Polskim GROM w „rzeźnika z Vucovaru”

Tomasz Jasionek  /  SPECIAL OPS 3/2021  /  03-08-2021
Jeden z planów zatrzymania „Rzeźnika z Vucovaru” zakładał ewakuację zatrzymanego z użyciem śmigłowców misji UNTAES.
Jeden z planów zatrzymania „Rzeźnika z Vucovaru” zakładał ewakuację zatrzymanego z użyciem śmigłowców misji UNTAES. Zdjęcie: archiwum JW GROM

W historii sił specjalnych każdego państwa istnieją przełomowe momenty, które potwierdzają słuszność tworzenia i utrzymywania tego stosunkowo nielicznego i tajemniczego, ale niezwykle potrzebnego we współczesnym świecie rodzaju sił zbrojnych. Dla JW GROM stała się nim przeprowadzona prawie ćwierć wieku temu operacja „Little Flower”. W związku z rocznicą tych wydarzeń warto przypomnieć sobie jej przebieg i następstwa.

Zdjęcia: arch: Piotra Gąstała, Andrzeja Kruczyńskiego, Tomasza Gede, Romana Jasińskiego, archiwum JW GROM, Ambasada RP w Waszyngtonie

Bałkański kocioł

Towarzyszące rozpadowi byłej Jugosławii krwawe walki pomiędzy nacjami tworzącymi do niedawna wspólne państwo dotknęły również rejon Wschodniej Slawonii. Na tym obszarze, przed wybuchem wojny domowej należącym do jednych z bogatszych w dawnej Jugosławii, szczególne silne były antagonizmy pomiędzy Serbami a Chorwatami. Panująca wówczas napięta sytuacja doprowadziła do tego, że ponad 40 lat po zakończeniu II wojny światowej w Europie ponownie miały miejsce liczne akcje eksterminacji poszczególnych grup etnicznych, dochodziło do wypędzeń ludności z miejsc ich zamieszkania, masowych gwałtów i innych aktów przemocy. Wybuch wojny na pełną skalę wymusił ostatecznie interwencję ze strony społeczności międzynarodowej.

Ślady minionej wojny na ulicach miast Wschodniej Slawonii.
Ślady minionej wojny na ulicach miast Wschodniej Slawonii.
Zniszczony dworzec kolejowy w Vukovarze.
Zniszczony dworzec kolejowy w Vukovarze.

12 listopada 1995 r. w Erdut po długich negocjacjach pomiędzy rządem Republiki Chorwacji a lokalnymi władzami chorwackich Serbów podpisano porozumienie o pokojowym przyłączeniu regionu do Chorwacji i przyjęciu tymczasowej administracji nad Wschodnią Slawonią przez ONZ na okres dwóch lat.

W dniu wygaśnięcia mandatu Operacji Organizacji Narodów Zjednoczonych Przywrócenia Zaufania w Chorwacji (UNCRO), 15 stycznia 1996 r. Rada Bezpieczeństwa rezolucją nr 1037 utworzyła Tymczasową Administrację Organizacji Narodów Zjednoczonych dla Wschodniej Slawonii, Baranii i Zachodniego Sirmium (UNTAES). Nadrzędnym celem misji była pomoc w reintegracji tych obszarów z państwem chorwackim i ustabilizowania sytuacji w regionie. Komponenty cywilne i wojskowe UNTAES czyniły to poprzez: nadzorowanie demilitaryzacji regionu, monitorowanie powrotu uchodźców, pomoc we wprowadzaniu w życie postanowień porozumienia pokojowego, utworzenie tymczasowych sił policyjnych, zorganizowanie tymczasowej administracji.

Siły ONZ liczyły początkowo ok. 5000 żołnierzy (wspartych sprzętem ciężkim i lotnictwem), 100 obserwatorów wojskowych i 600 cywilnych policjantów. UNTAES współpracowała także z oddziałami IFOR (zastąpionymi wkrótce przez SFOR) oraz NATO stacjonującymi w regionie.

Polacy w misji UNTAES

Wśród państw antycypujących w misji we Wschodniej Slawonii była też Polska. W ramach komponentu wojskowego Warszawa wystawiła 10 żołnierzy, którzy znaleźli się w liczącej łącznie 100 osób grupie obserwatorów wojskowych. Pierwsi z nich udali się w rejon mandatowy 11 listopada 1996 r.

Do zadań Polaków i ich kolegów należała pomoc we wprowadzaniu w życie porozumień postanowienia pokojowego zgodnie z mandatem misji. W ich gestii było też nadzorowanie przygotowań i przebiegu wyborów municypalnych i samorządowych przeprowadzanych pod kontrolą ONZ. Informacje na temat spraw cywilnych i wojskowych, które zbierali, stanowiły też istotny element „siatki wywiadowczej” UNTAES, które to pozwalały zapewnić bezpieczeństwo ludności lokalnej oraz personelowi misji. Polacy byli zakwaterowani w pokojach wynajętych u miejscowych rodzin, co było częstym rozwiązaniem podczas misji pokojowych.

