Almanach osłon balistycznych, oporządzenia i umundurowania (część 2.)

Kamizelka taktyczna – „słowo worek”, którym wielu próbuje określać właściwie każdy rodzaj oporządzenia. Historycznie miała wiele odmian, część będących rzeczywiście bezrękawnikami z tkanin odzieżowych – np. przerabianymi bluzami mundurowymi, na które naszywano ładownice na magazynki. Żeby jednak nie utonąć w niuansach, możemy na nasze potrzeby przyjąć, że istnieje kilka podstawowych typów kamizelek służących do przenoszenia amunicji, środków łączności, środków medycznych i innego niezbędnego wyposażenia. Przyjmijmy też, że nasza kamizelka taktyczna to kamizelka nieposiadająca właściwości ochronnych – tzn. zasadniczo nie służy ona do przenoszenia żadnych wkładów balistycznych (choć i tu mogą się pojawić wyjątki, rozwiązania kombinowane) – kamizelki ochronne przechodziły swoją własną drogę rozwoju.

Wiele wskazuje na to, że jako „przodków” kamizelek taktycznych możemy wskazać dwa rodzaje oporządzenia – jedne z nich, bardziej przypominające długie kurtki bez rękawów, to brytyjskie „battle jerkin” z 1942 roku opracowane przez płk. Riversa-Macphersona, które miały zastąpić niezbyt udane oporządzenie szelkowe Pattern 37. Uważnie obserwujący brytyjskie rozwiązania Amerykanie stworzyli także swój wariant – „assault vest”, kamizelkę wyprodukowaną w 1944 roku i przeznaczoną dla żołnierzy lądujących w Normandii, głownie Rangersów. Miała całkowicie zastąpić pas i szelki z oporządzeniem, ale w praktyce okazała się przydługa, ciężka i niewygodna. Zarówno brytyjska, jak i amerykańska konstrukcja nie cieszyły się wzięciem i większość egzemplarzy w jakiś sposób „zniszczyła” się w ciągu kilku miesięcy od wydania… Drugim, bardziej fortunnym z prawdopodobnych przodków kamizelek taktycznych były „kamizelki przetrwania” przeznaczone dla pilotów amerykańskich z lat II wojny światowej. Kieszenie naszywane na te kamizelki mieściły zwykle środki medyczne, nawigacyjne i podstawowe przybory survivalowe, dodatkowo naszywano również wzmacnianą kaburę na pistolet do samoobrony. Pierwsze z nich powstały w roku 1943 i jeszcze w czasie II wojny światowej wyprodukowano ich kilkanaście tysięcy egzemplarzy.

W czasie konfliktu w Wietnamie nowsze wersje lotniczej kamizelki łączono z uprzężą ewakuacyjną, zaś sama konstrukcja oparta była już na nylonowej siatce, co dawało dużo lepszą oddychalność. Prawdopodobnie to kamizelki pilotów zainspirowały żołnierzy sił specjalnych do zaadaptowania układu kamizelki do przenoszenia ich własnego wyposażenia – wskazywałby na to wygląd zachowanych kamizelek MACV-SOG, wykonywanych zwykle z tkanin mundurowych lub rzadziej z nylonu. Co ciekawe, współczesnym odświeżeniem tych wzorów są popularne wzory odzieżowych kamizelek takich firm jak 5.11 czy EOTAC. Pomysł kamizelki taktycznej cieszył się widocznie na tyle dużą popularnością, że u schyłku lat 60. oficjalnie przygotowano w laboratoriach US Army w Natick (odpowiedzialnych za umundurowanie i wyposażenie indywidualne) kilka wzorów kamizelek taktycznych przeznaczonych m.in. dla strzelca km M60, czy grenadiera z granatnikiem M79, które następnie testowano w warunkach bojowych w Wietnamie. Do szerszego użycia weszła jedynie charakterystyczna kamizelka dla grenadierów, mieszcząca 24 granaty 40 mm i przeznaczona do noszenia na wierzchu podstawowych szelek oporządzeniowych z pasem – nie była to więc właściwie samodzielna kamizelka taktyczna.