Uroczystości w 72. rocznicę śmierci gen. Augusta Emila Fieldorfa „Nila”
Foto. IPN Kraków
W dniu 24 lutego 2025 r. w Jednostce Wojskowej NIL w Krakowie odbył się uroczysty apel w 72. rocznicę śmierci jej patrona – gen. Augusta Emila Fieldorfa „Nila”. Hołd dowódcy Kedywu Komendy Głównej Armii Krajowej złożono także pod tablicami pamięci na ul. Lubicz i w szkole, do której uczęszczał.
Zobacz także
Redakcja news SOK i 25 Brygada Kawalerii Powietrznej zacieśniają współpracę
Straż Ochrony Kolei oraz 25 Brygada Kawalerii Powietrznej im. Księcia Józefa Poniatowskiego podpisały porozumienie o współpracy. Dokument zakłada rozwój wspólnych działań szkoleniowych i organizacyjnych,...
Straż Ochrony Kolei oraz 25 Brygada Kawalerii Powietrznej im. Księcia Józefa Poniatowskiego podpisały porozumienie o współpracy. Dokument zakłada rozwój wspólnych działań szkoleniowych i organizacyjnych, które mają przyczynić się do wzmocnienia bezpieczeństwa na obszarach kolejowych oraz podniesienia poziomu przygotowania funkcjonariuszy i żołnierzy.
Redakcja news 4. rocznica śmierci płk. Aleksandra Tarnawskiego „Upłaza”
Dziś przypada 4. rocznica śmierci płk. Aleksandra Tarnawskiego „Upłaza” – ostatniego z Cichociemnych, żołnierza Armii Krajowej i symbolu ciągłości tradycji polskich sił specjalnych.
Dziś przypada 4. rocznica śmierci płk. Aleksandra Tarnawskiego „Upłaza” – ostatniego z Cichociemnych, żołnierza Armii Krajowej i symbolu ciągłości tradycji polskich sił specjalnych.
Redakcja news 23. rocznica śmierci sierż. Pawła Legenckiego i sierż. Piotra Mikułowskiego
Dziś obchodzimy 23. rocznicę śmierci sierż. Pawła Legenckiego i sierż. Piotra Mikułowskiego – pierwszych polskich żołnierzy Wojsk Specjalnych, którzy polegli na misji poza granicami kraju po zakończeniu...
Dziś obchodzimy 23. rocznicę śmierci sierż. Pawła Legenckiego i sierż. Piotra Mikułowskiego – pierwszych polskich żołnierzy Wojsk Specjalnych, którzy polegli na misji poza granicami kraju po zakończeniu II wojny światowej. Obaj służyli w 1 Pułku Specjalnym Komandosów w Lublińcu. Żołnierze zginęli 4 marca 2003 roku w Macedonii w wyniku wybuchu miny-pułapki. Do tragedii doszło podczas realizacji zadań w ramach misji NATO Allied Harmony, będącej kontynuacją operacji stabilizacyjnych na Bałkanach.
Żołnierze JW NIL uczcili patrona jednostki
W siedzibie JW NIL, po podniesieniu flagi państwowej i odegraniu hymnu, odczytano rozkaz okolicznościowy, a pod pomnikiem, generała złożono kwiaty. Gospodarzem uroczystości był dowódca jednostki płk Piotr Gomuła, a krakowski IPN reprezentowała zastępca dyrektora Cecylia Radoń.
W południe kilkadziesiąt osób zebrało się pod tablicą pamięci umieszczoną na budynku przy ul. Lubicz 32 w Krakowie, gdzie posterunek honorowy wystawiła JW NIL. Tutaj w 1895 r. urodził się August Emil Fieldorf.
Po złożeniu kwiatów i zapaleniu zniczy zgromadzeni przeszli na pobliską ul. Topolową 22 do szkoły podstawowej nr 3. Przyszły generał był uczniem tej placówki w latach 1901-1905. W budynku znajduje się tablica pamiątkowa, ufundowaną przez krakowski oddział IPN. W obu uroczystościach wziął udział dr hab. Filip Musiał, dyrektor krakowskiego oddziału IPN.
