Special-Ops.pl

Zaawansowane wyszukiwanie

Selektywna eliminacja

Współczesne operacje specjalne w świetle prawa międzynarodowego

Selektywna eliminacja (targeted killings) osób niebezpiecznych

Selektywna eliminacja (targeted killings) osób niebezpiecznych

Zarówno w informacjach mainstreamowych kanałów TV i portali internetowych, jak i filmach dokumentalnych czy wielkich hollywoodzkich produkcjach filmowych, operacje specjalne bezpośrednio powiązane są z eliminacją, czyli zabijaniem „tych złych”. Terroryści, seryjni mordercy, szaleńcy i dyktatorzy giną z rąk wyszkolonych operatorów, tajnych agentów lub międzykontynentalnych dronów, a Świat zostaje uratowany. Na rynku ukazują się kolejne książki ze wspomnieniami wykonawców tajnych operacji sprzed lat, mnożą się scenariusze z misjami dla snajperów w grach komputerowych, a kolejni ambitni młodzi ludzie pokonują progi selekcji do elitarnych jednostek specjalnych na całym świecie.

Zdjęcia: Radosław Tyślewicz

Zobacz także

Karolina Wojtasik Grupa trzymająca władzę w Afganistanie. Jalaluddin Haqqani i Spółka

Grupa trzymająca władzę w Afganistanie. Jalaluddin Haqqani i Spółka Grupa trzymająca władzę w Afganistanie. Jalaluddin Haqqani i Spółka

W sierpniu 2022 r. minął rok od przejęcia władzy w Afganistanie przez talibów. Media pełne są podsumowań, analiz i dyskusji na temat tego, jak bardzo jest źle. Od roku docierają do nas informacje o panującym...

W sierpniu 2022 r. minął rok od przejęcia władzy w Afganistanie przez talibów. Media pełne są podsumowań, analiz i dyskusji na temat tego, jak bardzo jest źle. Od roku docierają do nas informacje o panującym w kraju ubóstwie na granicy przetrwania, o pozbawieniu kobiet praw obywatelskich, szwankujących usługach publicznych i drakońskich prawach.

Marcin Szymański (www.colonelweekly.pl) Czekając na zimę

Czekając na zimę Czekając na zimę

Jesień na terenie wschodniej Ukrainy jest trudną porą. Już od września znacznie zwiększa się ilość opadów, obniżają się również średnie temperatury. Liczne w tym rejonie przeszkody wodne powiększają swoją...

Jesień na terenie wschodniej Ukrainy jest trudną porą. Już od września znacznie zwiększa się ilość opadów, obniżają się również średnie temperatury. Liczne w tym rejonie przeszkody wodne powiększają swoją szerokość, a błoto utrudnia ruch pojazdów i ludzi w terenie. Jesienne miesiące sprzyjają obronie, utrudniają działania ofensywne – gorsza pod tym względem jest tylko wiosna. Zima jest zdecydowanie sezonem dogodnym dla zmechanizowanego natarcia. Zmarznięta ziemia ułatwia manewr i jednocześnie utrudnia...

Karolina Wojtasik Kto będzie, a kto nie będzie nowym liderem Al-Kaidy?

Kto będzie, a kto nie będzie nowym liderem Al-Kaidy? Kto będzie, a kto nie będzie nowym liderem Al-Kaidy?

1 sierpnia 2022 r. amerykański prezydent potwierdził informację, która już od kilku godzin krążyła w mediach, lider Al-Kaidy, Ajman Az-Zawahiri nie żyje. Az-Zawahiri od lat niedomagał i ostatnie miesiące...

1 sierpnia 2022 r. amerykański prezydent potwierdził informację, która już od kilku godzin krążyła w mediach, lider Al-Kaidy, Ajman Az-Zawahiri nie żyje. Az-Zawahiri od lat niedomagał i ostatnie miesiące w Kabulu spędził w willi afgańskiego ministra. Prowadził spokojne życie, urozmaicone tylko wyjściami na taras, gdzie zresztą dopadł go amerykański pocisk. Polowanie na Zawahiriego trwało blisko 20 lat.

Wspólnota międzynarodowa w ostatnich dwudziestu latach kilkukrotnie zwiększyła liczbę realizowanych operacji stabilizacyjnych wykorzystujących wojska specjalne w zdestabilizowanych rejonach świata. Mało kto zadaje jednak w przestrzeni publicznej pytanie o prawne podstawy takich działań, czyli tzw. selektywnej eliminacji - w najprostszym ujęciu, podstaw prawnych pozwalających na zabicie określonego człowieka przez wspomnianych operatorów, agentów czy kierujących dronami w „słusznej sprawie” w praktycznie dowolnym miejscu na naszym globie.

Ostatnia głośna na całym świcie operacja USA, wymierzona w wysoko postawionego dowódcę wojskowego Iranu gen. Kasem Sulejmaniego, do której doszło w styczniu 2020 r. na terytorium Iraku, skłania jednak do zgłębienia tego problemu. Jak się okazuje, sprawa nie jest tak oczywista i bezpieczna dla „wykonawców” działań specjalnych, jak by to wynikało z filmów czy komunikatów w mediach.

Odmienność poglądów na temat selektywnej eliminacji (targeted killings) ukazuje podstawową różnicę zdań nie tylko w odniesieniu do moralności czy praworządności, ale także w kwestii reżimu prawnego, w oparciu o który należałoby dokonywać oceny legalności takich działań. Zainteresowane takimi operacjami państwa stoją na stanowisku, że takie akty przemocy są dopuszczalnymi, zgodnymi z prawem środkami prowadzenia wojny z terroryzmem, których legalność powinna być oceniana z punktu widzenia norm Międzynarodowego Prawa Humanitarnego Konfliktów Zbrojnych. Z kolei ci, którzy kwalifikują powyższe czyny w kategoriach pozasądowych zabójstw (extra-judicial executions), poruszają się w ramach modelu stosowania prawa opierającego się na standardach praw i wolności przysługujących jednostce, w tym norm praw człowieka.

Prawo

Kwestia dopuszczalności selektywnej eliminacji szeroko dyskutowana jest w literaturze anglojęzycznej z punktu widzenia norm prawa międzynarodowego publicznego (MPHIM) oraz prawa krajowego (zwłaszcza amerykańskiego czy izraelskiego). W sposób oczywisty czyni to koniecznym rozpatrywanie niniejszego zagadnienia również w kontekście gwarancji prawa do życia oraz prawa do rzetelnego procesu.

W amerykańskiej literaturze prawniczej często spotkać można odwołania wskazujące, że model ochrony praw człowieka zezwala na zabicie osoby nieznajdującej się we władzy państwa, jeśli jest to konieczne dla uniknięcia stwarzania przez nią zagrożenia dla życia i zdrowia innych ludzi (R. Murphy, A. J. Radsan, Due Process and Targeted Killing of Terrorists, „Cardozo Law Review” 2009, vol. 31, no. 2, s. 408; Art. 6 ust. 1 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich I Politycznych z 1966 r.). W myśl takiej interpretacji prawo międzynarodowe praw człowieka w bardzo wyjątkowych okolicznościach dopuszcza realizację działań określanych jako „selektywna eliminacja”. Brakuje tego typu rozważań w polskiej literaturze prawnej i wojskowej.

Międzynarodowe traktaty z zakresu ochrony praw człowieka umieszczają fundamentalne prawo do życia na początku katalogów chronionych praw i wolności, klasyfikując je jako prawo niepodlegające uchyleniu. Tym niemniej Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności expressis verbis przewiduje w art. 15 ust. 2 wyjątek w zakresie „przypadków śmierci będących wynikiem zgodnych z prawem działań wojennych”.

W konsekwencji pozbawienie życia w sposób dozwolony przez normy MPHIKZ nie stanowi naruszenia Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (EKPC). Dlatego w przypadku gdy mamy do czynienia z użyciem siły śmiercionośnej w odniesieniu do kombatanta lub osoby cywilnej w trakcie jego bezpośredniego udziału w działaniach zbrojnych, sytuacja nie rodzi odpowiedzialności na gruncie międzynarodowego prawa humanitarnego i prawa międzynarodowego praw człowieka.

Problem sprowadza się do tego, że ogólne traktaty praw człowieka – co do zasady – tego terminu nie dookreślają. Międzynarodowy Pakt Praw Obywatelskich i Politycznych z 1966 r., Amerykańska Karta Praw Człowieka z 1969 r. oraz Afrykańska Karta Praw Człowieka i Ludów z 1981 r. zakazują „arbitralnego pozbawienia życia”, pozostawiając interpretacji odpowiednich organów kwestię oceny i ustalenia, czy celowe i umyślne pozbawienie życia będzie stanowiło naruszenie konwencyjnego prawa jednostki. Jedynie EKPC specyfikuje, że pozbawienie życia nie będzie arbitralnym, jeśli nastąpiło na skutek użycia siły „absolutnie koniecznej” w trzech ściśle określonych kontekstach sytuacyjnych i nie będzie uznane za sprzeczne z Konwencją, tj.:

1) w obronie jakiejkolwiek osoby przed bezprawną przemocą;
2) w celu wykonania zgodnego z prawem zatrzymania lub uniemożliwienia ucieczki osobie pozbawionej wolności zgodnie z prawem;
3) w działaniach podjętych zgodnie z prawem w celu stłumienia zamieszek lub powstania.

Rodzi się zatem pytanie, czy eliminacja osoby podejrzanej o bycie członkiem organizacji terrorystycznej prowadzącej wojnę wymierzoną w mieszkańców danego kraju powinna być uznana za legalne użycie siły z punktu widzenia art. 2 EKPC, czy też nie?

Odpowiedź na to pytanie jest uzależniona od wyniku tzw. testu proporcjonalności przyjętego w art. 2 ust. 2 EKPC, w myśl którego użycie broni śmiercionośnej nie jest większe od tego, co jest absolutnie konieczne dla obrony bezpośrednio zagrożonego życia ludzi.

Sprawa McCann i operacja Flavius

Zespół trzech członków IRA (McCann, Savage, Farrell) planował zamach na Brytyjczyków na Gibraltarze.

Jeden z członków zespołu był znanym ekspertem od materiałów wybuchowych, pozostali mieli na koncie wyroki za udział w incydentach związanych z zamachami bombowymi oraz działaniami terrorystycznymi. W marcu 1988 roku zespół żołnierzy SAS został wysłany w celu przechwycenia i aresztowania pod zarzutem spisku całej trójki w ramach operacji pod kryptonimem Operation Flavius.

Podejrzewano, że zamachowcy, których namierzono w furgonetce na stacji benzynowej na terytorium Gibraltaru, już po przekroczeniu granicy z Hiszpanią, są uzbrojeni i dodatkowo znajdują się w pojeździe będącym elementem sieci zautomatyzowanych ładunków rozmieszczonych już w newralgicznych miejscach i gotowych do detonacji. W związku z takim założeniem podjęto decyzję o eliminacji całej trójki bez podjęcia prób zastosowania innych, łagodniejszych środków przymusu bezpośredniego.

W wyniku śledztwa przeprowadzonego po całej operacji, okazało się, że pojazd nie był wyładowany materiałami wybuchowymi, trzej podejrzani byli nieuzbrojeni, a ich obecność miała charakter zwiadowczy. Strasburscy sędziowie trybunału potwierdzili zasadność posłużenia się siłą śmiercionośną w powyższych okolicznościach, jednocześnie stwierdzili, że niewystarczające przygotowanie operacji stanowiło naruszenie zobowiązania wynikającego z art. 2 EKPC.

Problematyka podjęcia odpowiednich środków ostrożności na etapie przygotowywania i przeprowadzania operacji antyterrorystycznych została jeszcze kilkukrotnie podkreślona w orzecznictwie strasburskim. W sprawach kurdyjskich i czeczeńskich dotyczących użycia siły przez władze tureckie i rosyjskie ETPC podkreślił obowiązki spoczywające na władzach państwowych w zakresie planowania i wykonywania nawet zgodnych z prawem działań przeciwko bojownikom.

Podejście europejskie

W interpretacji przedstawionej w sprawie McCann vs. Wielka Brytania podkreśla się, że użyta siła musi być ściśle proporcjonalna do osiągnięcia celów ustanowionych w art. 2 ust. 2 EKPC. JETPC zastosował test proporcjonalności, składający się z trzech kroków, w których sędziowie stawiają sobie następujące pytania:

1) czy siła została użyta dla osiągnięcia jednego z celów określonych w art. 2 ust. 2 EKPC,
2) czy stopień i rodzaj użytej siły były absolutnie konieczne dla osiągnięcia założonych celów,
3) czy stopień i rodzaj użytej siły są proporcjonalne w stosunku do wagi celów zadeklarowanych przez władze rządowe.

W konsekwencji użyta przez funkcjonariuszy publicznych siła musi być ściśle proporcjonalna do osiągnięcia celu ustanowionego w ust 2 lit. a-c. Ustalenie, czy użycie śmiercionośnej siły spełnia test absolutnej konieczności, wymaga z kolei sprawdzenia dwóch kwestii:

  • po pierwsze, czy użycie siły było bezwzględnie wymagane dla ochrony zagrożonych osób i czy mogły być podjęte inne środki oraz
  • po drugie, jeśli inne środki nie są dostępne, to czy jest absolutnie konieczne użycie siły śmiercionośnej, czy można posłużyć się siłą o mniejszym natężeniu.

Perspektywa ONZ

Przyjęte w ramach ONZ Podstawowe zasady dotyczące użycia siły i broni przez funkcjonariuszy publicznych z 1990 r. ograniczają użycie broni palnej do czterech przypadków:

1) samoobrony własnej lub obrony innych osób przed nieuchronnym zagrożeniem dla ich życia lub zdrowia;
2) zapobieżenia popełnieniu szczególnie poważnego przestępstwa stanowiącego poważne zagrożenie dla życia;
3) aresztowania osoby stanowiącej takie zagrożenie i stawiającej opór funkcjonariuszom oraz
4) zapobieżenia ucieczce.

W każdym ze wskazanych przypadków użycie środka przymusu bezpośredniego, w tym broni palnej, będzie legalne tylko wtedy, gdy użycie mniej represyjnych środków jest niewystarczające dla osiągnięcia powyższych celów. Celowe użycie siły śmiercionośnej jest dopuszczalne w myśl standardów praw człowieka tylko w sytuacji, gdy jest „ściśle nieuniknione dla ochrony życia”. Co więcej, funkcjonariusze publiczni powinni wydać wyraźne ostrzeżenie o użyciu broni (i dać wystarczający czas na podporządkowanie się mu), chyba że uczynienie tego w sposób nadmierny narazi funkcjonariuszy na niebezpieczeństwo, zrodzi ryzyko śmierci lub ciężkich obrażeń u innych osób albo będzie niewłaściwe lub bezcelowe w danych okolicznościach.

Izrael i bliskowschodni pragmatyzm

O ile żadna z rozpatrywanych na arenie międzynarodowej skarg nie miała za przedmiot celowego pozbawienia życia terrorysty w ramach akcji przeprowadzonej przez funkcjonariuszy państw-stron określonego traktatu międzynarodowego z zakresu ochrony praw człowieka, problematyka selektywnej eliminacji pojawiła się na agendzie Komitetu Praw Człowieka przy okazji rozpatrywania okresowego sprawozdania Izraela. Rozpatrując politykę izraelską, Komitet stwierdził, że „przed odwołaniem się do użycia siły śmiercionośnej należy wyczerpać wszystkie środki zmierzające do aresztowania osoby podejrzanej o bycie w trakcie dokonywania czynów terrorystycznych”. Dodał jednocześnie, że takie przeprowadzane przez Izrael operacje nigdy nie mogą być wykonywane w ramach odpłaty lub zemsty. Nie mogą być zatem środkiem wykonania kary czy odwetu, ale jedynie ostatecznym środkiem do zapewnienia ochrony zdrowia lub życia ludzi przed nieuchronnym, bezpośrednim zagrożeniem, jakie niewątpliwie stanowi dana osoba. Każdy kto czytał „Syna Hamasu” Musab Hasana ma świadomość, że nie zawsze tak jest.

USA w roli światowego żandarma

Problematyka selektywnej eliminacji została również poruszona przez Międzyamerykańską Komisję Praw Człowieka w raporcie poświęconym terroryzmowi i prawom człowieka. Wskazano w nim, że „w sytuacjach, gdy ludności państwa zagraża przemoc, państwo posiada prawo i obowiązek ochrony ludności przed takimi zagrożeniami i w tym zakresie może posługiwać się w pewnych okolicznościach siłą śmiercionośną”. Stwierdzono równocześnie, że „państwa nie mogą używać siły w stosunku do jednostek, które nie stanowią już dłużej opisanego powyżej zagrożenia, w tym osób, które zostały ujęte przez władze, poddały się albo które są ranne i powstrzymują się od wrogich działań”.

Niezależnie zatem od przedstawionych wcześniej wskazań pojawiających się w amerykańskiej doktrynie sens uregulowań prawnomiędzynarodowych, przewidujących, że w pewnych okolicznościach pozbawienie życia osoby nie będzie stanowiło naruszenia norm konwencyjnych w zakresie prawa do życia, dotyczy sytuacji, w których użycie śmiercionośnej siły jest niezbędne z uwagi na ściśle określony cel, a śmierć osoby jest skutkiem, nigdy zaś bezpośrednim celem użycia takiej siły.

Pierwszorzędnym celem użycia siły nigdy nie może być pozbawienie życia, a „[s]powodowanie śmierci stanowić [...] musi jedynie uboczny, choć nieunikniony, skutek usprawiedliwionego użycia siły”. W konsekwencji, w świetle prawa międzynarodowego praw człowieka, nigdy nie jest dopuszczalne, aby pozbawienie życia jednostki było samodzielnym celem operacji przeprowadzanej przez policję lub służby bezpieczeństwa. W sposób wyraźny czyni to nielegalnymi, z punktu widzenia standardów praw człowieka, akcje celowego i umyślnego pozbawienia życia przez funkcjonariuszy publicznych, realizowane w myśl tak zwanej polityki shoot-to-kill. Już z tej prostej przyczyny nie sposób podzielić argumentacji zmierzającej do wykazania, że selektywna eliminacja mieści się w katalogu wyjątków przewidzianych w traktatach międzynarodowych z zakresu ochrony praw człowieka.

