Objawy bywają podobne, ale szalenie istotne jest, żeby w przypadku przetrenowania okresowo na około 7-10 dni odpocząć od treningu, aby organizm mógł się w pełni zregenerować.
Najczęściej kontuzje oraz urazy powstają pod wpływem zmęczenia spowodowanego zbyt dużym obciążeniem treningowym, w wyniku źle przeprowadzonej rozgrzewki, zbyt dużej objętości (całkowita liczba serii) oraz intensywności treningu (wielkość ciężaru) w stosunku do możliwości organizmu [5]. Nakładanie się nie usuniętych objawów zmęczenia powoduje przetrenowanie. Pamiętać należy więc o zasadzie stopniowania obciążeń i regularnego odpoczynku.
Typowo w przypadku przetrenowania wystąpić mogą następujące objawy [1,4]: brak ochoty na trening, osłabienie, wydolność i wydajność zmniejszona, przedłużona regeneracja, bezsenność, brak apetytu, rozdrażnienie, złe samopoczucie, zmniejszenie popędu seksualnego, chudnięcie, podwyższone tętno, przyśpieszony oddech, wzmożone pocenie, bóle mięśni i stawów. W badaniach krwi zaobserwować można spadek poziomu hemoglobiny, erytrocytów i hematokrytu oraz niski poziom testosteronu oraz mleczanów.
Jak rozpoznać w praktyce czy objawy są związane z przetrenowaniem. Oryginalną metodę rozpoznania przetrenowania (lub faktu, że organizm nie jest jeszcze zregenerowany) jest poranny pomiar tętna [2]. Jeśli tętno jest większe niż normalne o tej porze o 3-5 uderzeń na minutę radzi się zmniejszyć lekko objętość (liczba serii całkowita) treningu tego dnia.
Jeśli natomiast tętno jest wyższe o 5-10 uderzeń na minutę to należy zredukować zarówno objętość jak również intensywność (dodatkowe obciążenie ciała w trakcie podciągania). Przy większym wzroście tętna zdecydowanie najlepiej odpocząć od treningu zupełnie. Im silniejsze przetrenowanie tym okres odpoczynku powinien być dłuższy.
Warto korzystać w okresie przerwy treningowej z sauny, masaży oraz spać nieco dłużej niż zwykle [4]. Dieta powinna być pełnowartościowa, oparta na produktach naturalnych, z dużą ilością węglowodanów, protein i tłuszczy, witamin z grupy B oraz witaminy C. Należy unikać suplementów diety oraz leków. Zmiana klimatu - wyjazd w góry lub nad morze jest bardzo wskazany.
Okresowe przerwy treningowe są ponadto elementem periodyzacji treningu powszechnie stosowanym w sporcie. Kolejne, następujące po sobie fazy treningu o różnym, typowo rosnącym stopniu trudności tworzą makrocykl treningowy. Po realizacji makrocyklu treningowego również niezbędny jest okres regeneracji (zasady budowy makrocykli będą przedmiotem osobnego artykułu).
Jak wynika z badań naukowych najlepszą formą regeneracji jest zupełnie inna aktywność fizyczna o umiarkowanym natężeniu np. rekreacyjne pływanie lub bieganie. Organizm regeneruje się znacznie szybciej i pełniej niż w przypadku braku aktywności fizycznej.
Jest to dawno już odkryta (W.Sieczenow) zasada naturalnego przyśpieszenia procesów odnowy poprzez czynny wypoczynek [3]. Zasada ta została potwierdzona w badaniach przez wielu fizjologów. Co istotniejsze, stwierdzono, że zdolność do efektywnego treningu, który następuje po wypoczynku czynnym (lekkie ćwiczenia) jest znacznie większa niż po wypoczynku biernym. Pamiętać jednak należy aby obciążenia treningowe stosowane przy wypoczynku aktywnym były zdecydowanie lżejsze i dotyczyły tych grup mięśni, które w okresie intensywnych treningów nie uczestniczyły.
W przypadku treningu podciągania na drążku idealne wydają się więc takie formy aktywności fizycznej jak: piłka nożna, bieganie, pływanie, tenis stołowy, jazda rowerem itp. czyli sporty nie obciążające zbyt mocno mięśni najszerszych grzbietu oraz mięśni dwugłowych ramion, a za to bardziej obciążające mięśnie dolnych partii ciała (m.in.: mięśnie dwugłowe uda oraz czworogłowe uda, mięśnie pośladkowe wielkie, mięśnie pośladkowe średnie oraz mięśni trójgłowe łydki).
literatura
- Piotrowski P.:, materiał z forum www.jwip.pl
- Thibaudeau Ch.: ”The black book of training secrets", 2006, F.Lepine Publishing
- Kruszewski M.:“Metody treningu i podstawy żywienia w sportach siłowych”, Warszawa 2007, Centralny Ośrodek Sportu
- http://www.zdrowylink.pl/przetrenowanie-symptomy-i-leczenie
- Jasiak H.: artykuł pt.: Ogólne zasady i prawa treningu
