Special-Ops.pl

Zaawansowane wyszukiwanie

Bezpieczeństwo, czyli wiele służb, dwa wydarzenia, jeden cel

żołnierze z Grupy Wsparcia Taktycznego podczas ćwiczeń

żołnierze z Grupy Wsparcia Taktycznego podczas ćwiczeń

Zbliżający się Szczyt NATO w Warszawie (8-9 lipca 2016 r.) oraz Światowe Dni Młodzieży (27-31 lipca 2016 r.) w Krakowie to ogromne przedsięwzięcia organizacyjne.Jednym z najważniejszych aspektów ich realizacji jest zapewnienie bezpieczeństwa uczestnikom nie tylko tych dwóch wydarzeń, ale pełna gotowość naszych służb do natychmiastowego działania w odpowiedzi na potencjalne sytuacje kryzysowe w każdym zakątku kraju, jak i umiejętność wcześniejszego ich wykrywania i prewencji.W tym celu prowadzone są intensywne ćwiczenia zgrywające jednostek wojska i policji, służące zwiększeniu ich potencjału operacyjnego we wspólnym działaniu.The NATO Summit in Warsaw (July 8-9) and the World Youth Day in Cracow (July 27-31) are two big organizational undertakings. One of the most important aspects is not only safety provided for the participants of the two events, but also full readiness of the services to act accordingly in response to crisis situations, as well as to detect potential threats and prevent the attacks. To achieve that, intensive cooperation-building exercises of military and police units are being caried out to increase their operational potential in joint activities. 
Zdjęcia: / Photo: Mateusz J. Multarzyński, Kielich, Sylwia Guzowska, st. asp. Piotr Świstak, st. sież. Magdalena Wiśniewska

Zobacz także

Synology GmbH Synology Surveillance Station w ochronie obiektów strategicznych

Synology Surveillance Station w ochronie obiektów strategicznych Synology Surveillance Station w ochronie obiektów strategicznych

Współczesna ochrona obiektów coraz rzadziej opiera się wyłącznie na ogrodzeniu, posterunku i kamerze skierowanej na bramę. W czasach zagrożeń hybrydowych, cyberataków, sabotażu i rozpoznania prowadzonego...

Współczesna ochrona obiektów coraz rzadziej opiera się wyłącznie na ogrodzeniu, posterunku i kamerze skierowanej na bramę. W czasach zagrożeń hybrydowych, cyberataków, sabotażu i rozpoznania prowadzonego także z użyciem dronów, monitoring musi być czymś więcej niż archiwum nagrań. Powinien wspierać decyzję, skracać czas reakcji i łączyć różne elementy bezpieczeństwa w jeden sprawny system.

Final S.A. Pasywna osłona antydronowa w ochronie infrastruktury krytycznej

Pasywna osłona antydronowa w ochronie infrastruktury krytycznej Pasywna osłona antydronowa w ochronie infrastruktury krytycznej

Współczesne zagrożenia ze strony bezzałogowych statków powietrznych zmieniają sposób myślenia o ochronie ludzi, sprzętu i infrastruktury. Drony FPV oraz środki rozpoznania wymagają dziś nie tylko systemów...

Współczesne zagrożenia ze strony bezzałogowych statków powietrznych zmieniają sposób myślenia o ochronie ludzi, sprzętu i infrastruktury. Drony FPV oraz środki rozpoznania wymagają dziś nie tylko systemów detekcji i neutralizacji, ale również fizycznej warstwy ochrony, która działa niezależnie od zasilania, operatora czy warunków walki elektronicznej. W tym kierunku rozwijany jest Final Defence – modułowy system osłony antydronowej opracowywany przez Final S.A. z Grupy Yawal.

Krzysztof Lis PRO Survival to za mało, by przetrwać realny kryzys

Survival to za mało, by przetrwać realny kryzys Survival to za mało, by przetrwać realny kryzys

Zbudowanie szałasu z gałęzi, rozpalenie ognia krzesiwem i zagotowanie wody w puszce po konserwie - to umiejętności, które wielu osobom kojarzą się z byciem przygotowanym na wszystko. W końcu jeśli potrafisz...

Zbudowanie szałasu z gałęzi, rozpalenie ognia krzesiwem i zagotowanie wody w puszce po konserwie - to umiejętności, które wielu osobom kojarzą się z byciem przygotowanym na wszystko. W końcu jeśli potrafisz przeżyć noc w lesie bez śpiwora, to poradzisz sobie w każdej sytuacji, prawda?

 Zarówno Szczyt NATO, jak i Światowe Dni Młodzieży będą odbywały się w okresie wakacyjnym. Z jednej strony, plusem jest mniejsza liczba mieszkańców, którzy akurat wyjadą poza główne metropolie, wybierając krajowe lub zagraniczne destynacje, co może być widoczne m.in. w zmniejszeniu liczby samochodów na ulicach, rzadszych kursach komunikacji miejskiej, a tym samym większej przepustowości dróg, a więc sprawniejszej logistyce i transportowi.

Jednocześnie, w trakcie wakacji wyraźnie zwiększa się ruch pasażerski na lotniskach oraz na dworcach, które – jak chociażby dowiodły marcowe wydarzenia w Belgii, są atrakcyjną lokalizacją dla przeprowadzenia zamachów bombowych czy typu „active shooter”, porwań czy dla zaistnienia sytuacji zakładniczych.

Dodatkowo, miasta, w których są organizowane wydarzenia (a w szczególności Kraków – z uwagi na duże zainteresowanie wiernych z całego świata, niezależnie od swojego turystycznego statusu), będą musiały wziąć na siebie ciężar bardzo dużej liczby gości z innych polskich miast i zagranicy. Ich sprawne przemieszczenie się nie może w żaden sposób zaważyć na bezpieczeństwie.

Szczyt NATO i Światowe Dni Młodzieży, jako imprezy masowe o podwyższonym stopniu ryzyka, to sprawdzian dla wszystkich zaangażowanych w ich organizację, w tym służb odpowiedzialnych za utrzymanie porządku, zapewnienie bezpieczeństwa, reagowanie w sytuacji zagrożenia wobec sprawców i poszkodowanych, czyli również udzielenie pomocy, a ogólnie rzecz ujmując – zarządzanie kryzysowe.

Oprócz rozpatrzenia możliwych scenariuszy wydarzeń (wariacji na temat ich charakteru, miejsca wystąpienia, liczby potencjalnych ofiar oraz inwencji sprawców), konieczne jest zapewnienie sprawnej komunikacji między różnymi służbami, ujednolicenie procedur, wymiana doświadczeń i wiedzy, zapoznanie z infrastrukturą, ewentualnymi ograniczeniami. Zmierzają ku temu organizowane od pewnego czasu intensywne ćwiczenia prowadzące do pełnego „zgrania” funkcjonariuszy i żołnierzy.

Z każdym kolejnym tygodniem, zbliżającym nas do Szczytu NATO i Światowych Dni Młodzieży, realizowane są kolejne warsztaty – w różnym środowisku, niezależnie od ćwiczeń prowadzonych regularnie w ramach swojej jednostki, na obiektach struktury newralgicznej (doskonałym przykładem są tu cykliczne ćwiczenia w warszawskim metrze).

Przykładowo, na początku kwietnia żołnierze z Grupy Wsparcia TaktycznegoZespołu Obserwacyjno-Meldunkowego z warszawskiego Oddziału Specjalnego Żandarmerii Wojskowej trenowali z funkcjonariuszami Biura Ochrony Rządu. Celem było osiągnięcie pełnej synchronizacji wszystkich komponentów planowanych do użycia w ramach zabezpieczania wydarzeń. Ćwiczono strzelanie z broni długiej i krótkiej, część treningu przeprowadzono w tzw. „kill-housie” z zastosowaniem amunicji FX.

Odbyły się również zajęcia z obserwacji, taktyki ochronnej – wsparcia taktycznego i ochrony bezpośredniej wewnątrz obiektów i podczas poruszania się pojazdami.

Spec-żandarmi uczestniczyli również w taktyczno-wysokościowym szkoleniu na 30. piętrze Pałacu Kultury i Nauki.

Do wspólnego doskonalenia umiejętności w terenie zurbanizowanym, w obiekcie stanowiącym potencjalny cel ataku, warszawski OSŻW zaprosił funkcjonariuszy Wydziału Realizacyjnego Komendy Stołecznej Policji i strażaków z Grupy Ratownictwa Wysokościowego Państwowej Straży Pożarnej w Łodzi. W późnych godzinach popołudniowych i wieczornych, przy ograniczonej widoczności, ćwiczono zjazdy z wykorzystaniem różnych przyrządów, wiązanie węzłów i blokowanie przyrządów wykorzystywanych podczas szkolenia wysokościowego oraz budowanie stanowisk asekuracyjno-zjazdowych.

Czytaj też: Podnoszenie realizmu podczas kursów TCCC >>>

Innym przykładem współpracy WR KSPOSŻW w Warszawie jest ćwiczenie przeprowadzone z pracownikami hotelu Novotel Warszawa Centrum, odpowiedzialnymi na co dzień za bezpieczeństwo gości i znającymi rozkład oraz charakter pomieszczeń w obiekcie. W tym przypadku ćwiczono sprawność w działaniu w sytuacji zagrożenia polegającej na wtargnięciu do hotelu osób uzbrojonych w broń palną i materiały wybuchowe.

Uczestnicy doskonalili umiejętności w pokonywaniu przeszkód w hotelu, udzielaniu pierwszej pomocy, zatrzymywaniu napastników i zabezpieczaniu broni. Weryfikowano również poprawność reagowania na zagrożenie pracowników hotelowej ochrony. Podobne warsztaty zrealizowano w teatrze „Roma” i w Muzeum Historii Żydów Polskich, a także w budynku „Uniwersalu” – wielokondygnacyjnym warszawskim biurowcu.

W tym ostatnim przypadku, szkolenie, odbywające się w I połowie marca 2016 r., zrealizowała Sekcja Realizacji i Zabezpieczania Zarządu w Warszawie Centralnego Biura Śledczego Policji, przy wsparciu Fundacji „Sprzymierzeni z GROM”, która zapewniła część kadry instruktorskiej.

Uczestnikami, prócz funkcjonariuszy CBŚP, byli przedstawiciele BOA KGP, WR KSP, SPAP, ABW, OSŻW, Realizacji Ministerstwa Finansów oraz Straży Granicznej. Szkolenie skupiało się na metodach zdobywania pomieszczeń za pomocą środków technicznych (np. specjalistycznych pił) i broni gładkolufowej. Założeniem było zwiększenie umiejętności w pokonywaniu przeszkód, np. różnego rodzaju drzwi (w tym przeciwpożarowych) oraz ścian. Po ich sforsowaniu, szkolący się musieli również zatrzymać uzbrojonych terrorystów, którzy zabarykadowali się w „Uniwersalu”, udzielić pierwszej pomocy rannym i ewakuować ich ze strefy zagrożenia.

Miejscem ćwiczeń zgrywających (sprawdzenia i usprawnienia mobilności, komunikacji w reagowaniu i współdziałaniu) stał się także teren Międzynarodowego Portu Lotniczego „Katowice” w Pyrzowicach, gdzie umiejętności doskonaliło kilkudziesięciu funkcjonariuszy z garnizonu śląskiego, w tym z tarnogórskiej komendy i SPAP KWP w Katowicach, oraz Straż Graniczna i Służba Ochrony  Lotniska.

Scenariusz zakładał tu wtargnięcie na lotnisko trzech napastników z bronią automatyczną, którzy wzięli za zakładników pasażerów i obsługę obiektu, a także próbowali uprowadzić samolot. Celem policyjnych antyterrorystów było zlikwidowanie zagrożenia i wyprowadzenie zakładników, a w momencie wykrycia podejrzanego ładunku, w którym mogłyby znajdować się materiały wybuchowe – sprawne wprowadzenie policyjnego pirotechnika i zabezpieczenie budzącej obaw paczki.

Przygotowując się do zabezpieczenia Szczytu NATO i Światowych Dni Młodzieży, wśród możliwych scenariuszy wydarzeń należy także uwzględnić sytuacje, w których konieczny okaże się udział policyjnych negocjatorów. Dlatego w dniach 20–22 kwietnia 2016 r. Sekcja Negocjacji BOA KGP zorganizowała konferencję połączoną ze szkoleniem, skierowaną do koordynatorów wojewódzkich specjalizujących się w negocjacjach policyjnych. Członkowie Sekcji Negocjacji podzieli się swoją wiedzą i doświadczeniem z uczestnikami konferencji, a także umiejętnościami zdobytymi podczas szkoleń w zagranicznych spotkaniach i ćwiczeniach m.in. w ramach Grupy ATLAS.

W ramach przygotowań do lipcowych wydarzeń, szkolenie – zorganizowane przez Szkołę Policji w Pile, przeprowadzili również funkcjonariusze Wydziału do Zwalczania Aktów Terroru z Centralnego Biura Śledczego Policji, Laboratorium Kryminalistycznego KWP w Poznaniu i Zespołu Minersko-Pirotechnicznego Samodzielnego Pododdziału Antyterrorystycznego Policji w Poznaniu. Warsztaty były skierowane do słuchaczy kursu specjalistycznego dla techników kryminalistyki, którzy dzięki szkoleniu mogli zapoznać się z oddziaływaniem materiałów wybuchowych na różne przedmioty i poznać zasady oględzin w miejscu wybuchu oraz etapy prowadzenia śledztwa w tym zakresie. Ich zadaniem było ujawnienie i zabezpieczenie śladów kryminalistycznych, zebranie i zabezpieczenie materiału dowodowego, a w efekcie identyfikacja terrorystów.

Podczas przygotowań, duży nacisk kładziony jest na tzw. czerwoną taktykę. W związku z tym, pod koniec kwietnia 2016 r. w Wyższej Szkole Policji w Szczytnie odbyły się warsztaty przygotowujące zespoły medyczne policji do zabezpieczania operacji policyjnych. Były one skierowane do funkcjonariuszy-ratowników medycznych m.in. w Oddziałach i Pododdziałach Prewencji Policji oraz SPAP – łącznie blisko 90 policjantów.

Zajęcia teoretyczne (wykłady) i praktyczne obejmowały m.in. zabiegi resuscytacyjne (podstawowe z wykorzystaniem AED, jak i zaawansowane), udrażnianie dróg oddechowych, zabezpieczenie poszkodowanych z wykorzystaniem podstawowych przyrządów, jak deska ratownicza i kołnierz ortopedyczny, tamowanie krwotoków, używanie opasek uciskowych i staz taktycznych, taktyczno-bojowej opieki nad rannymi (TCCC – Tactical Combat Casualty Care) czy udzielanie pomocy policjantowi wyposażonemu w sprzęt „PZ”, czyli ubranemu w kask ochrony, kamizelkę, ochraniacze na kończyny, dysponującemu tarczą ochronną, tj. funkcjonariusza zabezpieczającego imprezy masowe podwyższonego ryzyka, jak np. mecze czy demonstracje. 

Z pewnością nie jest możliwe przewidzenie w 100% wszystkich możliwości przebiegu lipcowych wydarzeń i przećwiczenie wszystkich prawdopodobnych scenariuszy. Można jednak przygotować się do jak najszybszej reakcji na zaistniałe sytuacje, z pewnością więc kolejne ćwiczenia, warsztaty czy konferencje będą trwały do ostatnich chwil przed Szczytem NATO, a następnie Światowymi Dniami Młodzieży. Nie od dziś wiadomo, że im więcej potu na ćwiczeniach, tym mniej krwi w boju – reguła ta dotyczy nie tylko odległych pól bitew, zwłaszcza że współczesny terroryzm udowodnił nam już kilkukrotnie, że pole bitwy może czekać na nas tuż za rogiem. 

Czytaj też: 5 lat ratownictwa taktycznego w Polsce - sukcesy i porażki >>>

Galeria zdjęć

Tytuł
przejdź do galerii

Komentarze

Powiązane

Ireneusz Chloupek ATLAS - pomoc i współpraca

ATLAS - pomoc i współpraca ATLAS - pomoc i współpraca

Artykuł 29 Traktatu o Unii Europejskiej, w Tytule VI dotyczącym współpracy policyjnej i sądowej, wskazuje, że „celem Unii powinno być zapewnienie mieszkańcom wysokiego poziomu bezpieczeństwa w obszarze...

Artykuł 29 Traktatu o Unii Europejskiej, w Tytule VI dotyczącym współpracy policyjnej i sądowej, wskazuje, że „celem Unii powinno być zapewnienie mieszkańcom wysokiego poziomu bezpieczeństwa w obszarze wolności, ochrony i sprawiedliwości (...) poprzez zapobieganie i zwalczanie przestępczości zorganizowanej lub innej, zwłaszcza terroryzmu (…), dzięki ściślejszej współpracy policji, służb celnych oraz innych właściwych władz w Państwach Członkowskich, prowadzonej zarówno bezpośrednio, jak i za pośrednictwem...

Michał Piekarski Terror na ulicach

Terror na ulicach Terror na ulicach

29 maja 1972 roku. Trzej Japończycy, członkowie lewicowej Japońskiej Armii Czerwonej, przybywają do Izraela samolotem z Paryża. W budynku portu lotniczego Lod niedaleko Tel Awiwu wyciągają z bagażu przemycone...

29 maja 1972 roku. Trzej Japończycy, członkowie lewicowej Japońskiej Armii Czerwonej, przybywają do Izraela samolotem z Paryża. W budynku portu lotniczego Lod niedaleko Tel Awiwu wyciągają z bagażu przemycone karabinki automatyczne i otwierają ogień do podróżnych. Zginęło 26 osób, ponad siedemdziesiąt zostało rannych. Dwóch sprawców zginęło, trzeci został ujęty.

Ireneusz Chloupek Wspólne zadanie

Wspólne zadanie Wspólne zadanie

Wizyta rosyjskiego prezydenta Dimitrija Miedwiediewa w dniach 6-7 grudnia 2010 roku w Warszawie była dla Biura Ochrony Rządu jednym z najpoważniejszych tegorocznych przedsięwzięć ochronnych na terenie...

Wizyta rosyjskiego prezydenta Dimitrija Miedwiediewa w dniach 6-7 grudnia 2010 roku w Warszawie była dla Biura Ochrony Rządu jednym z najpoważniejszych tegorocznych przedsięwzięć ochronnych na terenie kraju, wymagającym za angażowania ponadprzeciętnych sił. Wydział Zabezpieczenia Specjalnego BOR wsparli więc, nie po raz pierwszy zresztą, policyjni antyterroryści z BOA, co kolejny raz pokazało, jak ważne jest zadbanie o regularną współpracę szkoleniową między tymi dwiema formacjami.

CR Afganistan 2011 - COIN a działania specjalne

Afganistan 2011 - COIN a działania specjalne Afganistan 2011 - COIN a działania specjalne

Konflikt w Afganistanie generuje dla jego uczestników wiele problemów natury politycznej, ekonomicznej, społecznej i oczywiście militarnej. Mimo raczej niewielkiego społecznego poparcia dla działań wojsk...

Konflikt w Afganistanie generuje dla jego uczestników wiele problemów natury politycznej, ekonomicznej, społecznej i oczywiście militarnej. Mimo raczej niewielkiego społecznego poparcia dla działań wojsk NATO w Afganistanie, poszczególne kraje wchodzące w skład koalicji realizują swoje zadania militarne z pełną świadomością, że fi asko tej misji może spowodować potężny kryzys w sojuszu.

Michał Piekarski Licencja na zabijanie?

Licencja na zabijanie? Licencja na zabijanie?

„Czy policjantowi wolno zabić?” „Antyterroryści mają licencję na zabijanie”. „Powinno się strzelać, aby zabić” – to tylko kilka przykładowych opinii i tez, na jakie można się natknąć przeglądając prasę...

„Czy policjantowi wolno zabić?” „Antyterroryści mają licencję na zabijanie”. „Powinno się strzelać, aby zabić” – to tylko kilka przykładowych opinii i tez, na jakie można się natknąć przeglądając prasę codzienną i strony internetowe. Obecność różnego rodzaju poglądów – a czasem mitów – związanych ze zwalczaniem terrorystów i innych...

Michał Piekarski Polityczny skalpel

Polityczny skalpel Polityczny skalpel

Gdy 11 września 2001 roku opadał kurz po upadku wież World Trade Center, kolejne pojawiające się w mediach opinie wskazywały jednoznacznie, że nadchodząca wojna będzie wojną komandosów i wywiadowców, odmienną...

Gdy 11 września 2001 roku opadał kurz po upadku wież World Trade Center, kolejne pojawiające się w mediach opinie wskazywały jednoznacznie, że nadchodząca wojna będzie wojną komandosów i wywiadowców, odmienną od dotychczasowych konfliktów. Obecnie, w dziesiątym roku globalnej wojny z terroryzmem, można stwierdzić, że przewidywania te były słuszne. To operatorzy jednostek specjalnych odegrali kluczową rolę w obaleniu reżimu talibów w 2001 roku, torowali drogę regularnym dywizjom w Iraku dwa lata później,...

CR Post mortem

Post mortem Post mortem

Obserwując opinie w mediach krajowych i zagranicznych oraz wypowiedzi polityków i ekspertów na temat śmierci przywódcy Al-Kaidy daje się zauważyć kompletny bałagan pojęciowy i brak zrozumienia koncepcji...

Obserwując opinie w mediach krajowych i zagranicznych oraz wypowiedzi polityków i ekspertów na temat śmierci przywódcy Al-Kaidy daje się zauważyć kompletny bałagan pojęciowy i brak zrozumienia koncepcji operacji specjalnej realizowanej przez siły specjalne wspólnie ze służbami specjalnymi, przeciwko celom takim jak Osama bin Laden (OBL). A właśnie tym była operacja „Neptune Spear” .

Patrick von Krienke Lotnictwo w działaniach przeciwpartyzanckich

Lotnictwo w działaniach przeciwpartyzanckich Lotnictwo w działaniach przeciwpartyzanckich

Od pewnego czasu szeroko pojęte działania przeciwpartyzanckie stały się jednym z podstawowych zadań wykonywanych przez żołnierzy sił specjalnych. Komponent lotniczy przydzielany jako wsparcie rzadko kiedy...

Od pewnego czasu szeroko pojęte działania przeciwpartyzanckie stały się jednym z podstawowych zadań wykonywanych przez żołnierzy sił specjalnych. Komponent lotniczy przydzielany jako wsparcie rzadko kiedy sprawdzał się w tej roli. Jednak dzięki wprowadzeniu nowej klasy niewielkich maszyn bojowych sytuacja może ulec diametralnej zmianie.

CR Biometryka w działaniach specjalnych

Biometryka w działaniach specjalnych Biometryka w działaniach specjalnych

Siły Zbrojne członków NATO zaangażowane w działania asymetryczne, konflikty regionalne, misje stabilizacyjne czy wreszcie w Globalną Wojnę z Terroryzmem (GWOT) muszą sprostać nowym zadaniom, stawianym...

Siły Zbrojne członków NATO zaangażowane w działania asymetryczne, konflikty regionalne, misje stabilizacyjne czy wreszcie w Globalną Wojnę z Terroryzmem (GWOT) muszą sprostać nowym zadaniom, stawianym im przez polityków oraz dostosować się do nowych warunków operacji realizowanych przez Sojusz. Najczęstsze obecnie działania przeciwpartyzanckie (COIN) wymagają m.in. przyjęcia przez armie - w tym ich siły specjalne – technik, taktyki i procedur typowych bardziej dla służb specjalnych i policyjnych.

Sebastian Kalitowski Terroryzm morski: Al-Kaida w poszukiwaniu nowych celów

Terroryzm morski: Al-Kaida w poszukiwaniu nowych celów Terroryzm morski: Al-Kaida w poszukiwaniu nowych celów

Wątek zainteresowania organizacji terrorystycznych żeglugą, a w szczególności tak newralgiczną jej gałęzią, jaką jest światowy system transportu morskiego produktów ropy naftowej, powrócił niedawno na...

Wątek zainteresowania organizacji terrorystycznych żeglugą, a w szczególności tak newralgiczną jej gałęzią, jaką jest światowy system transportu morskiego produktów ropy naftowej, powrócił niedawno na łamach „Washington Post” i „Associated Press”, które na krótko po zabiciu Osamy bin Ladena przekazały kolejne potwierdzające to istotne informacje.

CR Bezzałogowce w działaniach specjalnych

Bezzałogowce w działaniach specjalnych Bezzałogowce w działaniach specjalnych

Sztuka utrwalania obrazu ewoluowała od czasów wykonania pierwszych fotografii w XIX w. Wraz z pojawianiem się nowych technologii fotografia znalazła zastosowanie w różnych dziedzinach życia, bardzo szybko...

Sztuka utrwalania obrazu ewoluowała od czasów wykonania pierwszych fotografii w XIX w. Wraz z pojawianiem się nowych technologii fotografia znalazła zastosowanie w różnych dziedzinach życia, bardzo szybko zaczęła być wykorzystywana także przez siły policyjne i wojskowe, m.in. do wykonywania zdjęć powierzchni ziemi z powietrza.

CR Odpowiednie struktury

Odpowiednie struktury Odpowiednie struktury

Jakiś czas temu przez środki masowego przekazu przewinęły się kontrowersyjne doniesienia o konfliktach w strukturach polskich wojsk specjalnych. Doniesienia prasowe sygnalizowały napięcie na linii Dowództwo...

Jakiś czas temu przez środki masowego przekazu przewinęły się kontrowersyjne doniesienia o konfliktach w strukturach polskich wojsk specjalnych. Doniesienia prasowe sygnalizowały napięcie na linii Dowództwo Wojsk Specjalnych - JW 2305. Dowódca GROM-u odszedł ze służby zaraz po mianowaniu na stanowisko Dowódcy Wojsk Specjalnych płk. Patalonga, nomen omen, byłego dowódcy tej jednostki. Mimo braku rzetelnych informacji, mogących szczegółowo wyjaśnić całościowe tło konfliktu, do którego doszło pomiędzy...

Przemysław Guła Działania drugiego planu

Działania drugiego planu Działania drugiego planu

Przyglądając się poszczególnym operacjom odbijania zakładników w przekazach medialnych, z reguły informuje się o ich efektach, dość dokładnie analizując także przebieg samego szturmu. Rzadko jednak się...

Przyglądając się poszczególnym operacjom odbijania zakładników w przekazach medialnych, z reguły informuje się o ich efektach, dość dokładnie analizując także przebieg samego szturmu. Rzadko jednak się zdarza, aby taki przekaz zagłębiał się w szczegóły dotyczące ewakuacji osób. Czy wynika to tylko z ochrony procedur taktycznych? Moim zdaniem głównie z faktu uznawania samej ewakuacji za o wiele mniej ważną – a byłoby dobrze stawiać ją pod tym względem zaraz za szturmem.

CR Jesteśmy gotowi?

Jesteśmy gotowi? Jesteśmy gotowi?

Dynamika zmian polityczno-społecznych i gospodarczych na świecie doprowadziła do wykrystalizowania się trzech najbardziej prawdopodobnych czynników zagrożeń o charakterze terrorystycznym, które mogą wystąpić...

Dynamika zmian polityczno-społecznych i gospodarczych na świecie doprowadziła do wykrystalizowania się trzech najbardziej prawdopodobnych czynników zagrożeń o charakterze terrorystycznym, które mogą wystąpić w Europie. Są to zagrożenia terroryzmem religijnym, nacjonalistycznym oraz ekoterroryzmem.

Sebastian Kalitowski Piractwo morskie a szkolenie uzbrojonych ochroniarzy na morzu

Piractwo morskie a szkolenie uzbrojonych ochroniarzy na morzu Piractwo morskie a szkolenie uzbrojonych ochroniarzy na morzu

Dane i statystyki pokazują, że liczba ataków pirackich i morskich napadów zbrojnych na świecie zmniejsza się. Według danych Międzynarodowej Organizacji Morskiej oraz Ocean Beyond Piracy w 2011 r. doszło...

Dane i statystyki pokazują, że liczba ataków pirackich i morskich napadów zbrojnych na świecie zmniejsza się. Według danych Międzynarodowej Organizacji Morskiej oraz Ocean Beyond Piracy w 2011 r. doszło do spadku aktywności piratów oraz liczby aktów przemocy w stosunku do marynarzy na morzu. Odnotowane przez IMB incydenty ataku pirackiego i napadu zbrojnego w 2011 roku pokazują niewielki spadek z liczby 445 ataków w 2010 roku do 439 w 2011 roku. Pomimo globalnego spadku w ubiegłym roku aktywność...

CR Reforma

Reforma Reforma

Polskie siły zbrojne od wielu lat dotykane są różnego rodzaju reformami, reorganizacjami i innymi zmianami „na lepsze”. W lipcu br. minister obrony narodowej Tomasz Siemoniak przedstawił „projekt założeń...

Polskie siły zbrojne od wielu lat dotykane są różnego rodzaju reformami, reorganizacjami i innymi zmianami „na lepsze”. W lipcu br. minister obrony narodowej Tomasz Siemoniak przedstawił „projekt założeń ustawy o zmianie ustawy o urzędzie Ministra Obrony Narodowej oraz niektórych innych ustaw”, który jest przygotowaniem do nowej reformy Sił Zbrojnych RP, mającej wpływ m.in. także na przyszłość Wojsk Specjalnych.

CR Między rozpoznaniem a wywiadem

Między rozpoznaniem a wywiadem Między rozpoznaniem a wywiadem

Od starożytności wiadomo, że informacja może być bardzo skuteczną bronią. Już w „Sztuce wojny” Sun Tzu, jednym z najstarszych podręczników strategii i taktyki, jedna z części dotyczyła wywiadu. Autor,...

Od starożytności wiadomo, że informacja może być bardzo skuteczną bronią. Już w „Sztuce wojny” Sun Tzu, jednym z najstarszych podręczników strategii i taktyki, jedna z części dotyczyła wywiadu. Autor, starożytny generał, nazywa mądrymi władcami i dowódcami tylko takich, którzy zrobią wszystko, aby „wiedzieć wcześniej i więcej” niż wróg, bo to przyniesie im zwycięstwo. Informacje o liczebności przeciwnika, jego planach i rozmieszczeniu wojsk oraz terenie przyszłego działania zawsze były kluczowym...

CR UAV demonizowane

UAV demonizowane UAV demonizowane

Ostatnio krajowe i światowe media regularnie obiegają informacje o użyciu bezzałogowych statków powietrznych w akcjach uderzeniowych w Afganistanie, Pakistanie i Afryce Wschodniej - administracja Obamy...

Ostatnio krajowe i światowe media regularnie obiegają informacje o użyciu bezzałogowych statków powietrznych w akcjach uderzeniowych w Afganistanie, Pakistanie i Afryce Wschodniej - administracja Obamy często bowiem „finalizuje” ofensywne działania przeciwko terrorystom za pomocą przenoszonych przez nie pocisków Hellfire i 500-funtowych bomb kierowanych.

CR Specjaliści z rezerwy

Specjaliści z rezerwy Specjaliści z rezerwy

Współczesne siły zbrojne, w tym wchodzące w ich skład jednostki specjalne, charakteryzują się wysokim stopniem mechanizacji i cyfryzacji. Dlatego potrzebują ludzi posiadających odpowiednie wykształcenie...

Współczesne siły zbrojne, w tym wchodzące w ich skład jednostki specjalne, charakteryzują się wysokim stopniem mechanizacji i cyfryzacji. Dlatego potrzebują ludzi posiadających odpowiednie wykształcenie i umiejętności - niezbędne w określonych sytuacjach, gdy jednostka przechodzi do działań bojowych czy wydziela komponenty do operacji poza granicami kraju, ale z drugiej strony, często tak specjalistyczne, że trudno je wykorzystać, utrzymywać i rozwijać podczas codziennej służby garnizonowej. Rozwiązaniem...

CR DZIAŁANIA NIEREGULARNE

DZIAŁANIA NIEREGULARNE DZIAŁANIA NIEREGULARNE

Doktryny wojenne oraz podręczniki strategii zmieniają się wraz z upływem czasu i rozwojem cywilizacyjnym, jednak pewne zasady i reguły walki czy działań wojennych, pozostają niemal niezmienne. Sun Tsu...

Doktryny wojenne oraz podręczniki strategii zmieniają się wraz z upływem czasu i rozwojem cywilizacyjnym, jednak pewne zasady i reguły walki czy działań wojennych, pozostają niemal niezmienne. Sun Tsu czy Clausewitz są wciąż cytowani, mimo że od ich czasów minęły stulecia. Ale czy rzeczywiście nic się nie zmieniło w postrzeganiu oraz definiowaniu sposobów prowadzenia wojny w XXI wieku? Kilkadziesiąt ostatnich lat przyniosło wzrost znaczenia wykorzystania w tym celu innych sił niż konwencjonalne formacje...

Ireneusz Chloupek Reforma – od DWS do COS

Reforma – od DWS do COS Reforma – od DWS do COS

Z ostatnim dniem ubiegłego roku, po siemdiu latach przestało istnieć Dowództwo Wojsk Specjalnych - najmłodszego, ale najbardziej dynamicznie rozwijającego się pod jego komendą i cieszącego się powszechnym...

Z ostatnim dniem ubiegłego roku, po siemdiu latach przestało istnieć Dowództwo Wojsk Specjalnych - najmłodszego, ale najbardziej dynamicznie rozwijającego się pod jego komendą i cieszącego się powszechnym uznaniem sojuszników rodzaju Sił Zbrojnych RP. W ramach reformy systemu kierowania i dowodzenia SZ RP dokonano radykalnych zmian w podporządkowaniu oraz strukturach zarządzania Wojskami Specjalnymi. Zmian, których sposób wprowadzenia i sensowność wzbudziły poważny niepokój , nie tylko w tym środowisku,...

Ireneusz Chloupek Reforma – od DWS do COS cz.2

Reforma – od DWS do COS cz.2 Reforma – od DWS do COS cz.2

Z ostatnim dniem ubiegłego roku, po siedmiu latach przestało istnieć Dowództwo Wojsk Specjalnych - najmłodszego, ale najbardziej dynamicznie rozwijającego się pod jego komendą i cieszącego się powszechnym...

Z ostatnim dniem ubiegłego roku, po siedmiu latach przestało istnieć Dowództwo Wojsk Specjalnych - najmłodszego, ale najbardziej dynamicznie rozwijającego się pod jego komendą i cieszącego się powszechnym uznaniem sojuszników rodzaju Sił Zbrojnych RP. W ramach reformy systemu kierowania i dowodzenia (SKiD) SZ RP dokonano radykalnych zmian w podporządkowaniu oraz strukturach zarządzania Wojskami Specjalnymi. Zmian, które niczego w nich nie usprawniły, a jedynie zdezorganizowały to, co dobrze funkcjonowało,...

Ireneusz Chloupek Paryż Dammartin

Paryż Dammartin Paryż Dammartin

7 stycznia br. islamscy ekstremiści dokonali masakry w paryskiej redakcji czasopisma satyrycznego „Charlie Hebdo”, zapoczątkowując serię wydarzeń, które wywołały ogłoszenie w stolicy i północnowschodniej...

7 stycznia br. islamscy ekstremiści dokonali masakry w paryskiej redakcji czasopisma satyrycznego „Charlie Hebdo”, zapoczątkowując serię wydarzeń, które wywołały ogłoszenie w stolicy i północnowschodniej Francji powszechnego alertu antyterrorystycznego Vigipirate. W największej operacji od czasu zamachów OAS w latach 60. zaangażowano do polowania na terrorystów w Paryżu oraz Ile-de-France ponad 88 000 policjantów i żandarmów.

Ireneusz Chloupek Paryż Hyper Cacher cz.2

Paryż Hyper Cacher cz.2 Paryż Hyper Cacher cz.2

9 stycznia br. jednostki specjalne francuskiej policji przeprowadziły w stolicy kraju operację ratowania zakładników z rąk terrorysty, powiązanego z dwoma innymi islamskimi ekstremistami, którzy dwa dni...

9 stycznia br. jednostki specjalne francuskiej policji przeprowadziły w stolicy kraju operację ratowania zakładników z rąk terrorysty, powiązanego z dwoma innymi islamskimi ekstremistami, którzy dwa dni wcześniej dokonali masakry w paryskiej redakcji czasopisma satyrycznego „Charlie Hebdo”. Sceny rejestrowane na żywo przez kamery wielu dziennikarzy oraz przypadkowych osób zostały szybko rozpowszechnione przez media oraz internet, częstokroć z przekłamanymi doniesieniami, wywołując lawinę amatorskich...

Wybrane dla Ciebie

Zaprojektowane na ekstremalne trasy – sprawdź w terenie »

Zaprojektowane na ekstremalne trasy – sprawdź w terenie » Zaprojektowane na ekstremalne trasy – sprawdź w terenie »

Gdy liczy się pewność działania i niezawodność sprzętu »

Gdy liczy się pewność działania i niezawodność sprzętu » Gdy liczy się pewność działania i niezawodność sprzętu »

Dobierz sprzęt do reszty ekwipunku »

Dobierz sprzęt do reszty ekwipunku » Dobierz sprzęt do reszty ekwipunku »

Jak wzmocnić ochronę ciała przed odłamkami »

Jak wzmocnić ochronę ciała przed odłamkami » Jak wzmocnić ochronę ciała przed odłamkami »

Mały detal, ogromna różnica. Sprawdź, co może zmienić Twój celownik »

Mały detal, ogromna różnica. Sprawdź, co może zmienić Twój celownik » Mały detal, ogromna różnica. Sprawdź, co może zmienić Twój celownik »

Wybierz sprzęt, który sprawdzi się w niskich temperaturach »

Wybierz sprzęt, który sprawdzi się w niskich temperaturach » Wybierz sprzęt, który sprawdzi się w niskich temperaturach »

Liczy się każdy detal. Tak wygląda wyposażenie na miarę współczesnych działań »

Liczy się każdy detal. Tak wygląda wyposażenie na miarę współczesnych działań » Liczy się każdy detal. Tak wygląda wyposażenie na miarę współczesnych działań »

Czy wiesz jaką innowacje zawiera w sobie to taktyczne obuwie? Przekonaj się »

Czy wiesz jaką innowacje zawiera w sobie to taktyczne obuwie? Przekonaj się » Czy wiesz jaką innowacje zawiera w sobie to taktyczne obuwie? Przekonaj się »

Dla tych, którzy idą dalej – niezależnie od warunków »

Dla tych, którzy idą dalej – niezależnie od warunków » Dla tych, którzy idą dalej – niezależnie od warunków »

To wyposażenie wybierają profesjonaliści – sprawdź »

To wyposażenie wybierają profesjonaliści – sprawdź » To wyposażenie wybierają profesjonaliści – sprawdź »

Kiedy wysokość nie wybacza błędów. Postaw na profesjonalny sprzęt »

Kiedy wysokość nie wybacza błędów. Postaw na profesjonalny sprzęt » Kiedy wysokość nie wybacza błędów. Postaw na profesjonalny sprzęt »

Co dzieje się poza światłem reflektorów? Zajrzyj do świata jednostek specjalnych »

Co dzieje się poza światłem reflektorów? Zajrzyj do świata jednostek specjalnych » Co dzieje się poza światłem reflektorów? Zajrzyj do świata jednostek specjalnych »

Tak powstaje przewaga. Zajrzyj za kulisy produkcji broni »

Tak powstaje przewaga. Zajrzyj za kulisy produkcji broni » Tak powstaje przewaga. Zajrzyj za kulisy produkcji broni »

Gdy zagrożenie jest niewidoczne, technologia pomaga je wykryć »

Gdy zagrożenie jest niewidoczne, technologia pomaga je wykryć » Gdy zagrożenie jest niewidoczne, technologia pomaga je wykryć »

Dopasuj sprzęt do siebie. Poznaj dostępne warianty »

Dopasuj sprzęt do siebie. Poznaj dostępne warianty » Dopasuj sprzęt do siebie. Poznaj dostępne warianty »

Od czego zależy wytrzymałość sprzętu taktycznego »

Od czego zależy wytrzymałość sprzętu taktycznego » Od czego zależy wytrzymałość sprzętu taktycznego  »

Niezawodna łączność w terenie? Sprawdź, co naprawdę ma znaczenie »

Niezawodna łączność w terenie? Sprawdź, co naprawdę ma znaczenie » Niezawodna łączność w terenie? Sprawdź, co naprawdę ma znaczenie »

Elita nie działa przypadkiem. Zajrzyj za kulisy służby »

Elita nie działa przypadkiem. Zajrzyj za kulisy służby » Elita nie działa przypadkiem. Zajrzyj za kulisy służby »

Gdy liczy się każdy ruch. Sprawdź odzież taktyczną »

Gdy liczy się każdy ruch. Sprawdź odzież taktyczną » Gdy liczy się każdy ruch. Sprawdź odzież taktyczną »

Od pasji do zawodu. Zostań instruktorem sportu strzeleckiego PZSS »

Od pasji do zawodu. Zostań instruktorem sportu strzeleckiego PZSS » Od pasji do zawodu. Zostań instruktorem sportu strzeleckiego PZSS »

Co naprawdę decyduje o gotowości operatora? Sprawdź, co liczy się w praktyce »

Co naprawdę decyduje o gotowości operatora? Sprawdź, co liczy się w praktyce » Co naprawdę decyduje o gotowości operatora? Sprawdź, co liczy się w praktyce »

Najnowsze produkty i technologie

Green Side Materiały dla wojska sprawdzone w projektach NATO

Materiały dla wojska sprawdzone w projektach NATO Materiały dla wojska sprawdzone w projektach NATO

Nowoczesny system wyposażenia żołnierza zaczyna się od rozpoznania potrzeb użytkownika, doboru technologii, badań, prób terenowych i przeprowadzenia rozwiązania od koncepcji do produkcji. Tak działa Green...

Nowoczesny system wyposażenia żołnierza zaczyna się od rozpoznania potrzeb użytkownika, doboru technologii, badań, prób terenowych i przeprowadzenia rozwiązania od koncepcji do produkcji. Tak działa Green Side – w 100% polska spółka i właściciel europejskiej marki Green Side Material Matters®. Nie jest jedynie dystrybutorem, lecz integratorem technologii tekstylnych, łączącym użytkowników, instytucje, producentów, laboratoria i wyspecjalizowane zakłady.

Direct Action Direct Action® na MSPO 2026

Direct Action® na MSPO 2026 Direct Action® na MSPO 2026

Direct Action® zaprasza na Międzynarodowy Salon Przemysłu Obronnego MSPO 2026, który odbędzie się w dniach 8–11 września w Kielcach. Na stoisku marki będzie można zobaczyć najnowsze produkty, poznać nowoczesne...

Direct Action® zaprasza na Międzynarodowy Salon Przemysłu Obronnego MSPO 2026, który odbędzie się w dniach 8–11 września w Kielcach. Na stoisku marki będzie można zobaczyć najnowsze produkty, poznać nowoczesne rozwiązania przeznaczone dla wojska, jednostek specjalnych i służb mundurowych oraz wziąć udział w prezentacjach konfiguracji wyposażenia prowadzonych przez byłych operatorów Jednostki Wojskowej GROM.

Michał Tomanek BOSP Taras Mid - buty, które po prostu robią robotę

BOSP Taras Mid - buty, które po prostu robią robotę BOSP Taras Mid - buty, które po prostu robią robotę

Dobre buty można poznać po tym, że po kilku pierwszych godzinach przestajemy o nich myśleć. Nie uciskają, nie obcierają, nie ślizgają się, nie przemakają i nie przypominają o sobie przy każdym kroku. BOSP...

Dobre buty można poznać po tym, że po kilku pierwszych godzinach przestajemy o nich myśleć. Nie uciskają, nie obcierają, nie ślizgają się, nie przemakają i nie przypominają o sobie przy każdym kroku. BOSP Taras Mid właśnie takie są.

UNIFEQ Europe Sp. z o.o. System D9 - nowa generacja odzieży wojskowej od Unifeq Europe

System D9 - nowa generacja odzieży wojskowej od Unifeq Europe System D9 - nowa generacja odzieży wojskowej od Unifeq Europe

Twórcy od samego początku współpracowali ściśle z użytkownikami końcowymi (operatorami jednostek specjalnych), dzięki czemu system został w pełni zintegrowany z nowoczesnym oporządzeniem, kamizelkami modułowymi...

Twórcy od samego początku współpracowali ściśle z użytkownikami końcowymi (operatorami jednostek specjalnych), dzięki czemu system został w pełni zintegrowany z nowoczesnym oporządzeniem, kamizelkami modułowymi i hełmami balistycznymi.

Sebastian Kaczmarczyk Zestaw MultiCam Tropic od Direct Action - gdy liczy się każdy detal wyposażenia

Zestaw MultiCam Tropic od Direct Action - gdy liczy się każdy detal wyposażenia Zestaw MultiCam Tropic od Direct Action - gdy liczy się każdy detal wyposażenia

Dwa dni nieustannego wysiłku, dziesiątki kilometrów pokonanych z pełnym oporządzeniem, dynamiczne konkurencje i strzelanie pod ogromną presją czasu. Tactical Games to środowisko, w którym nie ma miejsca...

Dwa dni nieustannego wysiłku, dziesiątki kilometrów pokonanych z pełnym oporządzeniem, dynamiczne konkurencje i strzelanie pod ogromną presją czasu. Tactical Games to środowisko, w którym nie ma miejsca na przypadek, a każdy element wyposażenia przechodzi prawdziwy test jakości. Sprawdziliśmy, jak w takich warunkach poradził sobie komplet Direct Action w kamuflażu MultiCam Tropic.

Militaria.pl Kolimatory budżetowe vs premium. Kiedy warto dopłacić?

Kolimatory budżetowe vs premium. Kiedy warto dopłacić? Kolimatory budżetowe vs premium. Kiedy warto dopłacić?

Na rynku można znaleźć zarówno proste kolimatory kosztujące kilkaset złotych, jak i znacznie bardziej zaawansowane konstrukcje z wyższej półki. Na pierwszy rzut oka ich zasada działania jest podobna: oba...

Na rynku można znaleźć zarówno proste kolimatory kosztujące kilkaset złotych, jak i znacznie bardziej zaawansowane konstrukcje z wyższej półki. Na pierwszy rzut oka ich zasada działania jest podobna: oba typy wyświetlają znak celowniczy, który ułatwia szybkie zgranie punktu celowania z celem. Różnice stają się widoczne dopiero przy bliższym porównaniu jakości optyki, wykonania obudowy, odporności na warunki atmosferyczne, sposobu zasilania czy dodatkowych funkcji.

Militaria.pl Retraktory Gear Keeper – dlaczego coraz częściej zastępują klasyczne smycze taktyczne?

Retraktory Gear Keeper – dlaczego coraz częściej zastępują klasyczne smycze taktyczne? Retraktory Gear Keeper – dlaczego coraz częściej zastępują klasyczne smycze taktyczne?

Utrata latarki, noża, radia czy kluczy podczas działań terenowych może oznaczać nie tylko dodatkowe koszty, ale również utratę cennego czasu. Z tego powodu coraz większą popularność zdobywają retraktory,...

Utrata latarki, noża, radia czy kluczy podczas działań terenowych może oznaczać nie tylko dodatkowe koszty, ale również utratę cennego czasu. Z tego powodu coraz większą popularność zdobywają retraktory, czyli automatyczne smycze taktyczne wyposażone w mechanizm zwijający. Rozwiązanie od lat wykorzystywane przez służby mundurowe, ratowników i strzelców sportowych znajduje zastosowanie wszędzie tam, gdzie liczy się szybki dostęp do wyposażenia bez ryzyka jego zgubienia.

Sejf Zone Przechowywanie broni po uzyskaniu pozwolenia – co mówi prawo i jak wybrać właściwy sprzęt

Przechowywanie broni po uzyskaniu pozwolenia – co mówi prawo i jak wybrać właściwy sprzęt Przechowywanie broni po uzyskaniu pozwolenia – co mówi prawo i jak wybrać właściwy sprzęt

Pozwolenie na broń w kieszeni – i co dalej? Wielu nowych posiadaczy broni jest zaskoczonych tym, że sam dokument to dopiero początek obowiązków. Równie ważne jak procedura administracyjna jest właściwe...

Pozwolenie na broń w kieszeni – i co dalej? Wielu nowych posiadaczy broni jest zaskoczonych tym, że sam dokument to dopiero początek obowiązków. Równie ważne jak procedura administracyjna jest właściwe przechowanie broni – i to nie jako kwestia dobrego smaku, lecz wymóg wprost wynikający z przepisów. Zanim pierwsza sztuka trafi do domu, powinna tam stać już właściwa szafa na broń S1.

OBUV-ŠPECIÁL, spol. s r.o. Test obuwia taktycznego BOSP Taras Low

Test obuwia taktycznego BOSP Taras Low Test obuwia taktycznego BOSP Taras Low

BOSP to słowacka firma z długą historią sięgającą lat 50. ubiegłego wieku. Obecnie specjalizuje się w produkcji obuwia trekkingowego oraz taktycznego, głównie dla jednostek bezpieczeństwa – straży pożarnej,...

BOSP to słowacka firma z długą historią sięgającą lat 50. ubiegłego wieku. Obecnie specjalizuje się w produkcji obuwia trekkingowego oraz taktycznego, głównie dla jednostek bezpieczeństwa – straży pożarnej, policji, wojska, a także osób cywilnych, ceniących solidne wykonanie i wygodę. Do testu wybrałem model obuwia Taras Low w kolorze czarnym. Według producenta model ten spełnia wymagania obuwia taktycznego, całorocznego. Specyfika budowy i lekkość butów ma zapewnić wysoki komfort użytkowania.

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Special-Ops