Jak w takim kontekście interpretować operację zabicia Osamy bin Ladena?

Tym niemniej w interpretacji ekspertów obradujących w 2005 r. w Genewie nad problematyką prawa do życia w czasie wojny i okupacji zasada nr 9 ONZ-owskich wytycznych nie uznawałaby selektywnej eliminacji jako nielegalnej w następujących wyjątkowych sytuacjach:

1) jest dokonywana na obszarze, na którym państwo nie sprawuje efektywnej kontroli i w związku z tym nie może przeprowadzić akcji aresztowania;
2) władze państwowe podjęły działania zmierzające do przekazania danej jednostki przez władze państwa, w którego jurysdykcji się ona znajduje (zakładając, że taka władza istnieje);
3) jednostka była zaangażowana w poważne, zagrażające życiu, wrogie czyny i państwo posiada wiarygodne informacje wywiadowcze potwierdzające, że będzie ona kontynuować powyższą działalność skierowaną przeciwko życiu osób, które państwo ma obowiązek chronić;
4) inne środki wydają się niewystarczające do rozwiązania problemu, to jest do ustania zagrożenia, jakie stwarza dana osoba.

Niezależnie od tego, czy poddamy analizie takie operacje jak na przykład: Operation Neptune Spear, zabójstwo gen. Kasem Sulejmaniego, próba likwidacji Siergieja Skripala czy atak rakietowy na Dżochara Dudajewa, czy inne, o których świat jeszcze nie słyszał, to z punktu widzenia prawa międzynarodowego nie jest aktualnie jednoznaczne, czy zastosowana siła śmiercionośna i fizyczna eliminacja danych osób była całkowicie legalna pod względem prawnym, a wykonujący je operatorzy oraz decydenci mogą spać spokojnie. Kolejnym zagadnieniem ściśle wiążącym się z selektywną eliminacją oraz operacjami specjalnymi jest kwestia niezamierzonych ofiar postronnych, ale będzie to przedmiotem kolejnej analizy z tego obszaru.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

Galeria zdjęć

Tytuł
przejdź do galerii

Komentarze

Powiązane

Marta Szuniewicz-Stępień, Konrad Brodewicz Collateral Damage

Collateral Damage Collateral Damage

Działania specjalne szczególnie w XXI wieku kojarzone są z precyzyjnymi uderzeniami w konkretny cel. Niezależnie, czy jest to efekt działania operatora, który podświetla laserem cel dla rakiety odpalonej...

Działania specjalne szczególnie w XXI wieku kojarzone są z precyzyjnymi uderzeniami w konkretny cel. Niezależnie, czy jest to efekt działania operatora, który podświetla laserem cel dla rakiety odpalonej z samolotu, czy atak drona kierowanego przez pilota siedzącego przed monitorem na innym kontynencie.

Karolina Wojtasik Zamach online

Zamach online Zamach online

Pierwsza wojna w Zatoce Perskiej przeszła do historii jako pierwszy konflikt zbrojny transmitowany na żywo. Stacja CNN miała swoich reporterów w stolicy Iraku, gdy do kraju wkraczała koalicja pod dowództwem...

Pierwsza wojna w Zatoce Perskiej przeszła do historii jako pierwszy konflikt zbrojny transmitowany na żywo. Stacja CNN miała swoich reporterów w stolicy Iraku, gdy do kraju wkraczała koalicja pod dowództwem USA. Dziennikarskie relacje z tego konfliktu uważane są za kamienie milowe w rozwoju telewizji informacyjnych.

Karolina Wojtasik Bojownik ginie z uśmiechem na ustach

Bojownik ginie z uśmiechem na ustach Bojownik ginie z uśmiechem na ustach

Dyktatorzy i tyrani ginęli zwykle w sposób mało przyjemny i niekoniecznie szybki, a ich ciała po śmierci poddawane były dalszym zniewagom, wystawiane na widok publiczny, rozczłonkowywane czy wieszane ku...

Dyktatorzy i tyrani ginęli zwykle w sposób mało przyjemny i niekoniecznie szybki, a ich ciała po śmierci poddawane były dalszym zniewagom, wystawiane na widok publiczny, rozczłonkowywane czy wieszane ku przestrodze. Niektóre z tych aktów filmowano. W ciemnych i bagnistych rewirach Internetu można jeszcze znaleźć zapis wielogodzinnych tortur, jakimi poddawany był liberyjski dyktator Samuel Doe.

Jagna Gill Szkodniki czy wybawcy?

Szkodniki czy wybawcy? Szkodniki czy wybawcy?

Ubrane w maleńkie uprzęże, z nosem przy ziemi i wąsami zaciekle przeczesującymi teren starają się wywęszyć zakopane w ziemi materiały wybuchowe. Co jakiś czas zatrzymują się i zaczynają drapać ziemię....

Ubrane w maleńkie uprzęże, z nosem przy ziemi i wąsami zaciekle przeczesującymi teren starają się wywęszyć zakopane w ziemi materiały wybuchowe. Co jakiś czas zatrzymują się i zaczynają drapać ziemię. To znak, że porzucona mina została zlokalizowana. Nagroda? Kawałek banana i kontynuacja misji. Poznajcie bohaterskie szczury, tak zwane „Hero Rats”, szkolone do wykrywania min lądowych i niewybuchów (UXO), śmiertelnie niebezpiecznych pozostałości wojny.

Karolina Wojtasik Sieroty po Kalifie Ibrahimie

Sieroty po Kalifie Ibrahimie Sieroty po Kalifie Ibrahimie

Ostatnie przyczółki organizacji Państwo Islamskie zostały zdobyte wiosną tego roku, przywódca grupy, Abu Bakr al-Baghdadi (Kalif Ibrahim), zginął w październiku 2019. Choć salafickie organizacje terrorystyczne...

Ostatnie przyczółki organizacji Państwo Islamskie zostały zdobyte wiosną tego roku, przywódca grupy, Abu Bakr al-Baghdadi (Kalif Ibrahim), zginął w październiku 2019. Choć salafickie organizacje terrorystyczne obwołały go męczennikiem, który zginął bohatersko, prezydent Trump i jego administracja zadbali, by w społecznej świadomości pozostał przekaz o tchórzliwej ucieczce i marnym końcu przywódcy ISIS, czyli organizacji, która przez wiele miesięcy była symbolem barbarzyństwa popełnianego w imię wypaczonych...

Karolina Wojtasik Samotność wilka

Samotność wilka Samotność wilka

Z terminem „samotny wilk” jest pewien problem. To pojęcie tyleż szerokie, co nieostre. Choć zarówno w prasie, jak i w dyskursie naukowym zadomowiło się na stałe, należy używać go z pełną świadomością niedostatków...

Z terminem „samotny wilk” jest pewien problem. To pojęcie tyleż szerokie, co nieostre. Choć zarówno w prasie, jak i w dyskursie naukowym zadomowiło się na stałe, należy używać go z pełną świadomością niedostatków semantycznych.

Karolina Wojtasik Ile warte są podręczniki ISIS

Ile warte są podręczniki ISIS Ile warte są podręczniki ISIS

Organizacje terrorystyczne takie jak AQ (Al-Kaida), AQAP (Al-Kaida na Półwyspie Arabskim), czy ISIS (tzw. Państwo Islamskie) świetnie opanowały nowoczesne technologie. Używają Internetu do publikacji własnych...

Organizacje terrorystyczne takie jak AQ (Al-Kaida), AQAP (Al-Kaida na Półwyspie Arabskim), czy ISIS (tzw. Państwo Islamskie) świetnie opanowały nowoczesne technologie. Używają Internetu do publikacji własnych materiałów o charakterze informacyjnym i publicystycznym, umieszczają publikacje propagandowe, a także instruktażowe.

Karolina Wojtasik Pozorowana sytuacja zakładnicza

Pozorowana sytuacja zakładnicza Pozorowana sytuacja zakładnicza

Organizacje takie jak ISIS (tzw. Państwo Islamskie), AQ (Al-Kaida) czy AQAP (Al-Kaida na Półwyspie Arabskim) nie tylko nawołują do organizowania ataków terrorystycznych w krajach szeroko pojętego zachodu,...

Organizacje takie jak ISIS (tzw. Państwo Islamskie), AQ (Al-Kaida) czy AQAP (Al-Kaida na Półwyspie Arabskim) nie tylko nawołują do organizowania ataków terrorystycznych w krajach szeroko pojętego zachodu, ale także publikują instrukcje dla domorosłych terrorystów, którzy – zachłyśnięci wizją zrobienia czegoś wielkiego i chwalebnego – chcieliby zorganizować spektakularny zamach, ale nie wiedzą, jak to zrobić.

Jagna Gill VAPOR WAKE DOGS®- nowa broń w walce z terroryzmem

VAPOR WAKE DOGS®- nowa broń w walce z terroryzmem VAPOR WAKE DOGS®- nowa broń w walce z terroryzmem

Zagrożenie atakami terrorystów-samobójców detonujących ładunki wybuchowe na imprezach masowych i w obiektach użyteczności publicznej jest nowym wyzwaniem dla służb bezpieczeństwa. Podobnie jak skuteczna...

Zagrożenie atakami terrorystów-samobójców detonujących ładunki wybuchowe na imprezach masowych i w obiektach użyteczności publicznej jest nowym wyzwaniem dla służb bezpieczeństwa. Podobnie jak skuteczna i dyskretna identyfikacja osób mających niebezpieczne materiały w miejscu publicznym, wewnątrz dużej grupy ludzi. Do tej pory stanowiło to lukę w systemach zabezpieczeń. Rozwiązanie dostarczyli naukowcy z Wydziału Medycyny Weterynaryjnej w Auburn w Stanach Zjednoczonych. Wykorzystując zdolności psów...

Jagna Gill Psy asystujące w terapii PTSD

Psy asystujące w terapii PTSD Psy asystujące w terapii PTSD

Rola psów asystujących w terapii zespołu stresu pourazowego u weteranów i w innych służbach mundurowych

Rola psów asystujących w terapii zespołu stresu pourazowego u weteranów i w innych służbach mundurowych

Ireneusz Chloupek Primo-Intervenant cd.

Primo-Intervenant cd. Primo-Intervenant cd.

W „SPECIAL OPS” nr 4, 5, 6/2016 przedstawiliśmy przykłady rozwiązań organizacyjnych w służbach policyjnych różnych państw, wprowadzone w celu podwyższenia zdolności do szybkiego reagowania na gwałtowne...

W „SPECIAL OPS” nr 4, 5, 6/2016 przedstawiliśmy przykłady rozwiązań organizacyjnych w służbach policyjnych różnych państw, wprowadzone w celu podwyższenia zdolności do szybkiego reagowania na gwałtowne ataki terrorystyczne w miejscach publicznych i zagrażające dużej liczbie przypadkowych osób, zwłaszcza w wykonaniu tzw. „aktywnych strzelców”. Chociaż do przeciwdziałania m.in. takim incydentom konieczne jest oczywiście doskonalenie potencjału typowych jednostek kontrterrorystycznych, to modus operandi...

dr Michał „Łysy” Stępiński Ewolucja systemu pododdziałów AT Policji cz.2

Ewolucja systemu pododdziałów AT Policji cz.2 Ewolucja systemu pododdziałów AT Policji cz.2

W 2015 roku w organizacji Policji zaszły istotne zmiany otwierające drogę do uporządkowania i znaczącego usprawnienia działania jednostek i komórek antyterrorystycznych. Polegały one na powołaniu Centralnego...

W 2015 roku w organizacji Policji zaszły istotne zmiany otwierające drogę do uporządkowania i znaczącego usprawnienia działania jednostek i komórek antyterrorystycznych. Polegały one na powołaniu Centralnego Odwodu Antyterrorystycznego Komendanta Głównego Policji oraz wprowadzeniu nowych regulacji dotyczących metod i form działania pododdziałów antyterrorystycznych Policji (patrz: „Ewolucja systemu pododdziałów AT Policji” - „SPECIAL OPS” 3/2016).

dr Michał „Łysy” Stępiński Specjalne użycie broni – nowe rozwiązanie w działaniach antyterrorystycznych (szanse i ograniczenia)

Specjalne użycie broni – nowe rozwiązanie w działaniach antyterrorystycznych (szanse i ograniczenia) Specjalne użycie broni – nowe rozwiązanie w działaniach antyterrorystycznych (szanse i ograniczenia)

Z artykuł poznajemy przesłanki, które wymusiły w polskim prawodawstwie rozwiązania ustawowe bezpośredniego użycia broni palnej w obronie koniecznej przed terrorystami przez funkcjonariuszy służb odpowiedzialnych...

Z artykuł poznajemy przesłanki, które wymusiły w polskim prawodawstwie rozwiązania ustawowe bezpośredniego użycia broni palnej w obronie koniecznej przed terrorystami przez funkcjonariuszy służb odpowiedzialnych za bezpieczeństwo wewnętrzne państwa.

Ireneusz Chloupek Primo-Intervenant 3

Primo-Intervenant 3 Primo-Intervenant 3

Rosnąca liczba zamachów przeprowadzanych przez ekstremistów islamskich oraz ich naśladowców stała się w wielu państwach oczywistym impulsem do rozbudowy i modernizacji jednostek kontrterrorystycznych....

Rosnąca liczba zamachów przeprowadzanych przez ekstremistów islamskich oraz ich naśladowców stała się w wielu państwach oczywistym impulsem do rozbudowy i modernizacji jednostek kontrterrorystycznych. Konieczność dysponowania jak najlepiej przygotowanymi, silnymi formacjami o takim charakterze jest w obliczu współczesnych zagrożeń terroryzmem bezdyskusyjna, jednak modus operandi sprawców zamachów z ostatnich lat sprawia, że w wielu przypadkach interwencja takich jednostek może być spóźniona, a istotniejszego...

Ireneusz Chloupek Reforma – od DWS do COS cz.2

Reforma – od DWS do COS cz.2 Reforma – od DWS do COS cz.2

Z ostatnim dniem ubiegłego roku, po siedmiu latach przestało istnieć Dowództwo Wojsk Specjalnych - najmłodszego, ale najbardziej dynamicznie rozwijającego się pod jego komendą i cieszącego się powszechnym...

Z ostatnim dniem ubiegłego roku, po siedmiu latach przestało istnieć Dowództwo Wojsk Specjalnych - najmłodszego, ale najbardziej dynamicznie rozwijającego się pod jego komendą i cieszącego się powszechnym uznaniem sojuszników rodzaju Sił Zbrojnych RP. W ramach reformy systemu kierowania i dowodzenia (SKiD) SZ RP dokonano radykalnych zmian w podporządkowaniu oraz strukturach zarządzania Wojskami Specjalnymi. Zmian, które niczego w nich nie usprawniły, a jedynie zdezorganizowały to, co dobrze funkcjonowało,...

CR Specjaliści z rezerwy

Specjaliści z rezerwy Specjaliści z rezerwy

Współczesne siły zbrojne, w tym wchodzące w ich skład jednostki specjalne, charakteryzują się wysokim stopniem mechanizacji i cyfryzacji. Dlatego potrzebują ludzi posiadających odpowiednie wykształcenie...

Współczesne siły zbrojne, w tym wchodzące w ich skład jednostki specjalne, charakteryzują się wysokim stopniem mechanizacji i cyfryzacji. Dlatego potrzebują ludzi posiadających odpowiednie wykształcenie i umiejętności - niezbędne w określonych sytuacjach, gdy jednostka przechodzi do działań bojowych czy wydziela komponenty do operacji poza granicami kraju, ale z drugiej strony, często tak specjalistyczne, że trudno je wykorzystać, utrzymywać i rozwijać podczas codziennej służby garnizonowej. Rozwiązaniem...

Przemysław Guła Działania drugiego planu

Działania drugiego planu Działania drugiego planu

Przyglądając się poszczególnym operacjom odbijania zakładników w przekazach medialnych, z reguły informuje się o ich efektach, dość dokładnie analizując także przebieg samego szturmu. Rzadko jednak się...

Przyglądając się poszczególnym operacjom odbijania zakładników w przekazach medialnych, z reguły informuje się o ich efektach, dość dokładnie analizując także przebieg samego szturmu. Rzadko jednak się zdarza, aby taki przekaz zagłębiał się w szczegóły dotyczące ewakuacji osób. Czy wynika to tylko z ochrony procedur taktycznych? Moim zdaniem głównie z faktu uznawania samej ewakuacji za o wiele mniej ważną – a byłoby dobrze stawiać ją pod tym względem zaraz za szturmem.

CR Bezzałogowce w działaniach specjalnych

Bezzałogowce w działaniach specjalnych Bezzałogowce w działaniach specjalnych

Sztuka utrwalania obrazu ewoluowała od czasów wykonania pierwszych fotografii w XIX w. Wraz z pojawianiem się nowych technologii fotografia znalazła zastosowanie w różnych dziedzinach życia, bardzo szybko...

Sztuka utrwalania obrazu ewoluowała od czasów wykonania pierwszych fotografii w XIX w. Wraz z pojawianiem się nowych technologii fotografia znalazła zastosowanie w różnych dziedzinach życia, bardzo szybko zaczęła być wykorzystywana także przez siły policyjne i wojskowe, m.in. do wykonywania zdjęć powierzchni ziemi z powietrza.

Sebastian Kalitowski Terroryzm morski: Al-Kaida w poszukiwaniu nowych celów

Terroryzm morski: Al-Kaida w poszukiwaniu nowych celów Terroryzm morski: Al-Kaida w poszukiwaniu nowych celów

Wątek zainteresowania organizacji terrorystycznych żeglugą, a w szczególności tak newralgiczną jej gałęzią, jaką jest światowy system transportu morskiego produktów ropy naftowej, powrócił niedawno na...

Wątek zainteresowania organizacji terrorystycznych żeglugą, a w szczególności tak newralgiczną jej gałęzią, jaką jest światowy system transportu morskiego produktów ropy naftowej, powrócił niedawno na łamach „Washington Post” i „Associated Press”, które na krótko po zabiciu Osamy bin Ladena przekazały kolejne potwierdzające to istotne informacje.

CR Biometryka w działaniach specjalnych

Biometryka w działaniach specjalnych Biometryka w działaniach specjalnych

Siły Zbrojne członków NATO zaangażowane w działania asymetryczne, konflikty regionalne, misje stabilizacyjne czy wreszcie w Globalną Wojnę z Terroryzmem (GWOT) muszą sprostać nowym zadaniom, stawianym...

Siły Zbrojne członków NATO zaangażowane w działania asymetryczne, konflikty regionalne, misje stabilizacyjne czy wreszcie w Globalną Wojnę z Terroryzmem (GWOT) muszą sprostać nowym zadaniom, stawianym im przez polityków oraz dostosować się do nowych warunków operacji realizowanych przez Sojusz. Najczęstsze obecnie działania przeciwpartyzanckie (COIN) wymagają m.in. przyjęcia przez armie - w tym ich siły specjalne – technik, taktyki i procedur typowych bardziej dla służb specjalnych i policyjnych.

Patrick von Krienke Lotnictwo w działaniach przeciwpartyzanckich

Lotnictwo w działaniach przeciwpartyzanckich Lotnictwo w działaniach przeciwpartyzanckich

Od pewnego czasu szeroko pojęte działania przeciwpartyzanckie stały się jednym z podstawowych zadań wykonywanych przez żołnierzy sił specjalnych. Komponent lotniczy przydzielany jako wsparcie rzadko kiedy...

Od pewnego czasu szeroko pojęte działania przeciwpartyzanckie stały się jednym z podstawowych zadań wykonywanych przez żołnierzy sił specjalnych. Komponent lotniczy przydzielany jako wsparcie rzadko kiedy sprawdzał się w tej roli. Jednak dzięki wprowadzeniu nowej klasy niewielkich maszyn bojowych sytuacja może ulec diametralnej zmianie.

CR Post mortem

Post mortem Post mortem

Obserwując opinie w mediach krajowych i zagranicznych oraz wypowiedzi polityków i ekspertów na temat śmierci przywódcy Al-Kaidy daje się zauważyć kompletny bałagan pojęciowy i brak zrozumienia koncepcji...

Obserwując opinie w mediach krajowych i zagranicznych oraz wypowiedzi polityków i ekspertów na temat śmierci przywódcy Al-Kaidy daje się zauważyć kompletny bałagan pojęciowy i brak zrozumienia koncepcji operacji specjalnej realizowanej przez siły specjalne wspólnie ze służbami specjalnymi, przeciwko celom takim jak Osama bin Laden (OBL). A właśnie tym była operacja „Neptune Spear” .

Michał Piekarski Polityczny skalpel

Polityczny skalpel Polityczny skalpel

Gdy 11 września 2001 roku opadał kurz po upadku wież World Trade Center, kolejne pojawiające się w mediach opinie wskazywały jednoznacznie, że nadchodząca wojna będzie wojną komandosów i wywiadowców, odmienną...

Gdy 11 września 2001 roku opadał kurz po upadku wież World Trade Center, kolejne pojawiające się w mediach opinie wskazywały jednoznacznie, że nadchodząca wojna będzie wojną komandosów i wywiadowców, odmienną od dotychczasowych konfliktów. Obecnie, w dziesiątym roku globalnej wojny z terroryzmem, można stwierdzić, że przewidywania te były słuszne. To operatorzy jednostek specjalnych odegrali kluczową rolę w obaleniu reżimu talibów w 2001 roku, torowali drogę regularnym dywizjom w Iraku dwa lata później,...

Michał Piekarski Licencja na zabijanie?

Licencja na zabijanie? Licencja na zabijanie?

„Czy policjantowi wolno zabić?” „Antyterroryści mają licencję na zabijanie”. „Powinno się strzelać, aby zabić” – to tylko kilka przykładowych opinii i tez, na jakie można się natknąć przeglądając prasę...

„Czy policjantowi wolno zabić?” „Antyterroryści mają licencję na zabijanie”. „Powinno się strzelać, aby zabić” – to tylko kilka przykładowych opinii i tez, na jakie można się natknąć przeglądając prasę codzienną i strony internetowe. Obecność różnego rodzaju poglądów – a czasem mitów – związanych ze zwalczaniem terrorystów i innych...

Najnowsze produkty i technologie

Newmax Nowak i Wspólnicy S.K. DryGuard i DryGuard+, czyli autorska i innowacyjna membrana od BATES

DryGuard i DryGuard+, czyli autorska i innowacyjna membrana od BATES DryGuard i DryGuard+, czyli autorska i innowacyjna membrana od BATES

DryGuard i DryGuard+ to najnowsze rozwiązania w zakresie membran paroprzepuszczalnych opracowane przez producenta markowych butów taktycznych Bates. Wprowadzone obok membrany Gore-Tex w produktach firmy,...

DryGuard i DryGuard+ to najnowsze rozwiązania w zakresie membran paroprzepuszczalnych opracowane przez producenta markowych butów taktycznych Bates. Wprowadzone obok membrany Gore-Tex w produktach firmy, stanowią innowacyjne rozwiązanie uzupełniające ofertę butów tego producenta wyposażonych w membrany zwiększające wodoodporność i przez to komfort użytkowania obuwia.

Carpatia Arms Sp. z o.o. ResGear - dbałość o szczegóły z myślą o profesjonalistach

ResGear - dbałość o szczegóły z myślą o profesjonalistach ResGear - dbałość o szczegóły z myślą o profesjonalistach

ResGear to polski producent sprzętu taktycznego, który przebojem pojawił się na rodzimym rynku, zyskując wielu wiernych klientów nie tylko wśród funkcjonariuszy służb mundurowych, zarówno w Europie, jak...

ResGear to polski producent sprzętu taktycznego, który przebojem pojawił się na rodzimym rynku, zyskując wielu wiernych klientów nie tylko wśród funkcjonariuszy służb mundurowych, zarówno w Europie, jak i w USA. Sprzęt tej marki projektowany i szyty jest w Polsce, przy użyciu najnowszych światowych technologii oraz materiałów, dzięki którym wyznacza nową jakość na naszym rynku.

Megmar Logistics & Consulting Sp. z o.o. Systemy łączności INVISIO – sprzęt dla nowoczesnego żołnierza

Systemy łączności INVISIO – sprzęt dla nowoczesnego żołnierza Systemy łączności INVISIO – sprzęt dla nowoczesnego żołnierza

Na współczesnym polu walki zapewnienie skutecznej, niezawodnej i bezpiecznej łączności na poziomie zespołów bojowych, a także między pojedynczymi operatorami jednostek wojskowych i policyjnych, należy...

Na współczesnym polu walki zapewnienie skutecznej, niezawodnej i bezpiecznej łączności na poziomie zespołów bojowych, a także między pojedynczymi operatorami jednostek wojskowych i policyjnych, należy do kwestii o kluczowym znaczeniu. Nowoczesne systemy łączności umożliwiają komunikowanie się w czasie działań operacyjnych i taktycznych, a także zabezpieczają przed hałasem o dużym natężeniu dźwięku i związanymi z tym urazami słuchu.

DURABO® Polska marka DURABO wchodzi na rynek mundurowy

Polska marka DURABO wchodzi na rynek mundurowy Polska marka DURABO wchodzi na rynek mundurowy

DURABO®, to polski brand firmy Kreator, będącej kontraktorem polskich i zagranicznych służb mundurowych. Analizując rynek odzieży taktyczno-outdoorowej, firma dostrzegła, że co prawda w ofercie znajduje...

DURABO®, to polski brand firmy Kreator, będącej kontraktorem polskich i zagranicznych służb mundurowych. Analizując rynek odzieży taktyczno-outdoorowej, firma dostrzegła, że co prawda w ofercie znajduje się wiele produktów przeznaczonych dla tej grupy odbiorców, jednak są one albo niskiej jakości spowodowanej dalekowschodnią produkcją i zastosowanymi materiałami, albo w bardzo wysokiej cenie, wynikającej z kosztów importu, np. z USA. W konsekwencji tego firma uznała, że brakuje na rynku oferty odzieży...

OPC Sp. z.o.o. Vademecum okularów przeciwsłonecznych

Vademecum okularów przeciwsłonecznych Vademecum okularów przeciwsłonecznych

Czas wiosenno-letni to zdecydowanie ta pora roku, kiedy większość z nas podchodzi do tematu zakupu nowych okularów przeciwsłonecznych. Silne natężenie szkodliwego promieniowania UV powoduje, że nasz wzrok...

Czas wiosenno-letni to zdecydowanie ta pora roku, kiedy większość z nas podchodzi do tematu zakupu nowych okularów przeciwsłonecznych. Silne natężenie szkodliwego promieniowania UV powoduje, że nasz wzrok zaczyna się intensywniej męczyć, doskwiera nam obniżony komfort widzenia, a kolory przybierają przekłamane barwy.

poza-domem.pl Jakie są rodzaje łuków strzeleckich?

Jakie są rodzaje łuków strzeleckich? Jakie są rodzaje łuków strzeleckich?

Łucznictwo to szlachetny sport, jego historia sięga początków cywilizowanego świata a może nawet dalej. Długo był podstawowym narzędziem wykorzystywanym podczas polowań. Łuki wyszły z łask dopiero wraz...

Łucznictwo to szlachetny sport, jego historia sięga początków cywilizowanego świata a może nawet dalej. Długo był podstawowym narzędziem wykorzystywanym podczas polowań. Łuki wyszły z łask dopiero wraz z momentem pojawienia się broni palnej. Jednak nie zniknęły całkowicie. Zmienił się charakter ich użycia. W dzisiejszych czasach wykorzystywane są w sportach strzeleckich, na olimpiadach, a także hobbystycznie. Jeśli interesuje Cię łucznictwo, to sprawdź jaki łuk na początek będzie najlepszym wyborem.

Ewelina Grzesik TUNDRA - nowa czołówka od Mactronic

TUNDRA - nowa czołówka od Mactronic TUNDRA - nowa czołówka od Mactronic

„Czołówka” jest niezbędnym narzędziem pracy żołnierzy i medyków, ale nie tylko. Niektórzy sportowcy, turyści, miłośnicy kijów trekkingowych czy bywalcy biwaków nie wyobrażają sobie życia bez dobrej czołówki....

„Czołówka” jest niezbędnym narzędziem pracy żołnierzy i medyków, ale nie tylko. Niektórzy sportowcy, turyści, miłośnicy kijów trekkingowych czy bywalcy biwaków nie wyobrażają sobie życia bez dobrej czołówki. Dlatego przetestowaliśmy i sprawdziliśmy, czy warto zainwestować w latarkę TUNDRA THL0111 firmy MACTRONIC.

RAW Sp. z o.o. RAW Mobile BMS

RAW Mobile BMS RAW Mobile BMS

Smartfony stały się powszechnym elementem naszej rzeczywistości. Dzięki urządzeniom mobilnym komunikacja dzisiaj oznacza dużo więcej niż zwykłą rozmowę – chętnie używamy darmowych komunikatorów do przesyłania...

Smartfony stały się powszechnym elementem naszej rzeczywistości. Dzięki urządzeniom mobilnym komunikacja dzisiaj oznacza dużo więcej niż zwykłą rozmowę – chętnie używamy darmowych komunikatorów do przesyłania wiadomości tekstowych, nagrań głosowych, zdjęć, wideo, a nawet dokumentów i lokalizacji. Pandemia COVID-19 tylko przyspieszyła cyfrową ewolucję społeczeństw, pojawiło się wiele przydatnych narzędzi, które umożliwiają użytkownikom realizację pożądanych funkcjonalności i jednocześnie prezentują...

Combat.pl Przeżyj to z combat - zgarnij zniżkę na swoje zakupy

Przeżyj to z combat - zgarnij zniżkę na swoje zakupy Przeżyj to z combat - zgarnij zniżkę na swoje zakupy

Jeśli trafiłeś na tę stronę świadomie, to najpewniej interesują Cię zagadnienia militarne, być może survival, ewentualnie bushcraft lub EDC. Te zainteresowania łączy dość specyficzna grupa przedmiotów,...

Jeśli trafiłeś na tę stronę świadomie, to najpewniej interesują Cię zagadnienia militarne, być może survival, ewentualnie bushcraft lub EDC. Te zainteresowania łączy dość specyficzna grupa przedmiotów, które zapewne chcesz posiadać – tak jak my. Zdobyć je można w licznych sklepach „wojskowych” zorientowanych na takich właśnie zapaleńców. Być może nie wiesz jeszcze, że do grona tych sklepów dołączył stosunkowo niedawno kolejny gracz – combat.pl.

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Special-Ops