Uczestnik .............
Uczestnik operacji „Little Flower” chor. Andrzej Kruczyński, pełniący funkcję operatora-snajpera.

Oprócz obserwatorów w listopadzie 1996 r. Polska wysłała do Wschodniej Slawonii również operatorów z Wojskowej Formacji Specjalnej GROM, podlegającej ówcześnie Ministerstwu Spraw Wewnętrznych. Udział w misji 53 żołnierzy GROM był konsekwencją deklaracji złożonej przez prezydenta RP na forum ONZ, ale także przychyleniem się do prośby prezydenta USA, który cenił i znał możliwości tej jednostki z jej czasów operacji na Haiti.

Czytaj też: W służbie pokoju. 75. rocznica powstania Organizacji Narodów Zjednoczonych >>>

GROM działał we Wschodniej Slawonii jako Polska Specjalna Grupa Policyjna, nazywana później, ze względu na wykonywane zadania, Polską Grupą Specjalną. Stanowiła ona bezpośredni odwód dowódcy sił zbrojnych UNTAES o charakterze sił szybkiego reagowania oraz ochrony kierownictwa misji (tworząc tzw. Wojskową Grupę Interwencyjną).

Do podstawowych zadań GROM należało: eskorta i ochrona VIP-ów oraz grup mniejszości narodowych, eskorta konwojów, zapobieganie demonstracjom, ochrona obiektów o strategicznym znaczeniu. Polscy operatorzy zostali rozmieszczeni w bazie na obrzeżach miejscowości Erdut. Jednocześnie specialsi starali się utrzymywać kontakty z obserwatorami wojskowymi ONZ, dzięki czemu zdobywali cenne informacje „z terenu”, co w przyszłości ułatwiło im działanie we Wschodniej Sławonii.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

[historia, bałkany, vucovar, wojna na bałkanach, operacja Little Flower]

Ten artykuł jest PŁATNY. Aby go przeczytać, wykup dostęp.
DOSTĘP ABONAMENTOWY
DOSTĘP SMS
Dostęp za pomocą SMS czasowo zawieszony







Reklamacje usługi prosimy zgłaszać przez formularz reklamacyjny
Masz już abonament - zaloguj się:
:
:
zapomniałem hasła
Nie posiadasz konta - kliknij i załóż »
Nie masz abonamentu - wykup dostęp:
Abonament umożliwia zalogowanym użytkownikom dostęp do wszystkich płatnych treści na naszym portalu.
Dostępne opcje abonamentowe:
Pakiet: roczna prenumerata papierowa (6 numerów) + roczny dostęp do wszystkich treści portalu - 70,00 zł
Prenumerata + on-line w promocyjnej cenie. Zamów już dziś! ► ZAMÓW
Pakiet: dwuletnia prenumerata papierowa (12 numerów) + dwuletni dostęp do wszystkich treści portalu - 130,00 zł
Prenumerata + on-line w promocyjnej cenie. Zamów już dziś! ► ZAMÓW
Roczny dostęp dla prenumeratorów w specjalnej cenie! - 0,00 zł
Jeśli zakupiłeś roczną prenumeratę papierową, masz możliwość dokupienia dostępu do wszystkich treści elektronicznych w promocyjnej cenie (prosimy o podanie nr faktury lub nr klienta w uwagach do zamówienia. Po weryfikacji danych skontaktujemy się z Tobą). Dostęp na czas trwania prenumeraty papierowej!
Dwuletni dostęp dla prenumeratorów w specjalnej cenie! - 0,00 zł
Jeśli zakupiłeś dwuletnią prenumeratę papierową, masz możliwość dokupienia dwuletniego dostępu do wszystkich treści elektronicznych w promocyjnej cenie (prosimy o podanie nr faktury lub nr klienta w uwagach do zamówienia. Po weryfikacji danych skontaktujemy się z Tobą). Dostęp na czas trwania prenumeraty papierowej!
30 dniowy dostęp dla prenumeratorów w specjalnej cenie! - 0,00 zł
Jeśli zakupiłeś wydaniepapierowe, masz możliwość dokupienia dostępu do wszystkich treści elektronicznych w promocyjnej cenie (prosimy o podanie nr faktury lub nr klienta w uwagach do zamówienia. Po weryfikacji danych skontaktujemy się z Tobą). Dostęp na czas trwania prenumeraty papierowej!
Prenumerata elektroniczna (30 dni) - 15,00 zł
30 dniowy dostęp do wszystkich płatnych treści naszego portalu.
Prenumerata elektroniczna (365 dni) - 52,50 zł
Roczny dostęp do wszystkich płatnych treści naszego portalu.
Prenumerata elektroniczna (730 dni) - 97,50 zł
Dwuletni dostęp do wszystkich płatnych treści naszego portalu.
Regulamin korzystania z portalu Special-Ops.pl - zobacz regulamin
Uwagi prosimy zgłaszać na adres:
Artykuł pochodzi z: magazynu SPECIAL OPS nr 3/2021

Komentarze

0

Wybrane dla Ciebie

 


Pojazdy elektryczne na niedostępne tereny »

Latarka odporna na wszytko? Przekonaj się »

pojazd elektryczny
latarka na broń

 


Co zabrać ze sobą na jesienną wyprawę »
sprzet jesienny

 


Dostępny już dla Ciebie! Nie tylko dla mundurowych »

Latarka odporna na wszytko? Przekonaj się »


latarka na broń

 


Co jest niezbędne w uzbrojeniu komandosa »
uzbrojenie

 


Zostań najbardziej pożądanym absolwentem na świecie »

Niezastąpiony sprzęt bushcraft - co wybrać »

uczelnia wojskowa

 

 

 


 Co sprawia, że ten filtr do wody jest wyjątkowy »

filtry do wody

 


Poznaj arkana radiokomunikacji wojskowej w XXI wieku » Schludnie, wygodnie, taktycznie na każdą akcję »
latarka czołowa ubrania taktyczne

 


Wybierz produkty sprawdzone w ekstramalnych warunakch »
ubranie taktyczne

 


Dla tych którzy ratują życie » Niezbędnik podróżnika - co warto mieć »
latarka czołowa ubrania taktyczne

 


Buty do lasu - które wybrać »
kursy strzeleń
05/07/2020

Księgarnia Militarna Poleca Służby specjalne.Słownik


Chiny - zrozumieć imperium. Pulsujący matecznik cywilizacji Zielona droga 1990-2020. 30 lat doświadczenia byłego operatora JW GROM Sztuka wojny. Filozofia i praktyka oddziaływania na bieg zdarzeń
Książka Chiny – zrozumieć imperium Piotra Plebaniak, współautora i redaktora najnowszego przekładu Sztuki wojny wzbogaconego komentarzami ekspertów, to nieszablonowe połączenie poezji oraz historycznej, kulturowej i geopolitycznej wiedzy o Chinach. (...)
zobacz więcej »
Obchodzone 13 czerwca 2020 roku 30-lecie Specjalnej Jednostki Wojskowej GROM to doskonały moment, aby Andrzej Kruczyński pseudonim „Wódz” zabrał swoich czytelników w fascynującą drogę, którą najlepiej oddaje treść jego najnowszej książki (...)
zobacz więcej »
Traktat "Sztuka wojny" to w powszechnej percepcji najważniejszy traktat militarny kiedykolwiek napisany. O jego ponadczasowości decyduje wiele czynników, przede wszystkim okres historii Chin, w którym powstał. (...)
zobacz więcej »

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Special-ops.pl... dowiedz się więcej »

Aktualności

3 miesiące operacji #SilneWsparcie

Minęło 90 dni jak żołnierze Wojsk Obrony Terytorialnej prowadzą operacją pk. „Silne Wsparcie”. „Lokalizuj – Izoluj – Zabezpiecz – Przekaż” to działania mające na celu wsparcie Straży Granicznej...

Aktualny numer

5/2021
SPECIAL OPS 5/2021
W miesięczniku m.in.:
  • - „Born to fight” MD 530F Cayuse Warrior
  • - Skuteczni razem
Paweł Piotrowski
Wiosłowanie jednorącz sztangielką z podparciem na ławce skośnej to odmiana klasycznego...
Paweł Piotrowski
Wyciskanie sztangi w wąskim uchwycie na ławce poziomej to klasyczne, skuteczne...
Michał Piekarski
W ostatnią niedzielę czerwca w Gdyni odbyły się uroczystości z okazji Święta Marynarki...
Michał Piekarski
Wzrost napięcia pomiędzy Zachodem i Rosją, który można już bezpiecznie nazywać nową...
Dariusz Materniak
5 marca 2018 roku jednostka specjalna ukraińskiej Policji "KORD" zatrzymała dwie osoby...
Special-OPS TV


Akademia Marynarki Wojennej im. Bohaterów Westerplatte
Akademia Marynarki Wojennej im. Bohaterów Westerplatte
Akademia Marynarki Wojennej im. Bohaterów Westerplatte w Gdynia - państwowa Uczelnia wojskowa. Lider w kształceniu na potrzeby sił...
Rzetelna Firma
Copyright @ 2010-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl