Special-Ops.pl

Do abordażu!

REBS
 

REBS


 

W działaniach morskich, zarówno w czasie pokoju, jak i wojny, odkąd istnieje marynarka wojenna, dochodzi często do abordażu, czyli przejścia marynarzy/żołnierzy/funkcjonariuszy z pokładu własnej jednostki pływającej na pokład wrogiej. Dawniej dokonywało się to przede wszystkim podczas bitew morskich, kiedy okręty stały burta w burtę i można było wykorzystać trapy, liny zaczepiane o omasztowanie i olinowanie okrętu lub po prostu przeskoczyć z jednego pokładu na drugi.

Zobacz także

SPY SHOP Paweł Wujcikowski Bramka z czujnikiem podczerwieni SE-1008 - efektywna kontrola zdrowia

Bramka z czujnikiem podczerwieni SE-1008 - efektywna kontrola zdrowia Bramka z czujnikiem podczerwieni SE-1008 - efektywna kontrola zdrowia

W czasie pandemii koronawirusa Sars-CoV-2 jednym z głównych priorytetów jest ograniczenie liczby nowych zarażeń w przestrzeni publicznej. To niełatwe zadanie, zwłaszcza jeśli weźmiemy pod uwagę wysoki...

W czasie pandemii koronawirusa Sars-CoV-2 jednym z głównych priorytetów jest ograniczenie liczby nowych zarażeń w przestrzeni publicznej. To niełatwe zadanie, zwłaszcza jeśli weźmiemy pod uwagę wysoki stopień zaraźliwości patogenu. W tym trudnym dla wszystkich czasie z pomocą przychodzą bramki z czujnikiem podczerwieni takie jak certyfikowany model SE-1008 dostępny w sklepie Spy Shop. Z ich pomocą kontrola zdrowia staje się nie tylko skuteczna, ale i szybka.

SPY SHOP Paweł Wujcikowski Skuteczne rozwiązania do walki z koronawirusem

Skuteczne rozwiązania do walki z koronawirusem Skuteczne rozwiązania do walki z koronawirusem

Pandemia koronawirusa SARS-CoV-2 zupełnie odmieniła otaczającą nas rzeczywistość. Noszenie maski w przestrzeni publicznej i częsta dezynfekcja rąk stały się rutyną, podobnie jak pomiar temperatury przed...

Pandemia koronawirusa SARS-CoV-2 zupełnie odmieniła otaczającą nas rzeczywistość. Noszenie maski w przestrzeni publicznej i częsta dezynfekcja rąk stały się rutyną, podobnie jak pomiar temperatury przed wejściem na basen lub na terenie lotniska. Nic dziwnego – ochrona sanitarna w miejscach pracy i użyteczności publicznej to obecnie kwestia o najwyższym priorytecie. Do realizacji tego celu niezbędne są wysokiej klasy urządzenia antywirusowe – m.in. bramki detekcyjne, kamery termowizyjne i testy przesiewowe....

Redakcja Sprzęt audio i video dla wojska

Sprzęt audio i video dla wojska Sprzęt audio i video dla wojska

Sonic Communications (http://www.sonic-comms.com/) to brytyjska firma zajmująca się produkcją i sprzedażą szerokiej gamy sprzętu audio i wideo wykorzystywanego przez wojsko, służby specjalne, policję i...

Sonic Communications (http://www.sonic-comms.com/) to brytyjska firma zajmująca się produkcją i sprzedażą szerokiej gamy sprzętu audio i wideo wykorzystywanego przez wojsko, służby specjalne, policję i innych użytkowników z sektora bezpieczeństwa publicznego.

Dziś bitwy morskie toczone będą raczej z odległości, z której trudno będzie dostrzec wrogi okręt, więc o abordażu w tym przypadku raczej nie będzie mowy. Stał on się domeną jednostek specjalnych, straży ochrony wybrzeża i straży granicznych, które wchodzą na pokład okrętów i statków nieuczestniczących w bezpośredniej walce z własną marynarką, ale stanowiących cele na tyle istotne, że konieczne jest ich zajęcie lub przynajmniej drobiazgowe sprawdzenie.

Grupy abordażowe poruszają sie najczęściej szybkimi łodziami typu RHIB (łodzie półsztywne, zwane w Polsce „ribami”), zaś zajmowane jednostki są od nich najczęściej znacznie wyższe. Czasem, zwłaszcza w przypadku działań sił specjalnych, podejście do wrogiej jednostki, niebędącej w ruchu, musi być zrealizowane pod wodą, zaś grupa abordażowa dostawać się będzie na pokład bądź to z jej powierzchni, bądź pozostając do ostatnich chwil w zanurzeniu.

Trudno raczej wyobrazić sobie, że w dzisiejszych czasach w takiej sytuacji członkowie grupy specjalnej będą ręcznie miotać liny z hakami (jak za dawnych czasów) na nadburcia zajmowanych jednostek, będą mieć ze sobą pełnowymiarową drabinę lub skorzystają z uprzejmości załogi wrogiej jednostki, która opuści im sztormtrap. Konieczne zatem jest ich wyposażenie w sprzęt umożliwiający szybkie, ciche i sprawne, a przy tym w miarę bezpieczne wejście po burcie. Co oczywiste – sprzęt taki musi być lekki i niewielkich rozmiarów, czasem w pewnym sensie miniaturowych, co dotyczy zwłaszcza misji wykonywanych przez płetwonurków bojowych, którzy w najlepszym razie ostatni etap podejścia do celu będą realizować z wykorzystaniem niewielkiego pojazdu podwodnego lub holownika. Jednym z bardziej znanych i powszechnie stosowanych systemów abordażowych, bo w tym przypadku można już mówić o kompletnym systemie, jest REBS (Rapid Entering and Boarding System) firmy Henriksen, używany między innymi przez wojsko i służby mundurowe w takich państwach, jak Wielka Brytania, Holandia, Norwegia, Szwecja, Niemcy, Rosja i Polska.

Wyrzutniki

Podstawowym problemem jest zaczepienie o nadburcie zajmowanej jednostki lub elementy konstrukcyjne, np. platformy wiertniczej haka, do którego przymocowana będzie lina lub drabinka, po której grupa abordażowa dostanie się na pokład. Jak już pisałem – rzucanie haka z liną na pewno nie zda tu egzaminu, więc trzeba zapewnić możliwość pewnego i szybkiego umieszczenia haka we właściwym miejscu.

Najszybciej (choć nie najciszej) da się to zrobić za pomocą wyrzutników pneumatycznych, które wystrzeliwują hak z przytwierdzoną liną lub drabinką speleologiczną za pomocą sprężonego powietrza. REBS Launcher to urządzenie przypominające „przerośnięty” granatnik. Składa się z rury o średnicy 67 mm i długości 1070 mm (wraz z butlą), która stanowi jednocześnie lufę, komorę spustową, komorę sprężania oraz gniazdo „magazynka”, czyli w tym wypadku butli ze sprężonym powietrzem. Do tejże rury przytwierdzany jest za pomocą łatwych w obsłudze złączy pojemnik na linę lub drabinkę oraz pojemnik do przechowywania haka abordażowego. Całość ma masę jedynie 7 kg, więc bez problemu może go przenosić i obsługiwać jedna osoba.

Zasilanie wyrzutnika realizowane jest z butli ze sprężonym powietrzem (pojemność 1 l, maks. 300 bar), którą wkręca się w tylny koniec rury – można ją doładowywać ze sprężarek do ładowania aparatów nurkowych, a w razie konieczności, przy zastosowaniu specjalnego reduktora, także ze zwykłej butli nurkowej. Dzięki temu można samodzielnie, podczas akcji, doładować w razie potrzeby butlę. Po podłączeniu butli użytkownik ma możliwość przetłoczenia powietrza z niej do komory sprężania, a o jego ciśnieniu w jej wnętrzu jest informowany manometrem umieszczonym na górnej powierzchni rury wyrzutnika, nad chwytem pistoletowym. Osoba przeszkolona w obsłudze miotacza może w ten sposób dość precyzyjnie określić, na jaką odległość będzie miotany hak – maksymalnie jest to 50 m w górę i 80 m w poziomie, przy czym drabinka speleo może być wyniesiona maksymalnie na 20 metrów. Można powiedzieć, że są to parametry zapewniające możliwość wystrzelenia haka na nadburcie praktycznie dowolnego statku/okrętu, może za wyjątkiem lotniskowców, choć i one mają przecież niższe, otwarte pokłady.

Strzela się z wyrzutnika „na oko” z wykorzystaniem ażurowego chwytu pistoletowego i urządzenia spustowego z bezpiecznikiem, połączonego z zaworem komory sprężania, wkładając butlę pod pachę.

Składany hak, wykonany ze stopów aluminium i tytanu (jego masa to jedynie ok. 1100 g) w pozycji złożonej przenoszony jest w pojemniku. Gdy zajdzie potrzeba jego użycia, wsuwa się go w „lufę” (uszczelką do dołu, więc w pozycji „odwróconej”), zaś do otworu w jego trzpieniu przywiązuje się linkę bądź drabinkę. Podczas strzelania umieszcza się je w drugim, większym pojemniku na „lufie” – mieści on dwa odcinki po 50 m liny o średnicy 6 mm oraz lub drabinkę speleo o długości do 25 m. Hak przystosowany jest do miotania lin o średnicy od 6 do 11 mm.

Użycie wyrzutnika jest możliwe zarówno z pokładu łodzi, jak i z wody – w przeciwieństwie do innych tego typu konstrukcji nurek strzelający hakiem nie wymaga wsparcia ze strony drugiej osoby, gdyż odrzut podczas strzału jest pomijalnie mały.

Choć stosunkowo niewielki, REBS Launcher jest jednak na tyle duży, że może sprawiać problemy podczas operacji nurkowych, więc specjalnie z myślą o nich opracowana została jego pomniejszona wersja Compact Launcher. Urządzenie działa na identycznej zasadzie i stanowi niemal pomniejszoną kopię „większego brata”. Ma masę 4,4 kg, długość 585 mm (w stanie złożonym), zasilane jest z butli o pojemności 0,35 l. Z uwagi na mniejsze rozmiary i mniejszy kaliber (tylko 50 mm) stosuje się do niego inne haki, mniejsze, o masie 810 g. Można je wystrzeliwać na około 25–27 metrów w poziomie, zaś pojemnik na linę mieści 30 m liny o średnicy 8 mm. Wyrzutnik wyposażony jest w kolbę składaną na górę „lufy”, podobnie jak w przypadku strzelby SPAS-12. Oba wyrzutniki mogą być wykorzystywane podczas operacji nurkowych z zanurzeniem do 40 metrów, nic nie stoi też na przeszkodzie, by używać ich podczas działań na lądzie, na co wskazują przeprowadzone przez funkcjonariuszy BOA KGP testy.

Tyczki

Innym sposobem umieszczenia liny czy drabinki na nadburciu jest wykorzystanie tyczki z przyczepionym na jej końcu hakiem, do którego przytwierdzona jest lina lub drabinka. W skład systemu REBS wchodzi kilka rodzajów tyczek: pneumatyczna, z wyciągarką, teleskopowa oraz zwijana.

Tyczka pneumatyczna (Pneumatic Pole) jest urządzeniem przypominającym wędkę teleskopową, zasilanym sprężonym powietrzem i sterowanym z pulpitu operatora. Operator obsługujący tyczkę ma możliwość regulowania w pewnym zakresie wysokości pulpitu sterującego. Wykonana jest z włókna węglowego, dzięki czemu jest lekka i ma dużą wytrzymałość mechaniczną, a także ze stali nierdzewnej i anodyzowanego stopu aluminium. Wszystkie materiały są odporne na działanie wody morskiej i mogą pracować w dużym zakresie temperatur.

W położeniu transportowym ma długość 4,5 m, zaś maksymalna wysokość, jaką może osiągnąć, to 15 m. Średnica odcinka dolnego wynosi 72 mm, a masa całej tyczki to jedynie 11 kg. Do jej topowej sekcji można mocować różne rodzaje haków (pojedyncze i podwójne) o maksymalnej masie do 1,4 kg – w skład systemu REBS wchodzą haki wykonane z tytanu i włókna węglowego, choć te ostatnie stosowane są przede wszystkim do tyczek zwijanych. Maksymalne obciążenie takiego haka zaczepionego o nadburcie sięga 1800 kg.

Tyczka pneumatyczna może być zasilana z instalacji pneumatycznej jednostki, na której jest zainstalowana, lub też z butli na sprężone powietrze o pojemności 3,4 l, 2×3,4 l, 6,75 l lub 2×6,75 l (bazowy zestaw zawiera jedną butlę o pojemności 3,4 l). Pulpit operatora zapewnia możliwość rozkładania tyczki w dwóch trybach – normalnym i szybkim. W tym pierwszym tyczka rozkłada się na pełną długość w czasie 10–15 sekund, a w drugim ulega on skróceniu do jedynie około 6 sekund. Składanie tyczki zajmuje kilka sekund i – co ważne – jest możliwe także w pozycji odwróconej. Podczas składania, w celu zmniejszenia poziomu hałasu, wydalane powietrze przechodzi przez podwójny tłumik. Tyczki nie wolno przewozić w pozycji „bojowej”, gdyż może to spowodować jej uszkodzenie (np. wyłamanie haka z mocowania). Tyczkę można łatwo zamocować do pokładu jednostki pływającej (nosiciela) za pomocą podstawy z przegubem kulowym, zapewniającej szeroki zakres ruchu tyczki.

Drugim rodzajem tyczki jest tyczka z wyciągarką (Windup Pole) – jest ona konstrukcyjnie zbliżona do tyczki pneumatycznej, ale ma mniej sekcji, zaś jej rozkładanie dokonywane jest za pomocą ręcznej wyciągarki (kołowrotu), zamocowanej na dolnej sekcji. Ta 15-metrowa tyczka z włókna węglowego nie wymaga zewnętrznych źródeł zasilania, ale jej rozkładanie i składanie zajmuje więcej czasu, niż w przypadku tyczki pneumatycznej.

Trzeci rodzaj to tyczka teleskopowa. Jej konstrukcja przypomina nogę statywu fotograficznego – składa się ona z kilku sekcji wchodzących jedna w drugą, blokowanych zaciskami umieszczonymi na ich końcach, łatwymi i szybkimi w obsłudze, nawet dłońmi w rękawiczkach. Użycie tyczki polega na ręcznym rozsunięciu jej na żądaną długość, zablokowaniu sekcji, podniesieniu jej i zaczepieniu za jej pomocą haka za nadburcie abordażowanej jednostki. Tyczki dostępne są w długościach 7,1 m, 9 m, 10 m oraz 15 m. Najkrótsze mogą być przenoszone także przez nurków bojowych i wykorzystywane do wejścia na pokład z wody. Najdłuższe najlepiej jest mocować na pokładzie własnej jednostki pływającej, za pomocą podstawy identycznej, jak w przypadku tyczek pneumatycznych.

Czwartym, najciekawszym rodzajem tyczek, są tyczki zwijane (Rolatube). Są one przeznaczone przede wszystkim do operacji nurkowych, realizowanych przez płetwonurków bojowych. Tyczki wykonane są z kompozytowej taśmy, która jest zwinięta w rolkę o średnicy około 40–60 cm (w zależności od długości), a po rozwinięciu automatycznie formują się w rurę. Na jej końcu umieszczany jest adapter do zamocowania haka, do którego podczepiana jest drabinka speleo lub lina. Oferowane są one w standardowych długościach 3 i 5 m, zaś inne długości są dostępne na specjalne zamówienie. Ich podstawową zaletą są mała masa i rozmiary w położeniu transportowym, dzięki czemu nie utrudniają poruszania się nurkom. Ich przygotowanie do użycia jest proste i może być realizowane także pod wodą, zaś po użyciu łatwo można je ponownie zwinąć – uformowanie materiału znacznie ułatwia tę czynność. Zastosowanie Rolatube nie ogranicza się jedynie do abordażu, mogą być wykorzystywane także jako stojaki np. do zawieszenia znaków lub jako maszty antenowe.

Drabinka kompozytowa

Jest to składana z kilku (maksymalnie pięciu) sekcji stała drabinka umożliwiająca wejście na pokład abordażowanej jednostki. Wykonana jest z włókna węglowego, kevlaru oraz pokrycia Purapaint – jedna jej sekcja, o długości 1,7 m, ma masę jedynie 2,4 kg i ma sześć szczebli oraz dystanser opierany o burtę szturmowanej jednostki, dzięki czemu drabinka znajduje się w odległości kilkunastu centymetrów od niej, co ułatwia wchodzenie i czyni je bezpieczniejszym dzięki stabilizacji drabinki (użycie drabinki speleo wymaga większych umiejętności od użytkownika i jest znacznie wolniejsze). Maksymalna długość drabinki wynosi 11 metrów, a jej graniczne obciążenie wynosi 1600 kg. Poszczególne sekcje są łączone za pomocą łatwych w obsłudze złączy, dzięki czemu można szybko skompletować drabinkę o wymaganej długości. Do dolnej sekcji można zamocować przejściówkę umożliwiającą podłączenie 1,5-metrowej drabinki speleo, co ułatwia posługiwanie się całością przy wzburzonym morzu.

Drabinki mogą być także wykorzystywane w operacjach miejskich, zarówno przy szturmowaniu budynków, jak i przez sekcje snajperskie zajmujące stanowiska strzeleckie, dzięki czemu nie muszą one zakładać stanowisk linowych do wejścia na niektóre konstrukcje.

Systemy abordażowe są nieodzowne w działaniach morskich sił specjalnych i służb zajmujących się ochroną wód terytorialnych – od łatwości, szybkości i bezpieczeństwa ich użycia zależy szybkość i bezpieczeństwo wejścia grupy abordażowej na pokład. Jak wygląda ich użycie w praktyce, można było się przekonać podczas pokazów z okazji obchodów Święta Morza, w którym uczestniczyli także komandosi Formozy, używający elementów systemu REBS.

Co ciekawe, także druga strona wykorzystuje sprzęt abordażowy do swoich celów, jak np. zajęcia statków celem wymuszenia okupu. Potwierdzono liczne przypadki użycia przez piratów różnego rodzaju archaicznego, własnej roboty sprzętu abordażowego, w postaci np. tyczek bambusowych i lin z hakami. Wygląda więc na to, że trwa swoisty „wyścig zbrojeń”, w którym „dobrzy” mają sporą przewagę nad „złymi”.

Galeria zdjęć

Tytuł
przejdź do galerii

Komentarze

Powiązane

SPY SHOP Paweł Wujcikowski Skuteczne rozwiązania do walki z koronawirusem

Skuteczne rozwiązania do walki z koronawirusem Skuteczne rozwiązania do walki z koronawirusem

Pandemia koronawirusa SARS-CoV-2 zupełnie odmieniła otaczającą nas rzeczywistość. Noszenie maski w przestrzeni publicznej i częsta dezynfekcja rąk stały się rutyną, podobnie jak pomiar temperatury przed...

Pandemia koronawirusa SARS-CoV-2 zupełnie odmieniła otaczającą nas rzeczywistość. Noszenie maski w przestrzeni publicznej i częsta dezynfekcja rąk stały się rutyną, podobnie jak pomiar temperatury przed wejściem na basen lub na terenie lotniska. Nic dziwnego – ochrona sanitarna w miejscach pracy i użyteczności publicznej to obecnie kwestia o najwyższym priorytecie. Do realizacji tego celu niezbędne są wysokiej klasy urządzenia antywirusowe – m.in. bramki detekcyjne, kamery termowizyjne i testy przesiewowe....

SPY SHOP Paweł Wujcikowski Najlepsze urządzenia optyczne dla myśliwych i nie tylko

Najlepsze urządzenia optyczne dla myśliwych i nie tylko Najlepsze urządzenia optyczne dla myśliwych i nie tylko

W strzelectwie – zarówno profesjonalnym, jak i amatorskim – dobry sprzęt optyczny ma równie duże znaczenie jak broń. Wysokiej jakości lornetka ułatwi orientację w terenie i namierzenie celu, natomiast...

W strzelectwie – zarówno profesjonalnym, jak i amatorskim – dobry sprzęt optyczny ma równie duże znaczenie jak broń. Wysokiej jakości lornetka ułatwi orientację w terenie i namierzenie celu, natomiast profesjonalne termowizory i noktowizory zapewnią widoczność nawet w zupełnych ciemnościach. Tyczy się to również wszelkich innych aktywności outdoorowych takich jak survival czy wędrówki górskie, podczas których warto mieć przy sobie odpowiednie wyposażenie. Jaki sprzęt najlepiej sprawdzi się w konkretnej...

SPY SHOP Paweł Wujcikowski Bramka z czujnikiem podczerwieni SE-1008 - efektywna kontrola zdrowia

Bramka z czujnikiem podczerwieni SE-1008 - efektywna kontrola zdrowia Bramka z czujnikiem podczerwieni SE-1008 - efektywna kontrola zdrowia

W czasie pandemii koronawirusa Sars-CoV-2 jednym z głównych priorytetów jest ograniczenie liczby nowych zarażeń w przestrzeni publicznej. To niełatwe zadanie, zwłaszcza jeśli weźmiemy pod uwagę wysoki...

W czasie pandemii koronawirusa Sars-CoV-2 jednym z głównych priorytetów jest ograniczenie liczby nowych zarażeń w przestrzeni publicznej. To niełatwe zadanie, zwłaszcza jeśli weźmiemy pod uwagę wysoki stopień zaraźliwości patogenu. W tym trudnym dla wszystkich czasie z pomocą przychodzą bramki z czujnikiem podczerwieni takie jak certyfikowany model SE-1008 dostępny w sklepie Spy Shop. Z ich pomocą kontrola zdrowia staje się nie tylko skuteczna, ale i szybka.

SPY SHOP Paweł Wujcikowski Termowizja strzelecka na każdą kieszeń – AGM Rattler

Termowizja strzelecka na każdą kieszeń – AGM Rattler Termowizja strzelecka na każdą kieszeń – AGM Rattler

Co jest najważniejsze w strzelectwie? Oczywiście dobra widoczność niezależnie od warunków terenowych i atmosferycznych. Kiedy zapadnie zmierzch i chmury zakryją niebo, profesjonalny termowizor pozwoli...

Co jest najważniejsze w strzelectwie? Oczywiście dobra widoczność niezależnie od warunków terenowych i atmosferycznych. Kiedy zapadnie zmierzch i chmury zakryją niebo, profesjonalny termowizor pozwoli łatwo zlokalizować cel nawet przy zupełnym braku światła zewnętrznego. W tym artykule skupimy się na urządzeniach z rodziny AGM Rattler, które oferują doskonały stosunek ceny do oferowanych możliwości.

Combat.pl Przeżyj to z combat - zgarnij zniżkę na swoje zakupy

Przeżyj to z combat - zgarnij zniżkę na swoje zakupy Przeżyj to z combat - zgarnij zniżkę na swoje zakupy

Jeśli trafiłeś na tę stronę świadomie, to najpewniej interesują Cię zagadnienia militarne, być może survival, ewentualnie bushcraft lub EDC. Te zainteresowania łączy dość specyficzna grupa przedmiotów,...

Jeśli trafiłeś na tę stronę świadomie, to najpewniej interesują Cię zagadnienia militarne, być może survival, ewentualnie bushcraft lub EDC. Te zainteresowania łączy dość specyficzna grupa przedmiotów, które zapewne chcesz posiadać – tak jak my. Zdobyć je można w licznych sklepach „wojskowych” zorientowanych na takich właśnie zapaleńców. Być może nie wiesz jeszcze, że do grona tych sklepów dołączył stosunkowo niedawno kolejny gracz – combat.pl.

RAW Sp. z o.o. RAW Mobile BMS

RAW Mobile BMS RAW Mobile BMS

Smartfony stały się powszechnym elementem naszej rzeczywistości. Dzięki urządzeniom mobilnym komunikacja dzisiaj oznacza dużo więcej niż zwykłą rozmowę – chętnie używamy darmowych komunikatorów do przesyłania...

Smartfony stały się powszechnym elementem naszej rzeczywistości. Dzięki urządzeniom mobilnym komunikacja dzisiaj oznacza dużo więcej niż zwykłą rozmowę – chętnie używamy darmowych komunikatorów do przesyłania wiadomości tekstowych, nagrań głosowych, zdjęć, wideo, a nawet dokumentów i lokalizacji. Pandemia COVID-19 tylko przyspieszyła cyfrową ewolucję społeczeństw, pojawiło się wiele przydatnych narzędzi, które umożliwiają użytkownikom realizację pożądanych funkcjonalności i jednocześnie prezentują...

Ewelina Grzesik TUNDRA - nowa czołówka od Mactronic

TUNDRA - nowa czołówka od Mactronic TUNDRA - nowa czołówka od Mactronic

„Czołówka” jest niezbędnym narzędziem pracy żołnierzy i medyków, ale nie tylko. Niektórzy sportowcy, turyści, miłośnicy kijów trekkingowych czy bywalcy biwaków nie wyobrażają sobie życia bez dobrej czołówki....

„Czołówka” jest niezbędnym narzędziem pracy żołnierzy i medyków, ale nie tylko. Niektórzy sportowcy, turyści, miłośnicy kijów trekkingowych czy bywalcy biwaków nie wyobrażają sobie życia bez dobrej czołówki. Dlatego przetestowaliśmy i sprawdziliśmy, czy warto zainwestować w latarkę TUNDRA THL0111 firmy MACTRONIC.

poza-domem.pl Jakie są rodzaje łuków strzeleckich?

Jakie są rodzaje łuków strzeleckich? Jakie są rodzaje łuków strzeleckich?

Łucznictwo to szlachetny sport, jego historia sięga początków cywilizowanego świata a może nawet dalej. Długo był podstawowym narzędziem wykorzystywanym podczas polowań. Łuki wyszły z łask dopiero wraz...

Łucznictwo to szlachetny sport, jego historia sięga początków cywilizowanego świata a może nawet dalej. Długo był podstawowym narzędziem wykorzystywanym podczas polowań. Łuki wyszły z łask dopiero wraz z momentem pojawienia się broni palnej. Jednak nie zniknęły całkowicie. Zmienił się charakter ich użycia. W dzisiejszych czasach wykorzystywane są w sportach strzeleckich, na olimpiadach, a także hobbystycznie. Jeśli interesuje Cię łucznictwo, to sprawdź jaki łuk na początek będzie najlepszym wyborem.

OPC Sp. z.o.o. Vademecum okularów przeciwsłonecznych

Vademecum okularów przeciwsłonecznych Vademecum okularów przeciwsłonecznych

Czas wiosenno-letni to zdecydowanie ta pora roku, kiedy większość z nas podchodzi do tematu zakupu nowych okularów przeciwsłonecznych. Silne natężenie szkodliwego promieniowania UV powoduje, że nasz wzrok...

Czas wiosenno-letni to zdecydowanie ta pora roku, kiedy większość z nas podchodzi do tematu zakupu nowych okularów przeciwsłonecznych. Silne natężenie szkodliwego promieniowania UV powoduje, że nasz wzrok zaczyna się intensywniej męczyć, doskwiera nam obniżony komfort widzenia, a kolory przybierają przekłamane barwy.

DURABO® Polska marka DURABO wchodzi na rynek mundurowy

Polska marka DURABO wchodzi na rynek mundurowy Polska marka DURABO wchodzi na rynek mundurowy

DURABO®, to polski brand firmy Kreator, będącej kontraktorem polskich i zagranicznych służb mundurowych. Analizując rynek odzieży taktyczno-outdoorowej, firma dostrzegła, że co prawda w ofercie znajduje...

DURABO®, to polski brand firmy Kreator, będącej kontraktorem polskich i zagranicznych służb mundurowych. Analizując rynek odzieży taktyczno-outdoorowej, firma dostrzegła, że co prawda w ofercie znajduje się wiele produktów przeznaczonych dla tej grupy odbiorców, jednak są one albo niskiej jakości spowodowanej dalekowschodnią produkcją i zastosowanymi materiałami, albo w bardzo wysokiej cenie, wynikającej z kosztów importu, np. z USA. W konsekwencji tego firma uznała, że brakuje na rynku oferty odzieży...

Megmar Logistics & Consulting Sp. z o.o. Systemy łączności INVISIO – sprzęt dla nowoczesnego żołnierza

Systemy łączności INVISIO – sprzęt dla nowoczesnego żołnierza Systemy łączności INVISIO – sprzęt dla nowoczesnego żołnierza

Na współczesnym polu walki zapewnienie skutecznej, niezawodnej i bezpiecznej łączności na poziomie zespołów bojowych, a także między pojedynczymi operatorami jednostek wojskowych i policyjnych, należy...

Na współczesnym polu walki zapewnienie skutecznej, niezawodnej i bezpiecznej łączności na poziomie zespołów bojowych, a także między pojedynczymi operatorami jednostek wojskowych i policyjnych, należy do kwestii o kluczowym znaczeniu. Nowoczesne systemy łączności umożliwiają komunikowanie się w czasie działań operacyjnych i taktycznych, a także zabezpieczają przed hałasem o dużym natężeniu dźwięku i związanymi z tym urazami słuchu.

Mateusz Kurmanow Izraelskie hełmy RBH 303AU

Izraelskie hełmy RBH 303AU Izraelskie hełmy RBH 303AU

Ostatnie lata na stosunkowo ciasnym polskim rynku indywidualnych osłon balistycznych, przyniosły nieznany wcześniej rozwój oferty hełmów dostępnych dla potencjalnych użytkowników z MSWiA i wojska. Do producentów...

Ostatnie lata na stosunkowo ciasnym polskim rynku indywidualnych osłon balistycznych, przyniosły nieznany wcześniej rozwój oferty hełmów dostępnych dla potencjalnych użytkowników z MSWiA i wojska. Do producentów rodzimych, wśród których czołową pozycję zajmuje Maskpol SA, dołączyły konstrukcje światowych potentatów tej branży – amerykańskich koncernów MSA, Gentex i SDS (należącego do BAE Systems). Ofertę dodatkowo uzupełniają konstrukcje nowatorskie, choć raczej nieosiągalne ze względu na koszt –...

Hubert Rogacewicz Kamizelka dla Formozy

Kamizelka dla Formozy Kamizelka dla Formozy

Morska Jednostka Działań Specjalnych „Formoza” należy do najbardziej tajemniczych spośród polskich jednostek specjalnych. Tym bardziej pragniemy uchylić nieco rąbka tajemnicy i przedstawić wyposażenie...

Morska Jednostka Działań Specjalnych „Formoza” należy do najbardziej tajemniczych spośród polskich jednostek specjalnych. Tym bardziej pragniemy uchylić nieco rąbka tajemnicy i przedstawić wyposażenie tej formacji.

Mateusz J. Multarzyński XVII MSPO - targi czasu kryzysu

XVII MSPO - targi czasu kryzysu XVII MSPO - targi czasu kryzysu

Tegoroczna XVII edycja Międzynarodowego Salonu Przemysłu Obronnego w Kielcach upłynęła w cieniu dwóch wydarzeń: światowego kryzysu ekonomicznego i pożaru głównej hali F kieleckiego centrum wystawienniczego,...

Tegoroczna XVII edycja Międzynarodowego Salonu Przemysłu Obronnego w Kielcach upłynęła w cieniu dwóch wydarzeń: światowego kryzysu ekonomicznego i pożaru głównej hali F kieleckiego centrum wystawienniczego, który wybuchł w przeddzień otwarcia salonu. Kryzys ekonomiczny, który wyraźnie dotknął przemysł zbrojeniowy, spowodował, że w tegorocznym MSPO wzięło udział ponad 100 firm mniej niż w edycji z 2008 roku. Z kolei pożar głównej hali wystawienniczej zmusił niektóre firmy do wycofania się z targów,...

Mateusz Kurmanow ALP TBV – czeski pomysł na kamizelkę zintegrowaną

ALP TBV – czeski pomysł na kamizelkę zintegrowaną ALP TBV – czeski pomysł na kamizelkę zintegrowaną

Od chwili, gdy z końcem lat 90. XX wieku ruszyła „modułowa rewolucja” w dziedzinie oporządzenia wojskowego i policyjnego, nieustannie trwa podnoszenie poprzeczki, jeśli chodzi o standardy wyposażenia....

Od chwili, gdy z końcem lat 90. XX wieku ruszyła „modułowa rewolucja” w dziedzinie oporządzenia wojskowego i policyjnego, nieustannie trwa podnoszenie poprzeczki, jeśli chodzi o standardy wyposażenia. Pierwotnie do pozyskania miana „nowoczesnego” wystarczało samo zastosowanie systemu modułowego montażu kieszeni na oporządzeniu, później rozpowszechniły się modułowe kamizelki zintegrowane, a od 2003/2004 r. wprowadzono na większą skalę systemy QR – co wpłynęło na bezpieczeństwo użytkowników i szybkość...

Andrzej Krugler Tyczka pneumatyczna VerTmax

Tyczka pneumatyczna VerTmax

Jednym z trudniejszych wyzwań, z jakimi muszą zmierzyć się operatorzy jednostek specjalnych, jest abordaż jednostki pływającej z wody. Wysoka, płaska burta, metalowe relingi, wzburzone morze, to tylko...

Jednym z trudniejszych wyzwań, z jakimi muszą zmierzyć się operatorzy jednostek specjalnych, jest abordaż jednostki pływającej z wody. Wysoka, płaska burta, metalowe relingi, wzburzone morze, to tylko kilka z przeciwności, jakie muszą oni pokonać próbując dostać się na pokład statku, okrętu lub promu. Wpływ na sukces takiej operacji ma zarówno wyszkolenie, jak i specjalistyczny sprzęt.

Mateusz Kurmanow VELOCIRAPTOR – pierwsza odsłona

VELOCIRAPTOR – pierwsza odsłona VELOCIRAPTOR – pierwsza odsłona

Gdy jesienią 2008 roku, jeszcze na łamach poprzednika SPECIAL OPS opisywałem okoliczności powstania kamizelki Raptor, wprowadzanej wówczas na wyposażenie WZS BOR, już pojawiały się pierwsze pomysły dotyczące...

Gdy jesienią 2008 roku, jeszcze na łamach poprzednika SPECIAL OPS opisywałem okoliczności powstania kamizelki Raptor, wprowadzanej wówczas na wyposażenie WZS BOR, już pojawiały się pierwsze pomysły dotyczące stworzenia kompletnego systemu wyposażenia i osłon balistycznych, którego poszczególne elementy pozwalałyby na spełnienie wymagań formacji specjalnych w Polsce. Dziś, po oficjalnej premierze Velociraptora na MSPO 2010, jako jego współtwórca postaram się możliwie obiektywnie przedstawić okoliczności...

Ireneusz Chloupek Zasięg rośnie! (część 1)

Zasięg rośnie! (część 1) Zasięg rośnie! (część 1)

W styczniu br. snajperzy US Army w Afganistanie otrzymali do rąk pierwsze egzemplarze dalece zmodernizowanych karabinów M24, dostosowanych do wzmocnionej amunicji, dzięki której ich zasięg ognia skutecznego...

W styczniu br. snajperzy US Army w Afganistanie otrzymali do rąk pierwsze egzemplarze dalece zmodernizowanych karabinów M24, dostosowanych do wzmocnionej amunicji, dzięki której ich zasięg ognia skutecznego wzrósł o około 50 procent. Jeszcze większe wymagania postawiły pod tym względem amerykańskie siły specjalne, poszukujące nowej broni wyborowej w ramach programu Precision Sniper Rifle.

Adam Dubiel Lekki pancerz do wielu misji

Lekki pancerz do wielu misji Lekki pancerz do wielu misji

Coraz częściej za konstruowanie żołnierskiego ekwipunku biorą się ci, którzy o jego funkcjonalności mogą powiedzieć najwięcej, czyli użytkownicy z wojska i innych formacji uzbrojonych. Zazwyczaj tę drogę...

Coraz częściej za konstruowanie żołnierskiego ekwipunku biorą się ci, którzy o jego funkcjonalności mogą powiedzieć najwięcej, czyli użytkownicy z wojska i innych formacji uzbrojonych. Zazwyczaj tę drogę realizowania poza służbą swojego potencjału płynącego z wiedzy i doświadczenia bojowego wybierają żołnierze z jednostek elitarnych, gdzie świadomość znaczenia wyposażenia jest najwyższa. Bywa, że projektują wzory dla swoich kolegów po fachu, a ci niekiedy formułują specyficzne wymagania. W ten sposób...

Andrzej Krugler Mały gigant

Mały gigant Mały gigant

Możliwość wykorzystania okien jako dodatkowych punktów wejścia do szturmowanego pomieszczenia może stać się czynnikiem wpływającym na uzyskanie zaskoczenia i przewagi taktycznej, potrzebnych do skutecznego...

Możliwość wykorzystania okien jako dodatkowych punktów wejścia do szturmowanego pomieszczenia może stać się czynnikiem wpływającym na uzyskanie zaskoczenia i przewagi taktycznej, potrzebnych do skutecznego rozstrzygnięcia szturmu. Aby dostać się do otworów okiennych na wyższych kondygnacjach, niezbędne jest wykorzystanie technik linowych lub hydraulicznych ramp montowanych na pojazdach („SPECIAL OPS” 7/8 (5) 2010), jednak do tych na parterze lub pierwszym piętrze można z powodzeniem użyć tradycyjnych...

Andrzej Krugler IWA 2011

IWA 2011 IWA 2011

Już po raz trzydziesty ósmy Norymberga stała się miejscem organizacji największej na naszym kontynencie imprezy targowej, poświęconej broni strzeleckiej i wszystkiemu, co z nią związane. IWA&Outdoor Classics,...

Już po raz trzydziesty ósmy Norymberga stała się miejscem organizacji największej na naszym kontynencie imprezy targowej, poświęconej broni strzeleckiej i wszystkiemu, co z nią związane. IWA&Outdoor Classics, która odbyła się w dniach 11-14 marca, przyciągnęła ponad 35 200 zwiedzających, którzy mogli zapoznać się z ofertą aż 1166 wystawców. Impreza skierowana głównie do strzelców sportowych i myśliwych, posiada jednak część specjalistyczną o nazwie Law Enforcement at IWA, skupiającą firmy oferujące...

Andrzej Krugler Aktywna ochrona

Aktywna ochrona Aktywna ochrona

Słuch jest jednym z podstawowych zmysłów człowieka, które ułatwiają mu orientację w przestrzeni, i jednym z zasadniczych, jeśli chodzi o porozumiewanie się. Dlatego niezmiernie ważna jest jego ochrona,...

Słuch jest jednym z podstawowych zmysłów człowieka, które ułatwiają mu orientację w przestrzeni, i jednym z zasadniczych, jeśli chodzi o porozumiewanie się. Dlatego niezmiernie ważna jest jego ochrona, o którą szczególnie trzeba zadbać m.in. podczas działań wojskowych czy policyjnych grup specjalnych, w czasie których huk wystrzałów, użycie granatów oszałamiających czy materiałów wybuchowych może prowadzić do trwałego uszkodzenia słuchu. Jak to jednak zrobić przy konieczności zapewnienia jednocześnie...

Mateusz Kurmanow Strzały w ciemnościach - termowizja

Strzały w ciemnościach - termowizja Strzały w ciemnościach - termowizja

Wraz z rozwojem i rosnącymi możliwościami kolejnych generacji urządzeń noktowizyjnych, ewolucji ulega także taktyka działania z ich użyciem – zmieniają się możliwości prowadzenia ognia z broni ręcznej,...

Wraz z rozwojem i rosnącymi możliwościami kolejnych generacji urządzeń noktowizyjnych, ewolucji ulega także taktyka działania z ich użyciem – zmieniają się możliwości prowadzenia ognia z broni ręcznej, identyfikacji swój-obcy (IFF), oznaczania celów, aż po zaawansowane systemy transmisji danych taktycznych, obrazu czy odwzorowania sytuacji. Skok technologiczny i rozpowszechnienie indywidualnej noktowizji wśród komponentów bojowych sił regularnych sprawiły, że wszelkiego rodzaju noktowizory nie stanowią...

Adam Dubiel Tasmański Tygrys pierwszej pomocy

Tasmański Tygrys pierwszej pomocy Tasmański Tygrys pierwszej pomocy

Ratownik taktyczny niesie pierwszą pomoc medyczną w czasie działań bojowych. Niesie ją w potencjale swoich umiejętności i w arsenale posiadanych przy sobie środków i narzędzi służących ratowaniu zdrowia...

Ratownik taktyczny niesie pierwszą pomoc medyczną w czasie działań bojowych. Niesie ją w potencjale swoich umiejętności i w arsenale posiadanych przy sobie środków i narzędzi służących ratowaniu zdrowia i życia. Ze względu na działanie w środowisku taktycznym, często w zagrożeniu, niejednokrotnie zdany jest jedynie na siebie i swój ekwipunek, przenoszony najczęściej w apteczce plecakowej. Dlatego tak niezmiernie ważna jest jej konstrukcja i cechy użytkowe. Nie może to być prosty pojemnik na środki...

Najnowsze produkty i technologie

Megmar Logistics & Consulting Sp. z o.o. Systemy łączności INVISIO – sprzęt dla nowoczesnego żołnierza

Systemy łączności INVISIO – sprzęt dla nowoczesnego żołnierza Systemy łączności INVISIO – sprzęt dla nowoczesnego żołnierza

Na współczesnym polu walki zapewnienie skutecznej, niezawodnej i bezpiecznej łączności na poziomie zespołów bojowych, a także między pojedynczymi operatorami jednostek wojskowych i policyjnych, należy...

Na współczesnym polu walki zapewnienie skutecznej, niezawodnej i bezpiecznej łączności na poziomie zespołów bojowych, a także między pojedynczymi operatorami jednostek wojskowych i policyjnych, należy do kwestii o kluczowym znaczeniu. Nowoczesne systemy łączności umożliwiają komunikowanie się w czasie działań operacyjnych i taktycznych, a także zabezpieczają przed hałasem o dużym natężeniu dźwięku i związanymi z tym urazami słuchu.

DURABO® Polska marka DURABO wchodzi na rynek mundurowy

Polska marka DURABO wchodzi na rynek mundurowy Polska marka DURABO wchodzi na rynek mundurowy

DURABO®, to polski brand firmy Kreator, będącej kontraktorem polskich i zagranicznych służb mundurowych. Analizując rynek odzieży taktyczno-outdoorowej, firma dostrzegła, że co prawda w ofercie znajduje...

DURABO®, to polski brand firmy Kreator, będącej kontraktorem polskich i zagranicznych służb mundurowych. Analizując rynek odzieży taktyczno-outdoorowej, firma dostrzegła, że co prawda w ofercie znajduje się wiele produktów przeznaczonych dla tej grupy odbiorców, jednak są one albo niskiej jakości spowodowanej dalekowschodnią produkcją i zastosowanymi materiałami, albo w bardzo wysokiej cenie, wynikającej z kosztów importu, np. z USA. W konsekwencji tego firma uznała, że brakuje na rynku oferty odzieży...

OPC Sp. z.o.o. Vademecum okularów przeciwsłonecznych

Vademecum okularów przeciwsłonecznych Vademecum okularów przeciwsłonecznych

Czas wiosenno-letni to zdecydowanie ta pora roku, kiedy większość z nas podchodzi do tematu zakupu nowych okularów przeciwsłonecznych. Silne natężenie szkodliwego promieniowania UV powoduje, że nasz wzrok...

Czas wiosenno-letni to zdecydowanie ta pora roku, kiedy większość z nas podchodzi do tematu zakupu nowych okularów przeciwsłonecznych. Silne natężenie szkodliwego promieniowania UV powoduje, że nasz wzrok zaczyna się intensywniej męczyć, doskwiera nam obniżony komfort widzenia, a kolory przybierają przekłamane barwy.

poza-domem.pl Jakie są rodzaje łuków strzeleckich?

Jakie są rodzaje łuków strzeleckich? Jakie są rodzaje łuków strzeleckich?

Łucznictwo to szlachetny sport, jego historia sięga początków cywilizowanego świata a może nawet dalej. Długo był podstawowym narzędziem wykorzystywanym podczas polowań. Łuki wyszły z łask dopiero wraz...

Łucznictwo to szlachetny sport, jego historia sięga początków cywilizowanego świata a może nawet dalej. Długo był podstawowym narzędziem wykorzystywanym podczas polowań. Łuki wyszły z łask dopiero wraz z momentem pojawienia się broni palnej. Jednak nie zniknęły całkowicie. Zmienił się charakter ich użycia. W dzisiejszych czasach wykorzystywane są w sportach strzeleckich, na olimpiadach, a także hobbystycznie. Jeśli interesuje Cię łucznictwo, to sprawdź jaki łuk na początek będzie najlepszym wyborem.

Ewelina Grzesik TUNDRA - nowa czołówka od Mactronic

TUNDRA - nowa czołówka od Mactronic TUNDRA - nowa czołówka od Mactronic

„Czołówka” jest niezbędnym narzędziem pracy żołnierzy i medyków, ale nie tylko. Niektórzy sportowcy, turyści, miłośnicy kijów trekkingowych czy bywalcy biwaków nie wyobrażają sobie życia bez dobrej czołówki....

„Czołówka” jest niezbędnym narzędziem pracy żołnierzy i medyków, ale nie tylko. Niektórzy sportowcy, turyści, miłośnicy kijów trekkingowych czy bywalcy biwaków nie wyobrażają sobie życia bez dobrej czołówki. Dlatego przetestowaliśmy i sprawdziliśmy, czy warto zainwestować w latarkę TUNDRA THL0111 firmy MACTRONIC.

RAW Sp. z o.o. RAW Mobile BMS

RAW Mobile BMS RAW Mobile BMS

Smartfony stały się powszechnym elementem naszej rzeczywistości. Dzięki urządzeniom mobilnym komunikacja dzisiaj oznacza dużo więcej niż zwykłą rozmowę – chętnie używamy darmowych komunikatorów do przesyłania...

Smartfony stały się powszechnym elementem naszej rzeczywistości. Dzięki urządzeniom mobilnym komunikacja dzisiaj oznacza dużo więcej niż zwykłą rozmowę – chętnie używamy darmowych komunikatorów do przesyłania wiadomości tekstowych, nagrań głosowych, zdjęć, wideo, a nawet dokumentów i lokalizacji. Pandemia COVID-19 tylko przyspieszyła cyfrową ewolucję społeczeństw, pojawiło się wiele przydatnych narzędzi, które umożliwiają użytkownikom realizację pożądanych funkcjonalności i jednocześnie prezentują...

Combat.pl Przeżyj to z combat - zgarnij zniżkę na swoje zakupy

Przeżyj to z combat - zgarnij zniżkę na swoje zakupy Przeżyj to z combat - zgarnij zniżkę na swoje zakupy

Jeśli trafiłeś na tę stronę świadomie, to najpewniej interesują Cię zagadnienia militarne, być może survival, ewentualnie bushcraft lub EDC. Te zainteresowania łączy dość specyficzna grupa przedmiotów,...

Jeśli trafiłeś na tę stronę świadomie, to najpewniej interesują Cię zagadnienia militarne, być może survival, ewentualnie bushcraft lub EDC. Te zainteresowania łączy dość specyficzna grupa przedmiotów, które zapewne chcesz posiadać – tak jak my. Zdobyć je można w licznych sklepach „wojskowych” zorientowanych na takich właśnie zapaleńców. Być może nie wiesz jeszcze, że do grona tych sklepów dołączył stosunkowo niedawno kolejny gracz – combat.pl.

SPY SHOP Paweł Wujcikowski Termowizja strzelecka na każdą kieszeń – AGM Rattler

Termowizja strzelecka na każdą kieszeń – AGM Rattler Termowizja strzelecka na każdą kieszeń – AGM Rattler

Co jest najważniejsze w strzelectwie? Oczywiście dobra widoczność niezależnie od warunków terenowych i atmosferycznych. Kiedy zapadnie zmierzch i chmury zakryją niebo, profesjonalny termowizor pozwoli...

Co jest najważniejsze w strzelectwie? Oczywiście dobra widoczność niezależnie od warunków terenowych i atmosferycznych. Kiedy zapadnie zmierzch i chmury zakryją niebo, profesjonalny termowizor pozwoli łatwo zlokalizować cel nawet przy zupełnym braku światła zewnętrznego. W tym artykule skupimy się na urządzeniach z rodziny AGM Rattler, które oferują doskonały stosunek ceny do oferowanych możliwości.

SPY SHOP Paweł Wujcikowski Bramka z czujnikiem podczerwieni SE-1008 - efektywna kontrola zdrowia

Bramka z czujnikiem podczerwieni SE-1008 - efektywna kontrola zdrowia Bramka z czujnikiem podczerwieni SE-1008 - efektywna kontrola zdrowia

W czasie pandemii koronawirusa Sars-CoV-2 jednym z głównych priorytetów jest ograniczenie liczby nowych zarażeń w przestrzeni publicznej. To niełatwe zadanie, zwłaszcza jeśli weźmiemy pod uwagę wysoki...

W czasie pandemii koronawirusa Sars-CoV-2 jednym z głównych priorytetów jest ograniczenie liczby nowych zarażeń w przestrzeni publicznej. To niełatwe zadanie, zwłaszcza jeśli weźmiemy pod uwagę wysoki stopień zaraźliwości patogenu. W tym trudnym dla wszystkich czasie z pomocą przychodzą bramki z czujnikiem podczerwieni takie jak certyfikowany model SE-1008 dostępny w sklepie Spy Shop. Z ich pomocą kontrola zdrowia staje się nie tylko skuteczna, ale i szybka.

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Special-Ops