August Emil Fieldorf „Nil”
August Emil Fieldorf pochodził z Krakowa, przed wojną związany był z Wilnem, został zamordowany przez komunistów w Warszawie. Bohater, który honor cenił ponad życie. Urodził się w 1895 r. Mając 17 lat wstąpił do Związku Strzeleckiego.
W 1914 r. zgłosił się na ochotnika do Legionów Polskich i wyruszył na front rosyjski. Podczas I wojny światowej i wojny polsko-bolszewickiej przeszedł długi szlak bojowy. Po wojnie, w odrodzonej RP, pozostał w wojsku.
Walczył w kampanii wrześniowej 1939 r. Po klęsce zdołał dotrzeć do Francji, a po jej upadku do Anglii. We wrześniu 1940 r., jako emisariusz rządu emigracyjnego, przedostał się do okupowanej przez Niemców Warszawy i rozpoczął działalność konspiracyjną w Związku Walki Zbrojnej, a potem w Armii Krajowej. Od 1942 r. organizował Kierownictwo Dywersji Komendy Głównej AK i nadzorował walkę bieżącą. W ostatnich miesiącach działalności AK pełnił również funkcję zastępcy jej dowódcy, gen. Leopolda Okulickiego.
Po aresztowaniu przez NKWD, nierozpoznany, w latach 1945-1947 był więziony w sowieckich łagrach na Uralu. Ponownie aresztowany po powrocie do Polski, został poddany brutalnemu śledztwu, ale do końca zachował nieugiętą postawę.
Gen. August Emil Fieldorf „Nil” był najwyższym rangą żołnierzem AK, który padł ofiarą zbrodni sądowej okresu stalinowskiego. Komuniści powiesili go 24 lutego 1953 r. w więzieniu mokotowskim. Ciało pogrzebano w nieznanym miejscu, być może na Łączce pod murami cmentarza wojskowego na Powązkach.
W 1958 r. Generalna Prokuratura umorzyła postępowanie karne wobec generała z powodu braku dowodów winy, ale dopiero w 1989 r., po 36 latach od jego śmierci, postanowieniem prokuratora generalnego PRL gen. „Nil” został w pełni zrehabilitowany. Jego symboliczny grób znajduje się na kwaterze „Ł” na Powązkach w Warszawie.
Jednostka Wojskowa NIL
Jednostka Wojskowa NIL została sformowana 2 grudnia 2008 roku jako Jednostka Wsparcia Dowodzenia i Zabezpieczenia Wojsk Specjalnych (JWDiZWS). W październiku 2011 roku zmieniła nazwę na Jednostka Wojskowa NIL.
Strukturę JW NIL tworzą: Sztab, Pion szkolenia, Zespół Wsparcia Informacyjnego (ZWI), Zespół Dowodzenia, Zespół Zabezpieczenia Logistycznego, Zespół Medyczny oraz Zespół Wsparcia Bojowego.
ZWI składa się z sekcji rozpoznania HUMINT, IMINT, SIGINT, CI (counter intelligence) i analityków. Do zadań jednostki należy wsparcie informacyjne, dowodzenia i zabezpieczenia logistycznego operacji specjalnych prowadzonych przez Wojska Specjalne w kraju oraz poza jego granicami, w układzie narodowym i sojuszniczym.
Przeczytaj także: „Oczy” i „uszy” WS >>
Obecnie w jednostce służy kilkuset żołnierzy i większość kadry stanowią żołnierze służący wcześniej w innych formacjach Wojsk Specjalnych, pułkach rozpoznawczych, 6. BPD oraz 25. BKPow.
W JW NIL służą również kobiety zatrudnione w niemal każdej komórce i w każdym zespole, w różnych stopniach wojskowych i korpusach osobowych. Patronem jednostki jest gen. bryg. August Emil Fieldorf „Nil”, twórca i pierwszy dowódca Kierownictwa Dywersji Komendy Głównej Armii Krajowej (tzw. „Kedywu”).
Źródło: IPN Kraków
