Skok nadziei

Sebastian Miernik  /  SPECIAL OPS 11-12/2010  /  23-12-2010
Dwumotorowy bombowiec Armstrong Whitley. Takim samolotem odbyła się pierwsza wyprawa do Polski w nocy z 15 na 16 lutego 1941 r.
Dwumotorowy bombowiec Armstrong Whitley. Takim samolotem odbyła się pierwsza wyprawa do Polski w nocy z 15 na 16 lutego 1941 r. Archiwum gen. Stefana „Starby” Bałuka

Historii „Cichociemnych” poświęcono już wiele dobrych pozycji książkowych, jednak mimo to na łamach „SPECIAL OPS” chcemy regularnie przypominać o korzeniach polskich sił specjalnych. 28 grudnia 2010 roku minie 66 lat od ostatniego zrzutu „Cichociemnych”, który nastąpił w 1944 r., w lutym 2011 roku przypada zaś okrągła, 70. rocznica powietrznego przerzutu pierwszych „Cichociemnych” do okupowanej Polski. Niech będzie to okazją do krótkiego wspomnienia niektórych szczegółów i okoliczności pierwszego kroku na bojowym szlaku „Cichociemnych” - spadochroniarzy Armii Krajowej.

Przygotowanie zrzutu wymagało przezwyciężenia nie tylko problemów natury technicznej lecz, co pojawia się często w akcjach nowatorskich i obarczonych wysokim stopniem ryzyka, także problemów natury mentalnej. Oficerowie RAF nie wierzyli w powodzenie operacji i mieli opory przeciwko przekazywaniu maszyn do wykonywania tak niepewnych operacji – obawiali się strat w sprzęcie i ludziach. Mimo tych obaw, do operacji została wyznaczona załoga w składzie F/L F. Keast – dowódca, F/O Baker, P/O Mc Murdie, Serg. D. W. Davies, Serg. D. H. Bernard, Corp. A. Cameron. Lot miał zostać wykonany na dwumotorowym samolocie Armstrong Whitworth Whitley Mk. V z 1419. Eskadry Specjalnego Przeznaczenia (Special Duty Flight). Załoga zaginęła w kolejnym locie na kontynent, podczas operacji zrzutu skoczków do Belgii w nocy z 17 na 18 lutego 1941 roku (załoga otrzymała pośmiertnie polskie odznaczenia wojskowe – dowódca Krzyż Virtuti Militari V klasy, a pozostali członkowie zostali odznaczeni Krzyżami Walecznych) . Kolejne loty w pierwszym, pionierskim i eksperymentalnym sezonie były wykonywane przez polskie załogi z 138. Dywizjonu Specjalnego Przeznaczenia.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!


W celu wykonania tak ryzykownego zadania należało dostosować samolot, m.in. poprzez instalację dodatkowych zbiorników paliwa w komorach bombowych. Właśnie z powodu zbyt małych zbiorników paliwa w samolocie odwołano lot zaplanowany na 20 grudnia 1940 r. Kolejnym warunkiem, który musiał zostać spełniony, aby lot mógł się odbyć, były odpowiednio sprzyjające warunki atmosferyczne – jasne księżycowe noce – takie nadarzyły się w połowie lutego 1941 r.

W pierwszej, eksperymentalnej operacji o kryptonimie „Adolphus” przerzucono do kraju 2 „Cichociemnych” – majora Stanisława Krzymowskigo, ps. „Kostka”, rotmistrza Józefa Zabielskiego, ps. „Żbik”, oraz jednego kuriera MSW, bombardiera Czesława Raczkowskiego, ps. „Orkan”. Była to pierwsza próba przerzucenia skoczków spadochronowych z Wielkiej Brytanii na kontynent europejski, w dodatku na taką odległość.

Załoga wybrała najkrótszą drogę dotarcia do Polski, na przełaj nad Niemcami – z Tempsford nad Kanałem LaManche, krajami Beneluksu, Niemcami (Düsseldorfem i Berlinem), Krakowem i kończyła się na Śląsku Cieszyńskim. Z uwagi na zamontowane dodatkowe zbiorniki paliwa i niebezpieczeństwo pożaru, pilot zdecydował się wyłączyć ogrzewanie, wskutek czego temperatura wewnątrz samolotu spadła poniżej zera. Już w trakcie lotu okazało się także, że samolot nie miał przygotowanego odpowiedniego wycięcia w kadłubie, dziury, do jakiej byli przyzwyczajeni skoczkowie. Musieli wyskakiwać przez drzwi.

Niestety, samolot zboczył z kursu i zamiast nad Włoszczową, gdzie była przygotowana placówka odbiorcza, spadochroniarzy zrzucono na Śląsku Cieszyńskim, ok. 10 km na północny wschód od Cieszyna, na terenie włączonym do Rzeszy. Wraz z załogą zrzucono (wg opisu niemieckiego meldunku o lądowaniu spadochroniarzy pod Cieszynem w dniu 16 lutego 1941 r.) 4 zasobniki ze spadochronami, w których znajdowały się 4 aparaty nadawcze z polskim opisem, 2 pistolety maszynowe z amunicją, sprzęt świetlno-sygnalizacyjny, różnego rodzaju środki wybuchowe, materiały propagandowe w języku polskim i angielskim, listy do osobistości w Polsce, książki, odzież i bieliznę oraz artykuły żywnościowe i napoje. Skoczkowie, po wielu perypetiach, przedostali się każdy z osobna przez granicę i dotarli do Generalnego Gubernatorstwa, do Warszawy (więcej o przebiegu operacji i losach skoczków można przeczytać w publikacjach: J. Zabielski, „Pierwszy skok”, [w:] Drogi cichociemnych, Bellona, Warszawa 2008 oraz C. Leżeński, Dajcie im imię, Instytut Wydawniczy PAX, Warszawa 1985).

Samolot wrócił do bazy na resztkach paliwa (w zbiornikach zostało zaledwie 50 l benzyny). Sukces tego eksperymentalnego lotu zadecydował o kontynuowaniu prac nad kolejnymi lotami do Polski, mimo negatywnej opinii ze strony fachowców od lotnictwa (zarówno polskich, jak i angielskich). Po powrocie, mimo wielu przeciwności, zaczęto organizować przygotowania do kolejnych lotów, przede wszystkim z polskimi załogami.

Pierwsze operacje przerzutowe miały charakter doświadczalny oraz pionierski pod każdym względem, zarówno dla załóg lotniczych, dla „Syreny” (komórki Oddziału V KG ZWZ-AK, zajmującej się sprawami odbioru zrzutów lotniczych) w kwestii organizacji odbioru i placówek oraz łączności radiowej, dla bazy w sprawach kompletowania i pakowania zawartości zasobników. W celu jak najlepszego przygotowania operacji, analizowany był każdy lot i zrzut. Mimo to nie uniknięto pomyłek i wpadek, jak np. zrzutów poza placówką.

„Adolphus” była pierwszą z dziesiątek operacji, podczas których zrzucano do kraju „Cichociemnych” oraz kurierów, broń, pieniądze i inne środki niezbędne do walki. W lutym 2011 r. przypadać będzie 70. rocznica pierwszego zrzutu „Cichociemnych” do Polski.

Galeria artykułu  Ilość zdjęć:  5
Artykuł pochodzi z: magazynu SPECIAL OPS nr 11-12/2010

Komentarze

0

Wybrane dla Ciebie

 


Czy te spodnie spełnią Twoje oczekiwania? »

 


Gdy ciemność nie jest Twoim sprzymierzeńcem » Wypróbuj smar do ruchomej części broni »
zasilanie smar do pielęgnacji broni

 


Cieszą się popularnością na całym świecice! Dlaczego? »

 


Bluza taktyczna w roli głównej - obejrzyj film z jej udziałem » Czego nie wiesz o binokularze noktowizyjnym »
bluza taktyczna gogle balistyczne

 


Wybierz produkty sprawdzone w ekstramalnych warunakch »

 


