Strzały w ciemnościach - termowizja

Mateusz Kurmanow  /  SPECIAL OPS 3/2011  /  08-06-2011
Mateusz Kurmanow

Wraz z rozwojem i rosnącymi możliwościami kolejnych generacji urządzeń noktowizyjnych, ewolucji ulega także taktyka działania z ich użyciem – zmieniają się możliwości prowadzenia ognia z broni ręcznej, identyfikacji swój-obcy (IFF), oznaczania celów, aż po zaawansowane systemy transmisji danych taktycznych, obrazu czy odwzorowania sytuacji. Skok technologiczny i rozpowszechnienie indywidualnej noktowizji wśród komponentów bojowych sił regularnych sprawiły, że wszelkiego rodzaju noktowizory nie stanowią już domeny sił specjalnych – znikła też otoczka tajemniczości towarzysząca noktowizorom.

Zapewne duża część czytelników „Magazynu Ludzi Akcji – SPECIAL OPS” miała do czynienia z rodzimymi konstrukcjami, takimi jak PNL-2 czy MU-3, czy też różnymi wersjami AN/PVS używanymi przez siły amerykańskie. Wiadomo już mniej więcej, czego możemy się po noktowizorach spodziewać, co właściwie przez nie widać i na jak długo wystarczą nam baterie...

Mając to w pamięci, uznaliśmy, że warto byłoby przybliżyć dużo mniej znaną technologię, która prawdopodobnie w coraz większym stopniu będzie uzupełniać urządzenia noktowizyjne – a więc termowizję. Skorzystaliśmy z zaproszenia warszawskiej firmy UMO, reprezentującej znaną amerykańską firmę Insight Technology, i postaramy się zaprezentować kilka wybranych urządzeń termowizyjnych, koncentrując się na systemach indywidualnych. Wśród prezentowanych rozwiązań znajdują się celowniki, przystawki celownicze, urządzenia pozwalające na poruszanie się i prowadzenie obserwacji w warunkach całkowitego braku światła oraz markery służące do identyfikacji swój–obcy w paśmie termowizyjnym.

Szczypta teorii

Zakładamy, że czytelnicy bardziej będą zainteresowani aspektami użytkowymi i możliwymi zastosowaniami prezentowanych urządzeń, niż suchymi danymi technicznymi – zrezygnujemy więc z wykładania teorii, na rzecz krótkiego wprowadzenia: omawiane termowizory to urządzenia optoelektroniczne, których sercem jest niechłodzony detektor, tzw. temperaturowego promieniowania podczerwonego, emitowanego w różnym stopniu przez wszystkie ciała – matryca mikrobolometryczna. Początki tej technologii sięgają lat 70. XX wieku i prac koncernu Honeywell na zlecenie rządu USA – duże, chłodzone płynnym azotem bolometry mogły mieć zastosowanie w działaniach badawczolaboratoryjnych, ale nie nadawały się do zastosowań bojowych. Technologia została odtajniona w latach 90. i wciąż jest rozwijana przez szereg firm, pracujących głównie nad poprawą jakości obrazu przekazywanego przez urządzenia termowizyjne.

W odróżnieniu od noktowizorów wzmacniających jedynie światło widzialne w trybie pasywnym lub wymagających dodatkowego podświetlenia IR w trybie aktywnym, termowizory są urządzeniami pasywnymi i pozostają niezależne od oświetlenia zewnętrznego – będą więc działać w warunkach całkowitego braku światła (jak np. jaskinie), gdzie noktowizor wymagałby już dodatkowego, aktywnego podświetlenia, by uzyskać jakikolwiek obraz. To samo dotyczy także ograniczeń widoczności, takich jak mgła, burza piaskowa czy dym. O ile dana osłona nie ekranuje ciepła (jak czynią to na przykład szyby) urządzenie termowizyjne przekaże nam obraz oparty na różnicy temperatur tła, „wyciągając” zeń obiekty szczególnie ciepłe – takie jak ludzkie ciało czy rozgrzane części maszyn.

Budowa

Mając pewne doświadczenia w użyciu urządzeń noktowizyjnych w poruszaniu się i wykorzystaniu z bronią strzelecką, mogliśmy zestawić je z możliwościami termowizorów w warunkach otwartej strzelnicy po zachodzie słońca, w całkowitych ciemnościach. Korzystaliśmy z trzech rodzajów urządzeń marki Insight – przystawek termowizyjnych T2 (przeznaczonych do mocowania na broni i stosowania z celownikami bojowymi typu ACOG lub samodzielnie), T3 (dedykowanych do użycia z lunetami karabinów wyborowych) oraz najciekawszego ze względu na swoją uniwersalność monookularu termowizyjnego WTM (Weapon Thermal Monoocular).

Pierwszą rzeczą, jaką należy opanować, są oczywiście podstawy obsługi tych urządzeń – we wszystkich przypadkach jest to stosunkowo proste, gdyż dostępne funkcje są wyświetlane w formie rozwijanego menu nałożonego na obraz celownika i obsługiwane ergonomicznymi przyciskami znajdującymi się na zewnątrz obudowy. Jeśli nie włączymy menu, to zewnętrzne przyciski pozwalają na regulację kontrastu i jasności widzianego obrazu. Wybór opcji, jaki mamy do dyspozycji we wszystkich omawianych modelach celowników, to kalibracja urządzenia (istotna, jeśli przechodzimy pomiędzy środowiskami o dużych różnicach temperatur – np. z ogrzewanego pojazdu na mróz), ustawienie powiększenia cyfrowego (zoom) pomiędzy ×1 a ×2, przełączenie pomiędzy wyświetlaniem obiektów ciepłych na biało lub na czarno (ma znaczenie przy wykrywaniu i celowaniu, w zależności od temperatury tła). Kolejne dostępne funkcje pozwalają na zapis „zdjęcia” – obrazu widzianego przez celownik oraz przeglądanie zapisanych zdjęć (WTM jest ich w stanie zapisać ok. 160 w pamięci wewnętrznej celownika, przy rozdzielczości 320×240 pikseli; możemy też zapisać nagranie wideo, ale już na nośniku zewnętrznym), a także przełączanie się pomiędzy trybami wyświetlania obrazu – co ma znaczenie, jeśli obraz z termowizora jest na bieżąco przekazywany np. na monitor zewnętrznego urządzenia. Możemy też wyłączać, włączać lub ustawiać krzyż celowniczy. Funkcją specyfi czną dla celownika WTM jest opcja przełączania HAND/HELMET – polegająca na odwróceniu obrazu, w zależności od tego, czy termowizor używany jest doręcznie lub mocowany na szynie broni, czy też odwrócony i mocowany na montażu nahełmowym (pasuje na standarowy montaż noktowizorów PVS-7/14).

Warto wspomnieć, że wszystkie omawiane celowniki mają wbudowany znacznik laserowy IR – uruchamiany osobnym zewnętrznym przyciskiem. Nie zobaczymy oczywiście tego promienia w celowniku (a jedynie graficzny punkt na wyświetlaczu) – zakresy odbieranych fal IR termowizji i noktowizji nie pokrywają się, ale możemy w ten sposób wskazać cel wykryty za pomocą termowizji użytkownikom klasycznych noktowizorów. Zamknięte we wstrząso- i wodoodpornych polimerowych obudowach termowizory Insight posiadają integralne montaże QD typu LaRue (modele T2 i T3), pozwalające na ich błyskawiczny montaż/demontaż na szynach Picatinny. WTM standardowo ma wąską szynę montażu nahełmowego, ale na broni możemy go zamocować za pośrednictwem prostej przejściówki. Zasilanie wszystkich omawianych celowników zapewniają baterie litowe typu 123. Waga termowizorów z bateriami to ok. 360 g w przypadku WTM i odpowiednio ok. 540 g i 1020 g dla modeli T2 i T3.

Galeria artykułu  Ilość zdjęć:  13
Artykuł pochodzi z: magazynu SPECIAL OPS nr 3/2011

Komentarze

0

Wybrane dla Ciebie


Monokulary termowizyjne - który model wybrać?
okulary balistyczne

 


Chcesz się doszkolić w lataniu? Skorzystaj z symulatora » Taktyczne pole walki - sprawdź system »
systemy rozpoznawcze Vr

 


Gdzie zdobędziesz wsparcie w strzeleckiej pasji »
Buty do zadań specjalnych

Jak poprawić celność broni » Czym powinny wyróżniać się latarki taktyczne »
broń konserwacja latarka taktyczna

 


Do czego tak naprawdę służy latarka taktyczna »
latarka taktyczna

 


Gdy ciemność nie jest Twoim sprzymierzeńcem » Wypróbuj smar do ruchomej części broni »
zasilanie smar do pielęgnacji broni

 


Złóż własną broń »
bron składana

 


Bluza taktyczna sprawdzona w boju - czym może Cię zaskoczyć » Czego nie wiesz o analogowych goglach noktowizyjnych »
bluza taktyczna gogle balistyczne

 


Wybierz produkty sprawdzone w ekstramalnych warunakch »

 


Jaki sprzęt wybierają strzelcy wyborowi » Nie strać celu w ciemności »
urzadzenia optyczne oświetlenie taktyczne

 


Uzyskaj licencję Instruktora Sportu Strzeleckiego  »
kurs strzelecki

 


Wyposaż się w sprzęt do pracy w trudnych warunkach » Wypatrz swojego wroga z odległości »
hydrauliczny wyważacz

Latarki na karabin -  niewielkie gabarety duża moc - przekonaj się »
latrki na karabin

 


Jak ułatwić szybkie przemieszczanie w mroku » Spodnie taktyczne na każdą misję »
latarka czołowa spodnie taktyczne

 

Poznaj arkana radiokomunikacji wojskowej w XXI wieku »

 


Sprzęt do wspinaczki, który zapewni maksimum swobody i bezpieczeństwa » Dobierz wyposażenie na miarę sytuacji »
latarki czołowe

 


05/07/2020

Księgarnia Militarna Poleca KRAVMAGA


Vademecum survivalowe Przygotowani przetrwają Sztuczki survivalowe
vademecum-survivalowe przygotowani-przetrwaja balistyka-dla-snajperow
To kompendium praktycznej wiedzy o tym jak przetrwać i wyjść cało z prawie każdej opresji, bez względu czy zdarzy się ona w lesie, górach, czy podejrzanej uliczce miasta (...)
zobacz więcej »
Bądź przygotowany. Chroń swoją rodzinę i przetrwaj! Nieujarzmiona natura, atak terrorystyczny albo zwykłe zdarzenie losowe mogą sprawić, że nasz świat skomplikowanych zależności zacznie się rozpadać (...)
zobacz więcej »
To nie tylko książka, ale stworzone z pasją narzędzie przetrwania. ToolBook zawiera: lusterko sygnałowe, soczewkę Frasnela, linijkę, zegar słoneczny, znaczniki trasy, podpałkę oraz praktyczną wiedzę, jak przetrwać (...)
zobacz więcej »

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Special-ops.pl... dowiedz się więcej »

Aktualny numer

4/2020
SPECIAL OPS 4/2020
W miesięczniku m.in.:
  • - 30 lat ZW
  • - GOI SOK
Paweł Piotrowski
Wiosłowanie jednorącz sztangielką z podparciem na ławce skośnej to odmiana klasycznego...
Paweł Piotrowski
Wyciskanie sztangi w wąskim uchwycie na ławce poziomej to klasyczne, skuteczne...
Michał Piekarski
W ostatnią niedzielę czerwca w Gdyni odbyły się uroczystości z okazji Święta Marynarki...
Michał Piekarski
Wzrost napięcia pomiędzy Zachodem i Rosją, który można już bezpiecznie nazywać nową...
Dariusz Materniak
5 marca 2018 roku jednostka specjalna ukraińskiej Policji "KORD" zatrzymała dwie osoby...
WYŻSZA SZKOŁA ADMINISTRACJI I BIZNESU IM. EUGENIUSZA KWIATKOWSKIEGO W GDYNI
WYŻSZA SZKOŁA ADMINISTRACJI I BIZNESU IM. EUGENIUSZA KWIATKOWSKIEGO W GDYNI
Wyższa Szkoła Administracji i Biznesu im. E. Kwiatkowskiego w Gdyni od dekady kształci wybitnych specjalistów z Bezpieczeństwa Wewnętrznego,...

Powstanie Warszawskie 2.0, czyli „kotwica” z hashtagiem

Czy było warto? – to pytanie w ostatnich latach rozliczania naszej historii pada bardzo często w kontekście Powstania Warszawskiego. Jednocześnie...wiecej »
Rzetelna Firma
Copyright @ 2010-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl