożeń CBRN-E

Rozpoznanie i neutralizacja zagrożeń CBRN-E, do których zaliczamy zagrożenia chemiczne, biologiczne, radiologiczne, nuklearne oraz zagrożenia związane z materiałami i urządzeniami wybuchowymi, wymaga ciągłego...

Rozpoznanie i neutralizacja zagrożeń CBRN-E, do których zaliczamy zagrożenia chemiczne, biologiczne, radiologiczne, nuklearne oraz zagrożenia związane z materiałami i urządzeniami wybuchowymi, wymaga ciągłego rozwoju sprzętu specjalistycznego umożliwiającego ich ujawnienie i identyfikację. Naprzeciw tym wymogom wychodzi firma Transactor Security Sp. z o.o., która w ofercie ma najnowsze rozwiązania sprzętowe firm VIDISCO Ltd. oraz Viken Detection.

Militaria.pl Potrzebny medyk! - taktyczne wyposażenie medyczne

Potrzebny medyk! - taktyczne wyposażenie medyczne Potrzebny medyk! - taktyczne wyposażenie medyczne

Wyposażenie medyczne w służbach mundurowych to kluczowy element ekwipunku taktycznego. Wyposażenie to obejmuje szeroki zakres narzędzi, sprzętu i środków, które służą do udzielenia pierwszej pomocy w warunkach...

Wyposażenie medyczne w służbach mundurowych to kluczowy element ekwipunku taktycznego. Wyposażenie to obejmuje szeroki zakres narzędzi, sprzętu i środków, które służą do udzielenia pierwszej pomocy w warunkach polowych, w tym także podczas sytuacji kryzysowych czy akcji ratunkowych. Bardzo ważne jest to, aby taktyczne wyposażenie medyczne było łatwe w transporcie i szybkie w użyciu. W tym artykule omawiamy najpotrzebniejsze wyposażenie medyczne, które warto mieć przy sobie.

Ha3o Okulary taktyczne najnowszej generacji Revision Military w technologii I-VIS

Okulary taktyczne najnowszej generacji Revision Military w technologii I-VIS Okulary taktyczne najnowszej generacji Revision Military w technologii I-VIS

Współcześnie wszechstronnie używane okulary taktyczne mają za zadanie chronić oczy operatora, jak również pozwolić na dokładną i precyzyjną obserwację otoczenia. Od ich jakości oraz możliwości dostosowania...

Współcześnie wszechstronnie używane okulary taktyczne mają za zadanie chronić oczy operatora, jak również pozwolić na dokładną i precyzyjną obserwację otoczenia. Od ich jakości oraz możliwości dostosowania do warunków zależy jakość obserwacji przekładająca się na bezpieczeństwo indywidualne oraz powodzenie całego wykonanego zadania. I choć wydawać by się mogło, że obecne rozwiązania w zakresie optyki taktycznej oferują bardzo wiele, to okazuje się, że w tej materii można pójść jeszcze o krok dalej,...

Militaria.pl Ekwipunek na wyprawę - czyli co zabrać na survival i bushraft

Ekwipunek na wyprawę - czyli co zabrać na survival i bushraft Ekwipunek na wyprawę - czyli co zabrać na survival i bushraft

Odpowiednio skompletowany ekwipunek to podstawa bezpieczeństwa i komfortu podczas survivalu czy bushraftu. Przekłada się on na skuteczność i satysfakcję z doświadczenia. Zarówno wytrawni weterani, jak...

Odpowiednio skompletowany ekwipunek to podstawa bezpieczeństwa i komfortu podczas survivalu czy bushraftu. Przekłada się on na skuteczność i satysfakcję z doświadczenia. Zarówno wytrawni weterani, jak i początkujący entuzjaści survivalu i bushcraftu docenią znaczenie starannie dobranego zestawu niezbędnych przedmiotów.

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Special-Ops

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień przeglądarki dotyczących cookies. Nim Państwo zaczną korzystać z naszego serwisu prosimy o zapoznanie się z naszą polityką prywatności oraz Informacją o Cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności oraz Informacji o Cookies. Administratorem Państwa danych osobowych jest Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.K., nr KRS: 0000537655, z siedzibą w 04-112 Warszawa, ul. Karczewska 18, tel. +48 22 810-21-24, właściciel strony www.special-ops.pl. Twoje Dane Osobowe będą chronione zgodnie z wytycznymi polityki prywatności www.special-ops.pl oraz zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r i z Ustawą o ochronie danych osobowych Dz.U. 2018 poz. 1000 z dnia 10 maja 2018r.