Jaką broń wybierają strzelcy wyborowi » Nie strać celu mimo ciemności »
bron palna oświetlenie taktyczne

 


Uzyskaj licencję Instruktora Sportu Strzeleckiego  »
kurs strzelecki

 


Namierz cel w ciemoności » Wypatrz swojego wroga z odległości »
hydrauliczny wyważacz

 Latarki na karabin -  niewielkie gabarety duża moc? »
latrki na karabin

 


Nie daj się zaskoczyć w ciemności » Spodnie taktyczne na każdą misję »
latarka czołowa bluza taktyczna

 

Na czym polega specyfika komunikacji w wojsku »

 


Sprzęt do wspinaczki, który zapewni maksimum swobody i bezpieczeństwa » Dobierz wyposażenie na miarę czasów  »
latarki czołowe

 


05/07/2020

Księgarnia Militarna Poleca Służby specjalne.Słownik


Anatomia zamachu. O strategii i taktyce terrorystów Zielona droga 1990-2020. 30 lat doświadczenia byłego operatora JW GROM Znak Cichociemnych
cichociemni-na-balkanach-we-wloszech losy-skoczka-wspomnienia-oficera znak-cichociemnych
Książka powstała po to, by pokazać modus operandi terrorystów, którzy w ostatnich latach zorganizowali zamachy w Europie i USA. Analiza przebiega tu dwutorowo (...)
zobacz więcej »
Obchodzone 13 czerwca 2020 roku 30-lecie Specjalnej Jednostki Wojskowej GROM to doskonały moment, aby Andrzej Kruczyński pseudonim „Wódz” zabrał swoich czytelników w fascynującą drogę, którą najlepiej oddaje treść jego najnowszej książki (...)
zobacz więcej »
Z drugiej kompanii po selekcji przeprowadzonej w Wielkiej Brytanii do pracy w kraju wyłoniono początkowo 52, następnie 25 (...)
zobacz więcej »

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Special-ops.pl... dowiedz się więcej »

Aktualności

Rusza postępowanie kwalifikacyjne do składu Jednostki Specjalnej Polskiej Policji w Kosowie

Biuro Międzynarodowej Współpracy Policji KGP przystępuje do realizacji czynności związanych z przeprowadzeniem doboru policjantów do składu osobowego XXXII rotacji Jednostki Specjalnej Polskiej...

Aktualny numer

2/2020
SPECIAL OPS 2/2020
W miesięczniku m.in.:
  • - Ratownictwo taktyczne
  • - XX lat CBŚP
Paweł Piotrowski
Wiosłowanie jednorącz sztangielką z podparciem na ławce skośnej to odmiana klasycznego...
Paweł Piotrowski
Wyciskanie sztangi w wąskim uchwycie na ławce poziomej to klasyczne, skuteczne...
Michał Piekarski
W ostatnią niedzielę czerwca w Gdyni odbyły się uroczystości z okazji Święta Marynarki...
Michał Piekarski
Wzrost napięcia pomiędzy Zachodem i Rosją, który można już bezpiecznie nazywać nową...
Dariusz Materniak
5 marca 2018 roku jednostka specjalna ukraińskiej Policji "KORD" zatrzymała dwie osoby...
WYŻSZA SZKOŁA ADMINISTRACJI I BIZNESU IM. EUGENIUSZA KWIATKOWSKIEGO W GDYNI
WYŻSZA SZKOŁA ADMINISTRACJI I BIZNESU IM. EUGENIUSZA KWIATKOWSKIEGO W GDYNI
Wyższa Szkoła Administracji i Biznesu im. E. Kwiatkowskiego w Gdyni od dekady kształci wybitnych specjalistów z Bezpieczeństwa Wewnętrznego,...

Powstanie Warszawskie 2.0, czyli „kotwica” z hashtagiem

Czy było warto? – to pytanie w ostatnich latach rozliczania naszej historii pada bardzo często w kontekście Powstania Warszawskiego. Jednocześnie...wiecej »
Rzetelna Firma
Copyright @ 2010-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl